SHARYAR DÁSTANI ÁHMIYETI, QARAQALPAQ XALQINIŃ ÚRP-ÁDETLERI HAQQINDA ONIŃ HÁZIRGI JASLAR TÁRBIYASINA, SANA SEZIMINE SIŃDIRIP BARIW

Аннотация

This article explores the role of the epic "Sharyar" in preserving the cultural heritage, traditions, and values of the Karakalpak people and its impact on youth education. The epic serves as an essential tool for imparting the rich history, traditions, and folk wisdom of the Karakalpak people to the younger generation, helping to shape their national consciousness. Through this work, young people learn values such as loyalty to their homeland, honesty, and patriotism. The article provides an in-depth analysis of the educational significance of the epic and its role in safeguarding national values. Key words: Sharyar epic, Karakalpak culture, Traditions, Youth education, National values, Patriotism, Cultural heritage, National identity, Customs, Educational significance. ЗНАЧЕНИЕ ЭПОСА ШАРЬЯР, О ТРАДИЦИЯХ КАРАКАЛПАКСКОГО НАРОДА, ВНЕДРЕНИИ ЕГО В ВОСПИТАНИЕ И СОЗНАНИЕ СОВРЕМЕННОЙ МОЛОДЕЖИ. 803 ResearchBib IF-2023: 11.01, ISSN: 3030-3753, Valume 1 Issue 9 ISSN: 3030-3753. VOLUME 1, ISSUE 2 Аннотация. Данная статья посвящена роли эпоса «Шарияр» в сохранении культурного наследия, обычаев и ценностей каракалпакского народа, а также его влиянию на воспитание молодежи. Эпос представляет собой важный инструмент для передачи богатой истории, традиций и народной мудрости каракалпакского народа подрастающему поколению, способствуя формированию их национального самосознания. Через это произведение молодежь усваивает такие ценности, как преданность родине, честность и патриотизм. В статье подробно раскрыто воспитательное значение эпоса и его роль в сохранении национальных ценностей. Ключевые слова: Шарияр эпос, Культура каракалпаков, Традиции, Воспитание молодежи, Национальные ценности, Патриотизм, Культурное наследие, Национальное самосознание, Обычаи, Воспитательное значение. KIRISIW "Sharyar dástanı" qaraqalpaq xalqınıń bay tariyxıy hám mádeniy miyraslarınıń jarqın úlgisi retinde milliy sananı qáliplestiriwde, jaslardı tárbiyalawda zárúrli rol oynaydı. Bul dástan tekǵana qaraqalpaq xalqınıń úrp-ádetleri, qádiriyatları hám dástúrlerin sáwlelendiredi, bálki sol qádiriyatlardı jaslar sana-sezimine jáne kewiline sińdiriw ushın da ayrıqsha jol bolıp tabıladı. Házirgi globallasıw processinde milliy ózlik hám tariyxıy miyraslardı saqlap qalıw ushın " Sharyar dástanı" dıń tárbiyalıq áhmiyeti úlken. "Sharyar dástanı" - Qaraqalpaq xalqınıń bay mádeniy miyraslarınıń bir bólegi bolıp, onıń jaslar tárbiyasına, milliy sananı qáliplestiriwge, hám dástúrlerdi saqlap qalıwǵa tásiri úlken. Bul dástan arqalı qaraqalpaq xalqınıń áyyemgi úrp-ádetleri, turmıs tárizi hám milliy qádiriyatları jaslar sanasına sińiriledi. Dástanıń Tárbiyalıq wazıypaları "Sharyar dástanı"niń tiykarǵı wazıypalarınan biri - jaslardı ana watanǵa shın berilgen, mártligi, hadal hám patriot ruhda tárbiyalaw bolıp tabıladı. Dástandaǵı qaharmanlardıń turmısı, olardıń belsendiligi hám óz xalqı ushın etken xızmetlerin jaslar ushın ibrat bolıp xızmet etedi. Bul dóretpe arqalı qaraqalpaq xalqınıń áyyemgi úrp-ádetleri, xalıqtıń namısı hám bay mádeniyatı jańa áwlad sanasına sińdiriledi. "Sharyar dástanı" kóp ásirlik tariyx hám xalıq turmısınan gúrriń etedi. Ondaǵı obrazlar, qaharmanlıq hám elge sadıqlıq sıyaqlı temalar jaslardıń patriotlıq ruhın asırıwda zárúrli rol oynaydı. Jaslar dástandaǵı unamlı qaharmanlar arqalı hadallıq, mártlik, hám tolerantlıq sıyaqlı sapalardı ózlestiredi. 804 ResearchBib IF-2023: 11.01, ISSN: 3030-3753, Valume 1 Issue 9 ISSN: 3030-3753. VOLUME 1, ISSUE 2 Dástanıń qaharmanları hám olar arasındaǵı waqıyalar jaslar arasında hadallıq, miynetkeshlik, mártlik hám birshilik sıyaqlı sapalardı úgitleydi. " Sharyar dástanı" arqalı jaslar óz milliy túbirlerine tereńrek baylanısadı, hám xalqınıń ayriqsha tariyxıy jolin ańǵarıwǵa ıntıladı. Bul dástanıń bas qaharmanları óz xalqı ushın pidayılıq, mártlik hám doslıqtıń tımsalı bolıp tabıladı. Jaslar bul sıyaqlı qaharmanlardan órnek alıp, olardaǵı pazıyletlerdi ózlerine sińdiriw arqalı turmısda óz jolların belgilesedi. Úrp-Ádetlerdi Jaslar Sanasına Sińdiriw Qaraqalpaq xalqınıń kóplegen úrp-ádetleri " Sharyar dástanı" de óz ańlatpasın tapqan. Mıymankeshlik, shańaraq hám úlkenlerge húrmet, jası úlkenlerdiń máslahátin tıńlaw sıyaqlı qádiriyatlar jaslar sanasına programmasılamal bolıp sińedi. Mısalı, qaraqalpaq xalqıda mıymankeshlik hám saqawat sezimi eń joqarı qádiriyatlardan esaplanadı. Dástan arqalı bul sıyaqlı qádiriyatlar tekǵana gúrriń retinde, bálki turmıslıq retinde jaslarǵa jetkiziledi. Qaraqalpaq xalqınıń úrp-ádetleri hám qádiriyatları bul dástan arqalı jaslarǵa jetkiziledi. Mısalı, mıymankeshlik, jası úlkenlerge húrmet kórsetiw hám shańaraqqa tiyisli birshilik sıyaqlı qádiriyatlar " Sharyar dástanı" arqalı targ'ib etiledi. Bul sıyaqlı dástúrler jaslardı tekǵana milliy o'zligini ańǵarıwı, bálki milliy maqtanısh sezimin tárbiyalawda da zárúrli orın tutadı. Qaraqalpaq xalqınıń milliy úrp-ádetleri hám bayramları, shańaraqqa tiyisli dástúrleri sıyaqlı qádiriyatlar dástanda keń kórsetilgen. Bul qádiriyatlardı saq