KIMYOVIY QO‘SHIMCHASIZ BETON NAMUNALARINING MUSTAHKAMLIGINI TADQIQ QILISH.

Аннотация

В статье проанализированы результаты авторов по прочности бетона, принимаемого в качестве эталона, в целях сравнения с характеристиками бетонов классов В30 и В40, получаемых на основе применения химических добавок, производимых в Узбекистане, при укреплении и реконструкции конструкций зданий и сооружений. Kalit so‘zlar: beton, chaqiqtosh, bog‘lovchi, to‘ldiruvchi, portlandsement, qolip. Ключевые слова: бетон, щебень, вяжущее, наполнитель, портландцемент, форма. Yuqori sifatli betonlar ko‘p komponentli materiallar bo‘lib, ularda kompozit biriktiruvchilar, tuzilish, xususiyatlar va texnologiyaning kimyoviy modifikatorlari, faol mineral komponentlar va kengaytiruvchi qo‘shimchalar qo‘llaniladi va betonning ko‘p komponentli xususiyati texnologiyaning barcha bosqichlarida strukturaning shakllanishini nazorat qilish imkonini beradi. Kompleks qo‘shimchalar asosida olingan og‘ir betonlarning fizik-mexanik xossalariga va uzoqqa chidamliligi hamda sementli kompozitsiyalarning strukturasi va xossalariga ta’sirini aniqlash maqsadida dastlabki hozirgi kunda kimyoviy qo‘shimchalarsiz qo‘llaniladigan yuqori markali betonlar mustahkamligi bo‘yicha eksperimental tadqiqotlar olib borildi. Eksperimental tadqiqot ishlarida beton tayyorlash uchun “JIZZAKH CEMENT PLANT” MCHJning ЦЕМ II/A-I 42,5 N(ГОСТ 31108-2020) markali, “QIZILQUMSEMENT” AJning ЦЕМ I 42,5 N va “BEKOBODSEMENT” AJning ЦЕМ I 25 MODELS AND METHODS IN MODERN SCIENCE International scientific-online conference 42,5 Н portlandsement turlaridan foydalanildi. 1-rasm. “Bekobodsement” AJ portlandsementning 28 kunlikdagi mustahkamlik natijalari. GOST 31108-2020 “Цементы общестроительные” ga muvofiq tajribalarni davom ettirish uchun “BEKOBODSEMENT” AJ ЦЕМ I- 42,5 Н markali portlandsementi tanlab olindi. 1-jadval Sementning fizik-mexanik xossalari % h i 4 5 m m % 0 8 m m % m 2 v a q t i, m i n q t i, m i n q a t t i q l i g i, g / d m g i, 3 h k a m l i k N o m l a n i s i q o l d i q 0, 0 g i q o l d i q 0, B g / l e s y n b o s h l a n i s h h t u g a s h v a n g n o r m a l i r m a o g ‘ i r l i M u s t a S i t a d a g S i t a d a Q o t i s h Q o t i s m e n t n i S o l i s h t s 2 u t s 7 u t s 2 u 8 t e S ka ka ka 24, 5, 30, 20, 29, 39, ЦЕМ II/A-I 42,5 Н 3157 210 310 1284 4 9 0 0 3 8 0, 31, 22, 29, 38, ЦЕМ I 42,5 Н 4,4 3469 190 290 1050 3 2 5 3 9 0, 32, 22, 33, 40, ЦЕМ I 42,5 Н 6,2 3315 180 305 1047 5 0 4 4 5 26 MODELS AND METHODS IN MODERN SCIENCE International scientific-online conference 2-rasm. Portlandsementning MIG-1000 rusumli gidravlik pressda mustahkamligini sinash jarayonlari. Tajriba natijalari shuni ko‘rsatadiki tanlab olingan 3 xil turdagi sement namunalari orasida “BEKOBODSEMENT” AJ ЦЕМ I- 42,5 Н markali portlandsementi 28 sutkada eng yuqori mustahkamlikka erishganligi uchun(40,5 MPa) tanlab olindi Tahlil natijalari asosida beton qorishmasining 3 xil tarkibi tanlab olinib (2- jadval), shu tarkib asosida namunalar tayyorlandi. Laboratoriya tahlillari natijasida 3 va 7 kunlik siqilishga mustahkamlik chegaralari tekshirildi. Tayyorlangan B40(M500) sinfli betonning 10x10x10 namunalari 3- rasmda, B30(M400) sinfli betonning 10x10x10 namunalari 4-rasmda, B40 (M500) sinfli betonning gidravlik pressda siqilishga bo‘lgan mustahkamligini sinash ishlari 5-rasmda keltirilgan. Tekshirilgan natijalar bo‘yicha har bir beton sinflar (B30, B40) ning eng yuqori qiymatga erishilgan ishchi tarkiblari 6-rasmda keltirildi. 2-jadval 1 m³ beton qorishmasining ishchi tarkibi Chaqiq Chaqiq Harakatla- Beton sinfi ЦЕМ II/A-I toshining tosh № Suv nuvchanlik (mustahkamligi) 42,5 Н maydalangan (10-20 qumi mm) kg kg kg l 1 B40 (M500) 460 1018 728 210 2 B40 (M500) 434 794 972 200 3 П4(16-20) B40 (M500) 410 788 963 206 4 B30 (M400) 430 1054 722 210 5 B30 (M400) 391 823 1006 180 27 MODELS AND METHODS IN MODERN SCIENCE International scientific-online conference 6 B30 (M400) 450 743 970 212 3-rasm. B40(M500) sinfli betonning 10x10x10 namunalari 4-rasm. B30(M400) sinfli betonning 10x10x10 namunalari 5-rasm. B40 (M500) sinfli betonning gidravlik pressda siqilishga bo‘lgan 28 MODELS AND METHODS IN MODERN SCIENCE International scientific-online conference mustahkamligini sinash 50 45 40 35 30 25 3 kunlik 7 kunlik 20 15 10 5 0 B40 namuna 1 B40 namuna 2 B40 namuna 3 B30 namuna 4 B30 namuna 5 B30 namuna 6 6-rasm. Kimyoviy qo‘shimchasiz betonlarning siqilishga bo‘lgan mustahkamligi Tajriba natijalari shuni ko‘rsatadiki 3 va 7 kunlik sinov natijalariga muvofiq: B40 (M500) sinfli betonning 3-namunada ya’ni, (S=460 kg, chaqiqtosh 1018 kg, qum 728 kg, suv=210 l) 7 kunlikda eng yuqori mustahkamlikka erishgani (42,9 MPa) va B30(M400) sinfli betonning 6-namunada yani, (S=450 kg, chaqiqtosh 743 kg, qum=970 kg, suv=212 l) 7 kunlikda eng yuqori mustahkamlikka(37,5 MPA) erishganligi kuzatildi.