SOLIQ SIYOSATINI IQTISODIY O‘SISHNI RAG‘BATLANTIRUVCHI VOSITA SIFATIDA SHAKLLANTIRISH

Аннотация

This scientific article is devoted to issues of formation of tax policy as a means of stimulating economic growth. Taxes are considered as the main factors of economic development, and how to ensure economic growth through tax rates, tax credits and tax administration is analyzed. The article shows the impact of tax policy strategies on economic development and the need for a balanced approach to ensure stable state revenues. At the same time, it is highlighted how the state can contribute to economic growth through technological innovations, tax benefits and expansion of the tax base. The article examines the importance of tax policy in ensuring economic growth from a theoretical and practical point of view. Key words: tax policy, economic growth, tax rates, tax benefits, tax base, investments, tax administration, economic development, digitization, technological innovation. ФОРМИРОВАНИЕ НАЛОГОВОЙ ПОЛИТИКИ КАК СРЕДСТВА СТИМУЛИРОВАНИЯ ЭКОНОМИЧЕСКОГО РОСТА Аннотация. Данная научная статья посвящена вопросам формирования налоговой политики как средства стимулирования экономического роста. Налоги рассматриваются 201 NEW RENAISSANCE 2024 OCTOBER INTERNATIONAL SCIENTIFIC AND PRACTICAL CONFERENCE VOLUME 1 | ISSUE 8 как основной фактор экономического развития, анализируется, как обеспечить экономический рост посредством налоговых ставок, налоговых льгот и налогового администрирования. В статье показано влияние стратегии налоговой политики на экономическое развитие и необходимость сбалансированного подхода для обеспечения стабильных доходов государства. При этом подчеркивается, как государство может способствовать экономическому росту посредством технологических инноваций, налоговых льгот и расширения налоговой базы. В статье рассматривается значение налоговой политики в обеспечении экономического роста с теоретической и практической точки зрения. Ключевые слова: налоговая политика, экономический рост, налоговые ставки, налоговые льготы, налоговая база, инвестиции, налоговое администрирование, экономическое развитие, цифровизация, технологические инновации. Kirish. Soliq siyosati har bir davlatning iqtisodiy tizimida markaziy o‘ringa ega bo‘lib, u davlatning fiskal barqarorligini ta’minlash bilan birga iqtisodiy o‘sishni rag‘batlantirishga qaratilgan muhim vositalardan biri hisoblanadi. Davlatlar soliqlarni yig‘ish orqali o‘z faoliyatini moliyalashtirib, turli sohalarda investitsiya va ijtimoiy dasturlarni amalga oshiradi. Shuning uchun soliqlar nafaqat davlat daromadlarini oshirish, balki iqtisodiy rivojlanishni qo‘llab-quvvatlash vositasi sifatida ham katta ahamiyatga ega. Soliq siyosatini to‘g‘ri shakllantirish iqtisodiyotning turli tarmoqlarini rag‘batlantirish, ishlab chiqarish samaradorligini oshirish va investitsion muhitni yaxshilashda muhim rol o‘ynaydi. Shu bilan birga, soliq siyosati orqali kichik va o‘rta biznesni rivojlantirish, yangi texnologiyalarni joriy qilish, xalqaro investitsiyalarni jalb qilish hamda ijtimoiy-iqtisodiy tengsizlikni kamaytirish mumkin. Shuning uchun soliq siyosatini iqtisodiy o‘sishni qo‘llab- quvvatlovchi vosita sifatida to‘g‘ri tashkil etish davlat uchun strategik ahamiyatga ega. Ushbu maqola soliqlar orqali iqtisodiyotni qanday rag‘batlantirish mumkinligi, soliq stavkalari, soliq imtiyozlari va soliq ma'muriyati orqali davlatning qanday iqtisodiy o‘sishni ta'minlashi mumkinligi haqida batafsil tahlil beradi. Soliq siyosati har bir davlat uchun iqtisodiyotni boshqarish va barqaror rivojlantirishning asosiy vositalaridan biridir. Soliqlar orqali davlat o‘z byudjetini shakllantiradi, ijtimoiy va infratuzilma dasturlarini amalga oshiradi hamda iqtisodiy o‘sishga hissa qo‘shadi. Soliq siyosatining samaradorligi iqtisodiy rivojlanishga qanday ta'sir ko‘rsatishi esa ko‘p jihatdan soliqlarni to‘g‘ri boshqarishdan va iqtisodiyotga moslashuvchan yondashuvni talab qiladi. 202 NEW RENAISSANCE 2024 OCTOBER INTERNATIONAL SCIENTIFIC AND PRACTICAL CONFERENCE VOLUME 1 | ISSUE 8 Statistik ko‘rsatkichlar soliqlar bilan iqtisodiy o‘sish o‘rtasidagi bog‘liqlikni aniqroq ko‘rsatib beradi. So‘nggi yillarda ko‘plab mamlakatlar o‘z iqtisodiyotlarining soliqqa tortish tizimlari orqali rivojlanishini rag‘batlantirishga harakat qilmoqda. Jahon bankining 2022 yildagi hisobotlariga ko‘ra, global daromadlarning 30 foizdan ortig‘i soliq tushumlari hisobidan shakllanadi. Ushbu daromadlar to‘g‘ri boshqarilganda davlat uchun barqaror moliyaviy manba bo‘lib, iqtisodiy o‘sishni qo‘llab-quvvatlashi mumkin. Misol uchun, Daniyada soliq tushumlari yalpi ichki mahsulotning (YAIM) 46 foizini tashkil qiladi va bu mamlakatda yuqori darajadagi ijtimoiy ta’minot tizimlari va barqaror iqtisodiy o‘sishni ta’minlaydi. Shu bilan birga, AQShda soliq tushumlari YAIMning taxminan 26 foizini tashkil qilib, tadbirkorlik va investitsion faoliyatni rag‘batlantiradigan tizimni qo‘llab-quvvatlaydi. Soliq daromadlari va iqtisodiy o‘sish o‘rtasidagi bog‘liqlik to‘g‘ridan-to‘g‘ri soliq siyosatining qanday shakllantirilganiga bog‘liq bo‘l