O’QUVCHILARDA KASBIY KOMPETENSIYALARNI RIVOJLANTIRISHDA MATEMATIKA FANINING AHAMIYATI.

Аннотация

В данной статье говорится о компетентности, ее природе и видах, а также о значении обучения математике в развитии профессиональной компетентности. Ключевые слова: компетентность, инновационная активность, математические способности. Annotation: This article talks about competence, its nature and types, as well as the importance of teaching mathematics in the development of professional competence. Key words: competence, innovative activity, mathematical skills. Iqtisodiyotni rivojlantirishda professional ta’lim alohida o‘rin tutadi. Xususan, taraqqiy etgan davlatlarda o‘quvchilarning 75 foizigacha kasbiy ta’lim bilan qamrab olingan. Mamlakatimizda ham bu soha mehnat bozori talablari asosida rivojlantirib kelinmoqda. O‘rta bo‘g‘in mutaxassislari, asosan, ikki yo‘nalishda – Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi tizimidagi kasb-hunar maktablari va texnikumlar hamda Kambag‘allikni qisqartirish va bandlik vazirligiga qarashli monomarkazlarda tayyorlanmoqda. Bugungi kunda 689 ta professional ta’lim muassasasida 714 ta kasb va mutaxassislik hamda 20 ta “Ishga marhamat” monomarkazida aholiga 54 ta kasb va 6 ta xorijiy til o‘rgatilmoqda. O‘quvchilarga bir vaqtda ham o‘qish, ham ishlab daromad topish imkonini beradigan “dual ta’lim” shakli joriy etildi. Bu tizim samarasida 2 ming korxona bilan birgalikda 6 ming yigit-qiz o‘qitilmoqda. Shuningdek, yoshlarga 9-sinfdan 142 CURRENT APPROACHES AND NEW RESEARCH IN MODERN SCIENCES International scientific-online conference keyin kasb-hunar maktabi, 11-sinfdan esa kollej va texnikumda turli mutaxassisliklar o‘rgatilmoqda. Kompetensiya (lotincha: competo — erishyapman, munosibman, loyiqman) — birinchidan, muayyan davlat organi (mahalliy oʻzini oʻzi boshqarish organi) yoki mansabdor shaxsning qonun, ustav yoki boshqa hujjat bilan belgilangan vakolatlari, huquq va burchlari doirasi; ikkinchidan, u yo bu sohadagi bilimlar, tajriba ma’nolarini anglatadi. Matematika fani o’quvchi yoshlarda kasbiy kompetensiyalarni shakllantirishda muhim ahamiyat kasb etadi, ayniqsa, ularda tanqidiy va mantiqiy fikrlash qobiliyatlarini shakllantirish va rivojlantirishda, turli texnologik jarayonlarni avtomatlashtirish, sohasiga oid aniq hisob-kitoblarni olib borishda mazkur fanni o’qitishning o’rni beqiyosdir. Shu o’rinda bu yo’nalishda bir qator muammolar borki, ularni bartaraf etish bo’yicha bir qator taliflarni keltirib o’tmoqchimiz: - har bir ixtisoslik va mutaxassislik bo’yicha matematika dasturlari va darsliklarini alohida ishlab chiqish, chunki, masalalar ishlash jarayonida , o’quvchi yoshlarning ixtisosligidan kelib chiqilsa, ularning fanga bo’lgan qiziqishi yanada ortadi va olingan nazariy bilimni amaliyotda qo’llay olish qobiliyati shakllanadi; - matematika fani bo’yicha maxsus platformalar, turli mobil ilovalarni ishlab chiqish yoshlarimizda istalgan joy va paytda mazkur bilimlarni egallash imkoniyatini yaratadi; - Respublika miqyosidagi malakali pedagoglarning dars ishlanamalarini ommalashtirish; kasb-hunar ta’limi tizimi o’quvchilari uchun yilda bir necha marotaba matematika fanidan tanlov va olimpiadalartashkil etish, g’oliblarni munosib taqdirlash.