KICHIK BIZNES VA XUSUSIY TADBIRKORLIKNING MAMLAKAT IQTISODIYOTINI RIVOJLANTIRISHDAGI ROLI VA AHAMIYATI

Аннотация

This article analyzes the role and importance of small business and private entrepreneurship in the development of the economy of our country. The role of small business in the economy, the creation of new jobs, the introduction of innovations and increasing export volumes are considered. Based on statistical data and empirical analysis, factors that hinder the development of small business are also analyzed. Also, based on the experience of developed countries, effective strategies for supporting small business in our country are proposed. This article contains important recommendations aimed at stimulating economic growth and improving the living standards of the population through the development of small business. Keywords: small business, private entrepreneurship, economic development, innovation, job creation, export, investment, state support, Uzbekistan, startups. РОЛЬ И ЗНАЧЕНИЕ МАЛОГО БИЗНЕСА И ЧАСТНОГО ПРЕДПРИНИМАТЕЛЬСТВА В РАЗВИТИИ ЭКОНОМИКИ СТРАНЫ Аннотация. В данной статье анализируется роль и значение малого бизнеса и частного предпринимательства в развитии экономики нашей страны. Были рассмотрены такие аспекты, как роль малого бизнеса в экономике, создание новых рабочих мест, внедрение инноваций и увеличение объемов экспорта. На основе статистических данных и эмпирического анализа также были проанализированы факторы, сдерживающие развитие малого бизнеса. Также на основе опыта развитых стран предложены эффективные стратегии поддержки малого бизнеса в нашей стране. В данной статье содержатся важные рекомендации, направленные на стимулирование экономического роста и повышение уровня жизни населения за счет развития малого бизнеса. 8 85 International scientific journal ISSN: 2181-3906 «MODERN SCIENCE АND RESEARCH» 2024 VOLUME 3 / ISSUE 12 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ Ключевые слова: малый бизнес, частное предпринимательство, экономическое развитие, инновации, создание рабочих мест, экспорт, инвестиции, государственная поддержка, Узбекистан, стартапы. Kirish: Bugungi kunda kichik biznes va xususiy tadbirkorlik zamonaviy iqtisodiyotning ajralmas qismi hisoblanadi. Ularning iqtisodiyotdagi roli ko‘plab mamlakatlarda barqaror iqtisodiy o‘sishni ta’minlash, yangi ish o‘rinlari yaratish va innovatsion texnologiyalarni rivojlantirish kabi muhim jihatlarda namoyon bo‘lmoqda. Xususan, O‘zbekistonda kichik biznes yalpi ichki mahsulot (YaIM) tarkibida muhim ulushga ega bo‘lib, iqtisodiy barqarorlikni ta’minlashda asosiy omillardan biri hisoblanadi. Mamlakatimizda kichik biznes va xususiy tadbirkorlikni rivojlantirish uchun qulay huquqiy, iqtisodiy va institutsional muhit yaratishga katta e’tibor qaratilmoqda. Soliq imtiyozlari, kreditlash dasturlari va soddalashtirilgan hujjatlar almashuvi kabi choralar kichik biznesning o‘sishini rag‘batlantiruvchi vositalar sifatida xizmat qilmoqda. Shu bilan birga, mazkur sektorda hali ham hal etilishi lozim bo‘lgan qiyinchiliklar, jumladan, moliyaviy resurslardan foydalanishdagi cheklovlar va texnologik rivojlanish darajasining pastligi mavjud. Ushbu maqolada kichik biznes va xususiy tadbirkorlikning O‘zbekiston iqtisodiyotini rivojlantirishdagi ahamiyati va ularni yanada rivojlantirish yo‘nalishlari tahlil qilinadi. Shu bilan birga, rivojlangan mamlakatlar tajribasi asosida taklif va tavsiyalar ishlab chiqiladi. Mavzuga oid adabiyotlar sharhi. Kichik biznes va xususiy tadbirkorlik mavzusi bo‘yicha ko‘plab mahalliy va xorijiy tadqiqotchilar o‘z ilmiy ishlari va tahlillari bilan iqtisodiyotga ta’sir ko‘rsatadigan omillarni yoritgan. Ushbu mavzu, ayniqsa, iqtisodiyotning diversifikatsiyasi va barqaror rivojlanishini ta’minlash masalalarida dolzarb hisoblanadi. Quyida kichik biznes va xususiy tadbirkorlik sohasida olib borilgan asosiy ilmiy ishlarga to‘xtalib o‘tamiz. O‘zbekiston iqtisodiyotida kichik biznes va xususiy tadbirkorlikning roli juda muhim. Bu soha nafaqat iqtisodiy o‘sishni jadallashtiradi, balki yangi ish o‘rinlarini hosil qilish, ijtimoiy tenglikni ta’minlash va aholi turmush darajasini yaxshilashda ham asosiy o‘rin egallaydi. Ushbu yo‘nalishda mamlakatimizda ko‘plab tadqiqotlar olib borilmoqda, ayniqsa, Z.A. Isroilov, B.Z. Nosirov, X.A. Baratov va B.S. Rahmonova kabi olimlarning ishlari bu boradagi yutuqlarning yorqin ifodasi hisoblanadi. Ularning ilmiy izlanishlari kichik biznesni rivojlantirishdagi omillarni chuqur tahlil qilish va bu jarayonni samarali boshqarish uchun zarur bo‘lgan tavsiyalarni ishlab chiqishga qaratilgan. Mazkur olimlarning tadqiqotlari bir necha asosiy yo‘nalishda olib boriladi. Ular kichik biznesni qo‘llab-quvvatlashning tashkiliy mexanizmlarini o‘rganib, davlat siyosatining ushbu sohadagi samaradorligini tahlil qiladilar. Ularning fikricha, moliyaviy yordam, soliq imtiyozlari va huquqiy bazaning takomillashtirilishi kichik biznesning rivojlanishida muhim ahamiyatga ega. Ayniqsa, kichik tadbirkorlikni moliyaviy qo‘llab-quvvatlash tizimi resurslarni tez va qulay tarzda taqdim etishga qaratilgan bo‘lishi zarurligini ta’kidlaydilar. Us