Развитие сетей легкой промышленности в Кашкадарьинской и Сурхандарьинской области, процессы формирования кадров (1925-1950 гг.)

Аннотация

Ключевые слова: В данной статье рассматриваются возникновение и промышленность, развитие легкой промышленности в Узбекистане, а также пищевая проблемные аспекты, связанные с этим процессом. Особое промышленность, внимание уделено формированию структуры кадров в заводы, мукомольная отрасли, вопросам обеспечения предприятий промышленность, квалифицированными специалистами и конфликтным винодельческая ситуациям, возникающим в процессе обучения персонала. промышленность, Исторический анализ этих вопросов проводится на основе масложировая научных источников. промышленность, легкая промышленность, промышленность по переработке фруктов и овощей, кадровая политика, мукомольные заводы, продукты питания, текстильная промышленность. O‘zbekistonda so‘nggi yillarda iqtisodiy islohotlar tufayli mamlakat sanoat ishlab chiqarish tizimida tarkibiy o‘zgarishlar amalga oshirilib, zamonaviy sanoat taraqqiyoti uchun keng yo‘l ochildi. Iqtisodiy hayotni demokratlashtirish, soha siyosiy tizimida tub o‘zgarishlar yasash, boshqarishda yangi shaklni tashkil etish va sanoat korxonalariga egalik qilishning turli shakllarini tarkib toptirish, soha kadrlarini tayyorlash borasida qator muvaffaqiyatlar qo‘lga kiritilmoqda. O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev ta’kidlaganidek, “Sanoat sohasidagi siyosatni samarali amalga oshirish, sanoatni innovatsion asosda tashkil etish, tashqi bozorlarda yuqori talabga ega mahsulotlar ishlab chiqarishni rag‘batlantirishga alohida e’tibor qaratish lozim” [1, 134]. Hozirgi kunda qo‘yilayotgan murakkab vazifalarning ijobiy hal etilishi ko‘p jihatdan uning tarixiga ham bog‘liq hisoblanadi. Shuning uchun soha tarixini chuqur o‘rganib, har tomonlama chuqur tahlil qilib, umumlashgan xulosalar yordamida ertangi kun istiqbollarini belgilash O‘zbekiston tarixi fanining dolzarb masalalaridan biriga aylanmoqda. Jumladan, sanoat sohasining bir qancha tarmoqlarining yuzaga kelishi, xususan, oziq-ovqat sanoatining rivojlanishi tarixi eng murakkab va shu bilan bir qatorda qiziqarli mavzulardan biri sifatida e’tirof etiladi. Bu davrda sovet davlati sanoat sohasida 212 Жамият ва инновациялар – Общество и инновации – Society and innovations Issue – 5 № 5 (2024) / ISSN 2181-1415 ham “sotsialistik qurilish” g‘oyasini ilgari surib, tizim faoliyatini yo‘lga qo‘yishida jiddiy o‘zgarishlar qilindi. Bu davrda yaratilgan ilmiy maqolalar, adabiyotlar va dissertatsiya ishlarida asosiy e’tibor sanoat sohasidagi jadallashtirish siyosati, sohadagi o‘sish sur’atlari, ishchilar sonining ortishi, fabrika va korxonalar sonining yildan yilga ko‘payganligi bilan izohlanib, sanoatlashtirish siyosati mohiyati xolislik va haqqoniylik nuqtayi nazardan o‘rganilmagan. Mustaqillik davrida barcha sohalar tarixi ilmiy jihatdan yangi nazariy metodologiyaga tayangan holda talqin etishga kirishilib, soha tarixi bo‘yicha ilmiy maqolalar, yangi adabiyotlar, dissertatsiya ishlari bajarildi. O‘zbekiston iqtisodiy hayoti, jumladan, sanoat sohasi tarixiga bag‘ishlangan ishlar salmog‘i ko‘p bo‘lsa-da, ammo ularda ayrim kamchiliklar ham mavjud bo‘ldi. Shuningdek, tadqiqotlarning birortasida 1920– 1940-yillarda O‘zbekiston sanoat sohasi tarixi, xususan oziq-ovqat sanoati tarixi va rivojlanishi o‘rganilmagan, maxsus tadqiqot obyekti sifatida tanlab olinmagan. Sovet davri tadqiqotlarida besh yillik rejalar davrida amalga oshirilgan ishlar bo‘yicha tarixchilar mamlakatning sanoatlashuviga baho berilgan. O‘zbekiston SSRda oziq-ovqat sanoatini yo‘lga qo‘yish yuzasidan ham ba’zi ishlar amalga oshirildi. Masalan, yog‘, un, vino, konserva ishlab chiqarish ko‘paytirilib, aholi ehtiyojini qondirish borasida tadbirlar olib borildi. 1921–1922-yillarda To‘rtko‘l yog‘ zavodi qayta tiklanib 2448 pud yog‘ ishlab chiqardi. 1924-yil O‘zbekistonda 6 ta yog‘ zavodi ishlab turdi. 1923 – 1924-yil bu zavodda 336 ming pud yog‘ ishlab chiqargan bo‘lsa, 1924–1925-yili 1060 ming pud yog‘ ishlab chiqardi. 1924–1925-xo‘jalik yiliga 688 ming pud yog‘ Bosh paxta komiteti orqali Moskvaga jo‘natildi. 1923-yil o‘rtalarida paxta yog‘i tannarxining yuqoriligi tufayli 1 pud yog‘ narxi 12 rublga chiqdi va paxta yog‘i savdosi kamayadi. Shu yili Rossiyadan kungaboqar yog‘i ko‘plab olib kelinib, 1 pudi 6 rublga sotildi [2, 302]. O‘zbekistonda zavod tipidagi un tortish korxonalari XIX asrning oxirlarida paydo bo‘lgan. Bu davrda O‘zbekiston hududida kepakli jaydari un tortiladigan, unumdorligi bir sutkada bir necha sentner bo‘lgan 5 mingdan ortiq tegirmon bo‘lgan. 1877-yil rus savdogarlari Toshkentda bir sutkada 10 tonna navli un tortilgan tegirmon qurib ishga tushiradi. 1883-yil Toshkentda birinchi zavod tipidagi korxona ish boshladi. Turkiston respublikasi un sanoati tresti 1920-yili tashkil etildi va shu vaqti uning tarkibida 21 ta un korxonasi va 6 ta guruch zavodi kirdi. Bu davrda O‘rta Osiyoga Rossiyadan kelayotgan donning kamayishi munosabati bilan un sanoati sohasida ham orqaga ketish kuzatilib, tegirmonlarning eskiligi, texnik jihozlarining foydalanish uchun yaroqsiz ahvolga t