OLIY TA’LIMDA TALABALAR MUSTAQIL ISHLARINI TASHKIL ETISH.

Аннотация

Systematic work on the implementation of the process of self-education in higher education, teaching students to work independently, creativeand socially active, able to independently find their place in socio-political life, new staff with the ability to set and solve future tasks is the basis for the formation of the next generation. There fore, in this article we will try to reveal the pedagogical problems of modern forms used in the organization of self- education of students and ways to solve them. Key words: self-education, credit module, independent thinking, organization, creative. ОРГАНИЗАЦИЯ САМОСТОЯТЕЛЬНОЙ РАБОТЫ СТУДЕНТОВ В ВЫСШЕЕ ОБРАЗОВАНИЕ. Аннотация. Системная работа по реализации процесса самообразования в высшей школе, обучение студентов самостоятельной работе, творческой и социально активной деятельности, способной самостоятельно находить свое место в общественно- политической жизни, новых кадров, умеющих ставить и решать перспективные задачи, является основой формирования следующего поколения. Поэтому в данной статье мы попытаемся раскрыть педагогические проблемы современных форм, используемых при организации самообразования студентов, и пути их решения. Ключевые слова: самообразование, кредитный модуль, самостоятельное мышление, организация, креатив. O‘zbekiston Respublikasi oliy ta'lim tizimini 2030-yilgacha rivojlantirish Konsepsiyasining "Oliy ta'lim tizimini rivojlantirishning strategik maqsadlari va ustuvor yo'nalishlari" deb nomlangan 3-bobining "Oliy ta'lim bilan qamrovni kengaytirish, oliy ma'lumotli mutaxassislar tayyorlash sifatini oshirish" deb nomlangan 1-§ da "Mustaqil ta'lim soatlari ulushini oshirish, talabalarda mustaqil ta'lim olish, tanqidiy va ijodiy fikrlash, tizimli tahlil qilish, tadbirkorlik ko'nikmalarini shakllantirish, o'quv jarayonida kompetensiyalarni kuchaytirishga qaratilgan metodika va texnologiyalarni joriy etish, o'quv jarayonini amaliy 8 72 International scientific journal ISSN: 2181-3906 «MODERN SCIENCE АND RESEARCH» 2024 VOLUME 3 / ISSUE 12 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ ko'nikmalarni shakllantirishga yo‘naltirish, bu borada o'quv jarayoniga xalqaro ta'lim standartlariga asoslangan ilg'or pedagogik texnologiyalar, o'quv dasturlari va o'quv uslubiy materiallarni keng joriy etish" masalalarida ta'lim oluvchilarning mustaqil ta'lim olishlari, mustaqil ishlash malakalarini uzluksiz oshirish orqali mutaxassislarning zaruriy kompetentsiyalarini, ijodiy yaratuvchanlik, tadqiqotchilik, mantiqiy tafakkurini rivojlantirishga alohida e'tibor qaratilgan. Bugungi kundagi ta'lim tizimida olib borilayotgan islohotlar talabalarni mustaqil fikrlashini rivojlantirish, individual ta'lim traektoriyalariga asoslangan, talabalarda kreativ fikrlash, amaliy ko'nikmalarni shakllantirishga oid muammolarni bartaraf etishga qaratilgandir. Oliy ta'lim muassasalarida bu vazifalarni amalga oshirishga bosqichma-bosqich o'tish rejalashtirilgan. Oliy ta'limning asosiy vazifasi o'z-o'zini rivojlantirish, o'z-o'zini tarbiyalash va innovatsiyalarga qodir bo'lgan mutaxassisning ijodiy shaxsini shakllantirishdir. Bu muammoni faqat o'qituvchidan talabaga tayyor shaklda o'tkazish orqali hal qilish qiyin. Talabani passiv bilim iste’molchisidan muammoni shakllantirish, uni yechish yo‘llarini tahlil qilish, optimal natijani topish va uning to‘g‘riligini isbotlay oladigan faol bilim yaratuvchiga o‘tkazish zarur. Hozirgi oliy ta’lim islohoti o‘qitish paradigmasidan ta’lim paradigmasiga o‘tish bilan uzviy bog‘liqdir. Shu munosabat bilan shuni e'tirof etish kerakki, talaba mustaqil ishi (TMI) nafaqat o'quv jarayonining muhim shakli, balki uning asosiga aylanishi kerak. Talabalarning mustaqil ishlarini rejalashtirish va tashkil etishga bag‘ishlangan tadqiqotlarda (L.G.Vyatkin, M.G.Garunov, B.P.Esipov, V.A.Kozakov, I.Ya.Lerner, M.I.Maxmutov, N.A.Polovnikova, P.I.Pidkasisty va boshqalar) umumiy didaktik, psixologik, tashkiliy va. faoliyati, bu faoliyatning uslubiy, mantiqiy va boshqa jihatlari ko‘rib chiqiladi, o‘rganilayotgan muammoning ko‘p jihatlari, ayniqsa, an’anaviy didaktik rejada ochib beriladi. Shu bilan birga, talabalarning individual qiziqishlari, qobiliyatlari va moyilliklarini hisobga oladigan yaxlit pedagogik tizim bo’lib, mustaqil bilish faoliyatini motivatsion, protsessual, texnologik ta'minlash masalalari alohida e'tiborni talab qiladi. “Mustaqil ish” tushunchasi ko’p qirrali bo’lib, talabalarning mustaqil ishi muammolari bo’yicha sezilarli darajada pedagogik tadqiqotlar olib borilishiga qaramay, ushbu didaktik jarayonnibg mohiyati va mazmuniga to’laqonli yondashuv mavjud emas. Bu tushuncha quyidagicha ma’nolarni ifodalaydi:  Pedagogning bevosita ishtirokisiz talaba topshiriqlarni o’zi bajarishi kerak;  Fikrlash operatsiyalariga, o’quv materialiga o’z-o’zini yo’naltirish asosida talabaning mustaqil bo’lishi talab qilinadi;  Topshiriqni bajarilish jarayoni qat’iy tartibga solinmagan, topshiriqlarning bajarilish usullari erkin tanlanilishi. Mustaqil ish - mustaqillik kabi shaxsning muh