Процессуальный порядок проведения доследственной проверки по преступлению о нарушении правил ремонта или пуска транспорта в эксплуатацию

Аннотация

Калит сўзлар: Мақолада транспортни таъмирлаш ва уни Транспорт воситалари, фойдаланишга чиқариш қоидаларини бузиш билан боғлиқ транспортни таъмирлаш жиноят бўйича терговга қадар текширув ўтказиш тартиби, ва уни фойдаланишга олимларнинг терговга қадар текширув тушунчаси бўйича чиқариш қоидаларини бузиш билан боғлиқ олимларнинг назарий фикрлари ва жиноят процессига оид жиноятлар, таянч тушунчалар баён этилган. терговга қадар текширув ўтказиш процессуал тартиби, 1 Independent applicant Жамият ва инновациялар – Общество и инновации – Society and innovations Special Issue – 11 (2024) / ISSN 2181-1415 ишни судга қадар юритишни бирламчи босқичи, г газ баллонлар портлаши. Процессуальный порядок проведения доследственной проверки по преступлению о нарушении правил ремонта или пуска транспорта в эксплуатацию АННОТАЦИЯ Ключевые слова: В статье описан порядок доследственной проверки Транспортные средства, преступления, связанного с нарушением правил ремонта и преступления, введения его в эксплуатацию, теоретические взгляды связанные с нарушением ученых на понятие доследственного расследования, а правил ремонта и ввода в эксплуатацию также основные понятия уголовного процесса. транспортных средств, процессуальный порядок расследования перед следствием, первичная стадия рассмотрения дела в суде, взрыв газовых баллонов. КИРИШ Мамлакатимизда сўнги йилларда изчиллик билан олиб борилаётган кенг қамровли ислоҳатлар бизга, олдимизда ҳал этилиши лозим бўлган кўплаб вазифалар қаторида қонун устуворлигини таъминлаш ва жиноятчиликка қарши курашиш соҳасини ҳам тубдан ислоҳ этиш лозимлигини кўрсатиб қўйди. Шунингдек, мамлакатимизда суд-ҳуқуқ соҳасини такомиллаштириш, инсонпарварлик принципларига асосланган ҳолда ҳеч бир шахснинг ҳуқуқ ва эркинликлари, шаъни ва қадр-қиммати камситилишига ҳамда содир этмаган қилмиши учун ноҳақ жавобгарликка тортилишига йўл қўймасликни таъминлаш борасида муайян ишлар амалга оширилди. Ислоҳатларнинг самарадорлигини таъминлашда жиноятчиликни жиловлаш, жиноий қилмишлар учун жавобгарликнинг муқаррарлигини таъминлаш борасидаги ишлар муҳим аҳамият касб этади. Транспорт воситаларини таъмирлаш ёки уни фойдаланишга чиқариш қоидаларини бузиш жинояти бўйича ишни судга қадар юритишнинг бирламчи босқичи – терговга қадар текширув бўлиб, унда терговга қадар текширувни амалга оширувчи орган мансабдор шахси, суриштирувчи ёки терговчи жиноят иши қўзғатиш учун асос ва сабаб мавжудлигига доир масалани ҳал қилади. Ўзбекистон Республикаси Жиноят-процессуал кодексининг 3201-моддаси мазмунидан келиб чиқадиган бўлсак, терговга қадар текширув судга қадар юритишнинг янги босқичи бўлиб, ишни судга қадар юритиш жиноятга оид аризалар, хабарлар ва бошқа маълумотлар қабул қилинган пайтдан бошланади ҳамда терговга қадар текширувни ва жиноят ишини тергов қилишни ўз ичига қамраб олади. Терговга қадар текширув тушунчаси Ўзбекистон Республикасининг 2017 йил 06 сентябрдаги “Суриштирув институти такомиллаштирилиши муносабати билан Ўзбекистон Республикасининг айрим қонун хужжатларига ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида”ги ЎРҚ–442-сон қонуни қабул қилиниши асосида янги мазмунга эга бўлганлиги билан боғлиқдир. 348 Жамият ва инновациялар – Общество и инновации – Society and innovations Special Issue – 11 (2024) / ISSN 2181-1415 Мазкур қонун билан жиноят процессида ишни судга қадар юритиш босқичи янги таркибий тузулишга эга бўлди, яъни ишни судга қадар юритиш босқичи терговга қадар текширув, суриштирув ва дастлабки тергов каби босқичларга бўлинди [1]. Шунингдек, Жиноят-процессуал кодексининг 3202-моддасида эса: “Терговга қадар текширув жиноятга оид аризалар, хабарлар ва бошқа маълумотларни текшириш, уларни кўриб чиқиш натижаси юзасидан қарор қабул қилишга доир тадбирларни, шунингдек иш учун аҳамиятли бўлиши мумкин бўлган излари, нарсалар ва ҳаракатларни мустаҳкамлаш ва сақлашга доир чораларни ўз ичига олади” – деб таъкидланган. АДАБИЁТЛАР ТАҲЛИЛИ ВА МЕТОДОЛОГИЯСИ Ҳозирги кунда юридик адабиётларда терговга қадар текширув тушунчасига оид турли ҳил қарашлар мавжуд. Жумладан, У.Т.Таджихановнинг таъкидлашича, “терговга қадар текширув серқирра тушунча бўлиб, уни амалга ошириш жараёнида жиноят ишини қўзғатиш, уни қўзғатишни рад этиш масаласи ҳал этилади [2]” Д.М. Миразовнинг фикрича, “Терговга қадар текширув жиноят процессининг бирламчи босқичи бўлиб, унда жиноятлар тўғрисидаги ариза, хабар ва бошқа маълумотлар текширилиши ва жиноят ишини қўзғатиш ёки қўзғатмаслик масаласи ҳал этилади [3]”. “Ушбу босқичда жиноий қилмиш натижасида жабрланган фуқароларнинг қонуний манфаатларини муҳофаза қилишни амалга ошириш жараёни бошланади [4]”. Х.Ҳ. Эгамбердиевни фикрича “Жиноят процессида терговга қадар текширув фаолияти жиноят процессининг дастлабки ва энг аҳамиятли босқичи бўлиб ҳисобланади. Чунки, айнан мана шу дастлабки босқич давомида жиноят ҳодисаси содир этилганлиги тўғрисидаги ариза ва хабарлар синчиклаб текширилиб ва атрофлича ўрганилиб ҳуқуқий баҳо берилади. Якуний натижада эса жиноят ишини қўзғатиш, жиноят ишини қўзғатишни рад қилиш ёхуд келиб тушга