DORIVOR OʻSIMLIKLARNI YETISHTIRISH VA QAYTA ISHLASH TEXNOLOGIYASI

Аннотация

Ushbu maqolada oziq-ovqat va o`simlik dunyosining tabiat inom etgan boyliklari va ajdodlarimizdan qolgan meroslarning xalq tabobatida, zamonaviy meditsinada tutgan o`rni haqida yoritilgan. Dorivor oʻsimliklar, ularni yetishtirish, qayta ishlash, toʻgʻri qoʻllay olish bu davr talabi bo`lib kelmoqda. Hozirgi kunda fan va texnologiyalar shu darajada ilgʻorlab ketdiki, Qishloq xoʻjaligida, tibbiyotda, xalq tabobatida va boshqa turli yoshlarida ilgʻorlab ketmoqda. Bu ishlarni yengillashtirayotgan zamonaviy texnologiyalar va ajdodlarimiz bizga qoldirgan maʼnaviy merosning oʻrni beqiyosdir. Jumladan, Abu Ali Ibn Sino bobomizning asarlari tibbiyotda ham, xalq tabobatida ham asosiy qoʻllanma sifatida tavsiya etilgan. Ibn Sino (Avitsenna) oʻzining mashhur asari "Tib qonunlari " (Al-Qanun fi al Tibb) orqali koʻplab dorivor oʻsimliklar haqida maʼlumotlar keltirgan. Bu asar oʻsha davrda tibbiyotning rivojlanishiga katta ta'sir koʻrsatgan va koʻplab dorivor oʻsimliklar haqida ilmiy tasavvur yaratgan. Ibn Sino oʻzi ishlatgan va tavsiya qilgan baʼzi dorivor oʻsimliklar quyidagilar edi: 1. Sarina (Lavanda) - yengil asab tizimi kasalliklariga, bosh ogʻrigʻiga va yengil sovuqqa qarshi ishlatilgan. 2.Qush qoʻnmas (Kardamom) - oshqozon va ichak muammolarini davolashda, shuningdek, yurak va asab tizimining faoliyatini yaxshilashda qoʻllanilgan. 3. Zanjabil - oshqozon tizimi va hazmni yaxshilash uchun ishlatilgan, shuningdek, yalligʻlanishga qarshi foydalanilgan. 4. Qora zanjabil (Chili) - qon aylanishini yaxshilash va sovuq tutish kasalliklariga qarshi ishlatilgan. Asosiy xususiyatlar:  Tarkibi: Qora zanjabil ekstrakti, qo‘l barmog‘i ildiz ekstrakti, tabiiy komponentlar 263 https://universalpublishings.com МЕДИЦИНА, ПЕДАГОГИКА И ТЕХНОЛОГИЯ: ТЕОРИЯ И ПРАКТИКА Researchbib Impact factor: 11.79/2023 SJIF 2024 = 5.444 Том 2, Выпуск 11, Ноябрь  Foydasi: Immunitet tizimini qo‘llab-quvvatlash, hazm qilishni yaxshilash, energiya va chidamlilikni oshirish  Chiqarilish shakli: 30 kapsula  Qulaylik: Qabul qilish oson, kundalik foydalanish uchun ideal Tavsif: Qora zanjabil va qo‘l barmog‘i ildiz ekstrakti organizmni qo‘llab-quvvatlovchi kuchli antioksidant va yallig‘lanishga qarshi xususiyatlarga ega. Qora zanjabil tonusni oshirish va stimullash xususiyatlari bilan mashhur, qo‘l barmog‘i ildizi esa hazm qilishni yaxshilash va umumiy chidamlilikni oshirishga yordam beradi. Ushbu mahsulot kundalik hayotda yuqori energiya va salomatlik darajasini saqlashga intiluvchilar uchun idealdir. 5. Tuproq Gul (Rosemary) - xotira va aqliy faoliyatni oshirish , asab tizimini tinchlantirish uchun foydalanilgan. 6.Aloya (Aloe Vera) teri kasalliklari, yaralar va yalligʻlanishga qarshi ishlatilgan. Ibn Sinoning dorivor oʻsimliklar boʻyicha ilmiy yondashuvi tabiiy dori- darmonlarni oʻrganishga asoslangan boʻlib, ular koʻpincha oʻsimliklar va mineral moddalarning kombinatsiyasidan foydalangan. U oʻzining tibbiyotda oʻsimliklardan foydalanishdagi yondashuvini shifo berishning ilmiy va amaliy metodlariga asoslangan. Dorivor oʻsimliklarni yetishtirish texnologiyasi - oʻsimliklarning terapevtik xususiyatlaridan foydalanish uchun maxsus usullar va metodlarni oʻz ichiga oladi. Bu texnologiyaning asosiy bosqichlari quyidagilardan iborat: Foydalanilgan adabiyotlar: 1. Materiallardan foydalanganda ComNews ga havola kerak 1999 - 2024 © ComNews.ru 2. Mirziyoyev SH.M. "Tanqidiy tahlil, qat’iy tartib-intizom va shaxsiy javobgarlik — har bir rahbar faoliyatining kundalik qoidasi bo’lishi kerak" 14 yanvar 2017 yil. 3. O’zbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga o’zgartish va qo’shimchalar kiritish, shuningdek ayrim qonun hujjatlarini o’z kuchini yo’qotgan deb topish to’g’risida. Qonunchilik palatasi tomonidan 2017 yil 25 mayda qabul qilingan. 4. СПОСОБЫ ВЫРАЩИВАНИЯ ГАРМАЛЫ ОБЫКНОВЕННОЙ PEGANUM HARMALA L. В ЛАБОРАТОРНЫХ И ПОЛЕВЫХ УСЛОВИЯХ Ещанова Г. А.лекарственная) — Matricaria chamomilla L. // Атлас лекарственных растений / Гл. ред. акад. Н. В. Цицин; ВИЛАР. — М.: Госмедиздат, 1962. — С. 490— 492. — 703 с. 5. . Mirjonov Nosir Numonovich "Isiriq" dorivor o'simligi va uning lingvistik tabiati. 4. O'zbekiston milliy ensiklopediyasi, 4- jild Davlat ilmiy nashriyoti 2022 / Мировая наука 264 https://universalpublishings.com МЕДИЦИНА, ПЕДАГОГИКА И ТЕХНОЛОГИЯ: ТЕОРИЯ И ПРАКТИКА Researchbib Impact factor: 11.79/2023 SJIF 2024 = 5.444 Том 2, Выпуск 11, Ноябрь Saytlar: 1. https://shop.evalar.ru/encyclopedia/item/aloe-vera/ 2. https://daryo.uz/2022/09/09/zanjabil-sharbati-nimasi-bilan-foydali-va-uni- qanday-tayyorlash-kerak 3. https://zira.uz/uz/2019/01/17/rozmarin-togrisda-qiziqarli-mahsulotlar/ 4. https://www.garshinka.ru/blog/lavanda-posadka-vyraschivanie-ukhod-i- razmnozhenie 265 https://universalpublishings.com