МЕТОДЫ МЫШЕЧНОГО НАПРЯЖЕНИЯ ДЛЯ РАЗВИТИЯ БЫСТРОСИЛОВЫХ НАВЫКОВ У ГИМНАСТОВ.

Аннотация

This article discusses methods of developing quick-strength skills in gymnasts. Key words: method of maximal efforts, method of non-limiting views, method of isometric efforts, method of isokinetic efforts, method of dynamic efforts, intensive method. МЕТОДЫ МЫШЕЧНОГО НАПРЯЖЕНИЯ ДЛЯ РАЗВИТИЯ БЫСТРОСИЛОВЫХ НАВЫКОВ У ГИМНАСТОВ. Аннотация. В данной статье рассматриваются методы развития быстросиловых навыков у гимнастов. Ключевые слова: метод максимальных усилий, метод неограниченных взглядов, метод изометрических усилий, метод изокинетических усилий, метод динамических усилий, интенсивный метод. Хозирги кунда энг олис туманларда ҳам замонавий комплекислар барпо этилиб фойдаланишга топширилмоқда. Бу болаларни спорт билан мунтазам шуғулланишига ва уларни соғлигини мустаҳкамлашга кўмаклашмоқда. Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2002 йил 24 октябрдаги ―Ўзбекистонда болалар спортини ривожлантириш фондини ташкил этиш тўғрисида‖ги Фармонининг қабул қилиниши мамлакат ҳукуматининг ўсиб келаѐтган авлод ва унинг жисмоний ривожланиши ҳақида қайғуришининг яна бир исботидир. Бизнинг фикримизча, Фармон болалар ўртасида машҳур ва севимли бўлган спорт турларининг ривожланиши учун кенг имкониятларни очиб беради. Бу спорт турларининг барча ѐшдаги ўқувчилар ўртасида машҳур бўлишига ѐрдам беради. Халқ ва спорт таълими тизимига эрта спорт билан шуғулланиш орқали иқтидорли ѐшларни намоѐн қилиш имкониятини берадиган мезонларни киритади. Долзарблиги. Ҳозирги вақтда эпчиллик ва тезкор-куч қобилиятлари машқларини такомиллаштириш ва уни ривожлантириш масалаларига бағишланган бир қатор илмий ишлар ва мақолалар мавжуд. Лекин бу ишларнинг таҳлили шуни кўрсатадики, мазкур ишларнинг кўпчилигида машқларни бажариш техникасининг умумий ҳолатини тасвирлаш 4 71 International scientific journal ISSN: 2181-3906 «MODERN SCIENCE АND RESEARCH» 2024 VOLUME 3 / ISSUE 10 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ билан чекланган, ўқитиш услуби эса тавсиялар шаклида баѐн этилган ва уларнинг алоҳида томонлари кўриб чиқилган. Гимнастиканинг спорт турлари бўйича болалар ва ўсмирлар спорт мактаблари тренерларининг ишида нафақат ҳаракатни ўзлаштириш жараѐнини ўргатиш ва назорат қилиш, балки машғулотларнинг ноанъанавий воситаларидан самарали фойдаланиш имкониятини берадиган кўрсатмалар услубини амалий жиҳатдан қўллаш масаласи очиқ қолмоқда. Кўриб чиқилаѐтган ишлар ўз моҳияти жиҳатидан турлича малакага эга бўлган спортчиларнинг жисмоний ва функционал тайѐргарлик даражасини ҳисобга олган ҳолда машғулот воситаларини ҳамда ѐндоштирувчи-ривожлантирувчи машқларни таснифлаш ва танлашга йўналтирилган. Тадқиқот мақсади: спорт педагогик маҳоратини ошириш гуруҳи гимнастикачиларини тезкор-куч қобилиятларини тавсия этилган машқлар орқали ривожлантириш Тадқиқот предмети: спорт педагогик маҳоратини ошириш гуруҳи талабаларини ўқув машғулоти Тадқиқот фарази: гимнастика машқларини бажаришда тезкор-куч қобилиятларни талабаларда ўрганиб уларни жисмоний сифатларини ривожлантириш. Келгусида ўзларни машғулот жараѐнида самарали восита ва машқларни қўллаб тезкор-куч қобилятларини ривожлантиришдир. Амалий аҳамияти: тавсия этилган ва фойдаланилган гимнастика машқлари талабаларни тезкор-куч қобилятларини ривожлантиришда ва назорат қилиш, талабаларни тайѐргарлигини оширишга йўналтирилади ва спорт-техник натижага ижобий таъсир кўрсатишга эришиш. Бунда режалаштирилган материалдан самарали фойдаланиш ва машғулот жараѐнида машқларни тўғри тақсимлашдан иборат. Куч қобилиятларини ривожлантириш усуллари. Куч қобилиятларининг йўналтирилган ривожланиши фақат мушаклар максимал таранглашгандагина юз беради. Шунинг учун куч тайѐргарлиги усулиятининг асосий муаммоси, машгулотлар жараѐнида мушаклар кучланишининг энг юқори даражасини таъминлашдир. Усулий жиҳатдан максимал кучланишлар ҳосил қилишнинг турли йўллари бор: ўта оғир юкламани бир неча марта кўтариш, катта бўлмаган оғирликдаги юкларни кўп марталаб кўтариш; мушаклар доимий ўзгарган ҳолда ташқи қаршиликларни енгиш ва ҳ.к. Келтирилган мушак кучланишларини ҳосил қилишнинг қуйидаги усуллари мавжуд: 1. Максимал уринишлар усули 2. Чегаравий бўлмаган ўринишлар усули 3. Изометрик уринишлар усули 4. Изокинетик уринишлар усули 5. Динам уринишлар усули 6. Жадал усул Таъкидлаб ўтиш керакки, усулларнинг бундай номланиши куч машғулотлари назарияси ва амалиѐтида кенг тарқалган. Уларнинг яхши томони қисқалигида. Лекин илмий нуқтаи назардан кучни ривожлантириш усулларини бундай номлаш жуда ҳам тўгри эмас, чунки масалан, максимал изотермик ва изометрик уринишлар усуллари, қайтарма машқлар 4 72 International scientific journal ISSN: 2181-3906 «MODERN SCIENCE АND RESEARCH» 2024 VOLUME 3 / ISSUE 10 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ синфига ҳам киради. Мушакларнинг динамик қисқариши нафақат динамик уриниш усулига, бошқа кўплаб усулар учун ҳам хосдир. Тезкор-куч қобилиятларни ривожлантириш ва такомиллаштириш борасида жуда кўп ишлар бажарилган. Баъзи бир мутахасислар тезкор-куч қобилиятларни мактабгача ѐш болаларни ривожлантириш керак деб фикрлашади. Бошқа мутахасислар эса энг яхши р