МЕХАНИЗМЫ ОБУЧЕНИЯ ЖИЗНИ И ТВОРЧЕСТВУ УСМАНА НАСИРА В СВЯЗИ С ЕСТЕСТВЕННЫМИ НАУКАМИ

Аннотация

talabalariga shoir, dramaturg, tarjimon Umon Nosir fanlar bilan fanlararo aloqani y lga q ygan holda qitish texnologiyalari, mexanizmlari, yangi interfaol metodlar, ularning samaradorligi haqida fikr- mulohazalar yoritilgan. Har bir metod va usullarning ziga xos tomonlari sanab tilgan. KALIT S ZLAR lga q adabiyotshunoslik fanlari turkumiga kiruvchi darslarida, xususan, Usmon Nosir hayoti va ijodiga oid mavzularni qitishda fanlararo aloqadorlikdan foydalanish katta rol ynaydi. Chunki shoir asarlarining tub mohiyatini bilish uchun boshqa fanlardan ham boxabar b lish talab etiladi. [2.54-58.] ohangdorlik borligi uchun), tabiatshunoslik ham zaro jamlangan. Shu bilan aloqadorlikda Usmon Nosir hayoti va badiiyatini aniq hamda tabiiy fanlar bilan bo liqlikda rganish, lidagi zgacha y quv dasturiga k rganish uchun dars soati oz miqdorida berilgan. Shu sababli mazkur rejamizda darslik asosidagi www.namspi.uz universaljurnal.uz INNOVATSIYALAR Respublika ilmiy-amaliy konferensiya MATERIALLARI Namangan.10-11-oktabr, 2024-yil manba va materiallarni aniq hamda tabiiy fanlar bilan aloqadorlikka asoslangan turli interfaol metodlar yordamida rganamiz. Bugungi kunda aniq hamda tabiiy fanlarni matematika quv kursining qitilishi uchun dars soatlarining boshqa fanlarga nisbatan k proq ajratilgani, shu sababdan aksariyat talabalar bu fanga qiziqishini hisobga olgan holda adabiyot darslarida, tabiiyki, Usmon Nosir asarlarini qitishda ham Oliy matematika fani bilan aloqada b lish dars sifatini yaxshilaydi va natijani oshiradi. Bunda bir necha yillardan buyon amalda q llanib kelinayotgan, tajribadan tgan va yaxshigina foyda bergan lib aytish joiz. Bu metodni q llashdan oldin yozuv taxtasiga yoki avvaldan tayyorlab q yilgan katta oq qo ozga Venn diagrammalari chiziladi. Ushbu chizma bilan bo liq savollar beriladi.[1.454-458.] K rinib turganidek, talabalarning matematikaga oid bilimlari sinovdan tkaziladi. Talabalardan savollarga javob olingach, tayyor holda turgan Veen diagrammlariga darslikka k xshash va farqli tomonlari yoziladi. Ushbu metodni q llashning ziga xos xususiyatlari shundaki, bu usul yordamida nafaqat bir obyekt, balki ikki va undan ortiq obyektlarni, masalan, zida tahlil qilish, rganish mumkin. Bundan tashqari rganiladigan mavzuning mazmuni va k lamiga k ra Veen diagrammasini murakkablashtirish ham mumkin. Shuningdek, bu metodni amalda q llash natijasida talabalarda ikki va undan ortiq predmetlarni zaro qiyoslash, taqqoslash, xulosa bera olish [3.4-5.] kabi qobiliyatlar ham shakllanib boradi. Adabiyot va matematikani zaro bir nuqtada kesishtiruvchi interfaol - usulni q llashdan avval qituvchi tomonidan gorizontal va vertikal www.namspi.uz universaljurnal.uz INNOVATSIYALAR Respublika ilmiy-amaliy konferensiya MATERIALLARI Namangan.10-11-oktabr, 2024-yil chiziqlar yozuv taxtasiga chizib k rsatib beriladi yoki ular haqidagi raladi. Albatta, bu jarayonda matematikadan olgan bilimlarimiz bizga q l keladi. Gorizontal bu yotiq holdagi, vertikal esa tik holdagi chiziqlar ekani anglashilgach, endi metodni q llashga - qituvchi tomonidan avvaldan tayyorlab q liq b qiladi. Bu quyidagicha b lishi mumkin: 1. yoki mantiqsizlik, noaniqlikka y l q yilgandek tuyuladi, lekin aslida unday emas. 2. Asarda naqarotdek takrorlangan hayqiriq mavjud. 3. 4. xshatishlarni uchratamiz. zida shoirning insoniy xarakterini va ijodiy taqdirini mujassam etgan. z boradi. i j sh urganini k rishimiz mumkin. rinlarga k tarilgan. -navbat qib eshittirilgandan s b lsa, vertikal shaklda qatorlar orasidagi y lakka saf tortgan kabi turadilar. Bu metodni q llashning k plab xususiyatlari mavjud. Avvalo, matematika fani bilan zaro integratsiya y lga q yiladi. Yana ham aniqro i, matematikadan gorizontal, vertikal chiziqni bilmagan talaba bu metodni www.namspi.uz universaljurnal.uz INNOVATSIYALAR Respublika ilmiy-amaliy konferensiya MATERIALLARI Namangan.10-11-oktabr, 2024-yil q llash jarayonida qatnasha olmaydi yoki topshiriqni t ri bajarmaydi. liq bilimga ega b lsa ham.) - tirishga majbur qiladi. Bu esa talabalarning salomatligi, jismoniy, fiziologik va psixologik holatini yanada yaxshilashga yordam beradi. Bilamizki, aniq fanlar faqatgina matematikadan iborat emas. Bu turkumdagi fanlar sirasiga fizika fanini ham kiritishimiz mumkin. Shu sababdan ham oliy qitish jarayonida fizika fani bilan ham integratsiyani y lga q y nalishida yangilik qilgan b lamiz. Buning uchun esa, albatta, fizika fanidan olingan bilimlar biz uchun asos b ladi. Fizika va adabiyot fanlarining zaro Nosir hayoti va ijodini samarali rgatish mumkin. Braun harakati moddalarning t xtovsiz va tartibsiz harakati demaktir.[2.57.] Adabiyot darslariga esa bu jarayonni quyidagicha tatbiq etishimiz mumkin: Jarayonni -yil 13-noyabrida Namanganning Chuqurk cha dahasida tu deydi va q lidagi koptokchani istalgan quvchiga uloqtiradi. Koptokchani olgan talaba deydi va jarayonni davom ziga xos xususiyati shundaki, xtovsiz (koptokchaki olgan talaba t xtab qolmasligi kerak, aks holda takror b lmagan holda aytilishi