SCM KELISHUVI BO'YICHA TAQIQLANGAN SUBSIDIYALAR: JST HUQUQIY TIZIMI VA NIZOLARNI HAL QILISH TAHLILI

Аннотация

This study examines the treatment of prohibited subsidies under the World Trade Organization's Agreement on Subsidies and Countervailing Measures (SCM Agreement), with particular focus on export subsidies and import substitution subsidies. Through analysis of JST dispute settlement cases and recent developments, this research identifies key interpretative trends and challenges in the application of prohibited subsidy disciplines. The findings suggest that while the legal framework for prohibited subsidies is well-established, emerging economic models and novel subsidy schemes present new challenges for traditional interpretations. Key words: The World Trade Organization, subsidies, countervailing measures, Agreement on Subsidies and Countervailing Measures, export subsidies, import subsidies. СУБСИДИИ, ЗАПРЕЩЕННЫЕ СОГЛАШЕНИЕМ СКМ: АНАЛИЗ ПРАВОВОЙ БАЗЫ ВТО И РАЗРЕШЕНИЕ СПОРОВ Аннотация. Данное исследование рассматривает запрещенные субсидии в рамках Соглашения по субсидиям и компенсационным мерам (Соглашение СКМ) Всемирной торговой организации, с особым акцентом на экспортные субсидии и субсидии 48 NEW RENAISSANCE 2024 NOVEMBER INTERNATIONAL SCIENTIFIC AND PRACTICAL CONFERENCE VOLUME 1 | ISSUE 9 импортозамещения. Посредством анализа дел по урегулированию споров ВТО и последних изменений, данное исследование выявляет ключевые тенденции интерпретации и проблемы в применении правил запрещенных субсидий. Результаты показывают, что, хотя правовая база для запрещенных субсидий хорошо установлена, новые экономические модели и современные схемы субсидирования создают новые вызовы для традиционных интерпретаций. Ключевые слова: Всемирная торговая организация, субсидии, компенсационные меры, Соглашение по субсидиям и компенсационным мерам, экспортные субсидии, импортные субсидии. Jahon savdo tashkilotining Subsidiyalar va kompensatsiya choralari to'g'risidagi kelishuvi (SCM Kelishuvi) savdoni buzuvchi davlat yordamini tartibga solishda ko'p tomonlama savdo tizimining asosiy vositasini ifodalaydi. Uning qoidalari orasida 3-moddada ba'zi subsidiyalarning taqiqlanishi JST qonunchiligidagi eng qat'iy intizomiy choralardan biri hisoblanadi. Ushbu maqola taqiqlangan subsidiya intizomlarining rivojlanishi va hozirgi holatini, ham eksport subsidiyalari, ham import o'rnini bosuvchi subsidiyalarga e'tibor qaratgan holda o'rganadi. Ba'zi subsidiyalarning taqiqlanishi ularning savdoni buzuvchi tabiati va xalqaro savdoda bozor kuchlariga to'g'ridan- to'g'ri aralashuviga asoslangan. Eksport subsidiyalari mahalliy mahsulotlarning tashqi bozorlardagi raqobatbardoshligini sun'iy ravishda oshiradi, import o'rnini bosuvchi subsidiyalar esa import qilingan tovarlar o'rniga mahalliy tovarlardan foydalanish uchun sun'iy rag'batlar yaratadi. Ushbu qoidalar va ularning qo'llanilishini tushunish xalqaro savdo huquqi sohasidagi ham akademiklar, ham amaliyotchilar uchun muhimdir. Ushbu tadqiqot quyidagilarni maqsad qiladi: 1. SCM Kelishuvi doirasida taqiqlangan subsidiyalarni boshqaruvchi huquqiy tizimni tahlil qilish 2. JST nizolarni hal qilish orqali taqiqlangan subsidiya qoidalarining talqini va qo'llanilishini o'rganish 3. Taqiqlangan subsidiya intizomlaridagi yangi muammolar va tendentsiyalarni aniqlash 4. So'nggi o'zgarishlar va ularning ushbu qoidalarni kelajakda qo'llashga ta'sirini baholash Ushbu tadqiqot doktrin huquqiy tahlil va keys-stadi metodologiyasini birlashtirgan aralash usullardan foydalanadi. Tadqiqot uch bosqichda o'tkazildi: 1-bosqich: Huquqiy tahlil 49 NEW RENAISSANCE 2024 NOVEMBER INTERNATIONAL SCIENTIFIC AND PRACTICAL CONFERENCE VOLUME 1 | ISSUE 9 • Taqiqlangan subsidiyalarga oid SCM Kelishuvi qoidalarining keng qamrovli ko'rib chiqilishi • 1995 yildan 2024 yilgacha bo'lgan tegishli JST sud amaliyoti tahlili • JST qo'mitasi hujjatlari va a'zolar bildirishnomalarini o'rganish 2-bosqich: Keys-stadi • Taqiqlangan subsidiyalarga oid asosiy JST nizolarini tanlash va tahlil qilish • Huquqiy talqindagi rivojlanishni ko'rsatuvchi ishlarga e'tibor qaratish • Amalga oshirish yozuvlari va muvofiqlik jarayonlarini o'rganish 3-bosqich: Zamonaviy tahlil • Subsidiya amaliyotidagi so'nggi o'zgarishlarni ko'rib chiqish • Subsidiya intizomini qo'llashdagi yangi muammolarni tahlil qilish • Islohot takliflari va siyosat muhokamalarini baholash Eksport subsidiyalarini tartibga soluvchi huquqiy tizim tahlilimiz JST qonunchiligi doirasida ularning muomalasida bir necha muhim elementlarni aniqladi. SCM Kelishuvining 3.1(a)-moddasi eksport ko'rsatkichlariga bog'liq subsidiyalarni aniq taqiqlaydi va a'zo davlatlar uchun aniq me'yorni o'rnatadi. Bu taqiq I Ilovadagi namunali ro'yxat orqali yanada kengroq tushuntirilgan bo'lib, u aniq misollarni taqdim etadi va hokimiyat organlariga taqiqlangan amaliyotlarni aniqlashda yordam beradi. Ayniqsa e'tiborga molik jihati shundaki, de facto eksport bog'liqligi talqinlari sud amaliyoti orqali rivojlanib, eksport rag'batlantirishning nozikroq shakllarini qamrab olgan. Tizim, shuningdek, rivojlanayotgan maml