AGROSANOAT MAJMUINING ISHLAB CHIQARISH VA IJTIMOIY INFRATUZILMASI

Аннотация

The final results of agro-industrial production depend not only directly on the level of development of agriculture, but also on the industries that serve it. With an increase in the volume of production of products in agriculture, the use of material and technical resources, necessary raw materials, auxiliary materials, etc.increases. Keywords: infrastructure, national economy, infrastructure networks, production infrastructure, intensification, formation of complexes. Qishloq xoʻjaligi ishlab chiqarishining taʼmirlash-texnik xizmat koʻrsatish, moddiy-texnik taʼminot tashkilotlari, muhandislik, veterinariya, agrokimyo xizmatlari va boshqa xizmatlarni rivojlantirishga bogʻliqligi ortib bormoqda. 250 ResearchBib IF-2023: 11.01, ISSN: 3030-3753, Valume 1 Issue 10 Shu bilan birga, qishloq xo‘jaligi mahsulotlarining zarur hajmlarini olishga hissa qo‘shadigan tarmoqlarni ham, ishlab chiqarishlarni ham, mahsulotdan samarali foydalanish va iste’molchiga yetkazishni ta’minlaydigan tashkilotlarni rivojlantirish ham birdek muhim. Iqtisodiyotdagi bunday tarmoqlar va xizmatlar majmuasi odatda infratuzilma deb ataladi. Infratuzilma - bu iqtisodiy va ijtimoiy takror ishlab chiqarish uchun normal sharoitlarni ta'minlash uchun mo'ljallangan sanoat va tarmoqlar majmuasidir. Ishlab chiqarish jarayonida vujudga keladigan texnologik, ishlab chiqarish, iqtisodiy va tashkiliy aloqalarni amalga oshirish orqali agrosanoat majmuasining samarali faoliyat yuritishiga yordam beradi. Infratuzilma jamiyat ishlab chiqaruvchi kuchlarining ajralmas qismidir. U korxona va tashkilotlarning samarali ishlashini ta’minlab, agrosanoat majmuasining yakuniy mahsulotini ko‘proq miqdorda va sifatliroq olishga qaratilgan. Qishloq xo‘jaligi mahsulotlarini yalpi ishlab chiqarish pirovard natijada tarmoqning asosiy ishlab chiqarish fondlari va aylanma mablag‘lar, mashinalar, asbob-uskunalar, mehnat resurslari bilan ta’minlanganlik darajasiga ham, xizmat ko‘rsatish sohalari va xizmatlarning rivojlanish darajasiga ham bog‘liq. Ular orasida agrokimyoviy, veterinariya, maslahat, axborot va boshqalar kabi xizmatlar muhim o'rin tutadi. Infratuzilma qishloq xo'jaligi ishlab chiqarishini intensivlashtirish va uning samaradorligini oshirishning muhim omillaridan biri bo'lib xizmat qiladi. Xom ashyo, materiallar va tayyor mahsulotlarni o‘z vaqtida yetkazib berish ko‘p jihatdan iqtisodiy muomaladagi resurslar hajmini belgilaydi. Sanoatlashtirish, kimyolashtirish, melioratsiya va ishlab chiqarishning boshqa asosiy omillarini jadal rivojlantirish qishloq xo‘jaligi uchun ishlab chiqarish vositalarining miqdoriy ko‘payishinigina emas, balki moddiy va pul resurslaridan eng samarali foydalanishni ta’minlaydigan xizmat ko‘rsatish tizimini tashkil etishni ham nazarda tutadi. Bozor munosabatlari rivojlanishi sharoitida tarmoqlar va infratuzilma ishlab chiqarishning vazifalari sezilarli darajada o'zgardi. Qishloq xoʻjaligini moddiy resurslar, texnika va uskunalar bilan taʼminlash tizimi mavjud emas. Mavjud xizmat ko‘rsatish va ishlab chiqarish negizida agrosanoat majmuasi korxonalariga moddiy resurslarni sotish bo‘yicha turli aksiyadorlik jamiyatlari va shirkatlar tashkil etilmoqda. Moddiy ishlab chiqarish infratuzilmasining eng muhim vazifasi qishloq xo'jaligi korxonalarini ishlab chiqarishga xizmat ko'rsatish funktsiyalarini bajarishdan bosqichma-bosqich ozod qilish va kuchlarni asosiy ishlab chiqarish faoliyatiga qaratishdir. Infratuzilma qishloq xo‘jaligi mahsulotlarining asosiy turlarini ishlab chiqarish hajmini oshirish va sifatini oshirish uchun zarur shart-sharoitlarni yaratishga mo‘ljallangan. Yakuniy mahsulotlarni mustaqil ishlab chiqarmasdan, sanoat va infratuzilma xizmatlari asosan ishlab chiqarishning samarali ishlashini belgilaydi. Infratuzilma agrosanoat kompleksi uchun kadrlar tayyorlash va mehnat resurslarini takror ishlab chiqarishda yordam beradi. 251 ResearchBib IF-2023: 11.01, ISSN: 3030-3753, Valume 1 Issue 10 Infratuzilma tarkibiga kiradigan tarmoqlar ishlab chiqarish jarayoniga teng darajada ta'sir ko'rsatmaydi va ijtimoiy takror ishlab chiqarish tizimida tegishli o'rinni egallaydi. Shu munosabat bilan infratuzilma tarmoqlarini asosiy belgilariga ko‘ra tasniflash katta amaliy ahamiyatga ega. Infratuzilmani tasniflash ijtimoiy takror ishlab chiqarish tizimida ham alohida elementlarning, ham butun tarmoqlarning o'rnini aniqlash imkonini beradi. Milliy xo’jalik infratuzilmasi butun xalq xo’jaligining samarali faoliyat ko’rsatishiga xizmat qiluvchi tarmoqlar va xizmatlar tizimini ifodalaydi. Shunday qilib, yirik infratuzilma majmualari mamlakatning yagona energetika tizimi, yagona transport tizimi, yagona aloqa tizimi va boshqalar bo‘lib, ular xalq xo‘jaligining elektr energiyasiga bo‘lgan ehtiyojini qondirish, pochta, telegraf va transport aloqalarining normal ishlashini ta’minlashga mo‘ljallangan. Mintaqaviy infratuzilma alohida iqtisodiy rayonlarning rivojlanishi va hududiy ishlab chiqarish komplekslarining shakllanishi bilan bog'liq. Xulosa oʻrnida s