ЭКСПЕРИМЕНТАЛЬНАЯ РАБОТА ПО ОРГАНИЗАЦИИ ДУХОВНО-ПРОСВЕТИТЕЛЬСКОЙ РАБОТЫ И ЕЕ РЕЗУЛЬТАТЫ.

Аннотация

This article discusses the use of national-spiritual values and teaching traditions in preschool educational institutions. Keywords: Mehrjan, day of memory and appreciation, Navruz, day of the elderly education in the spirit of hard work, meeting with labor veterans. ЭКСПЕРИМЕНТАЛЬНАЯ РАБОТА ПО ОРГАНИЗАЦИИ ДУХОВНО- ПРОСВЕТИТЕЛЬСКОЙ РАБОТЫ И ЕЕ РЕЗУЛЬТАТЫ. Аннотация. В данной статье рассматривается использование национально- духовных ценностей и педагогических традиций в дошкольных образовательных учреждениях. Ключевые слова: Мехржан, день памяти и признательности, Навруз, день пожилых людей воспитание в духе трудолюбия, встреча с ветеранами труда. Маънавий-аҳлоқий тарбия соҳасидаги адабиётлар ва илмий тадқиқотларни тахлил қилиш шуни кўрсатадики, ижтимоий мактабгача таълим муассасаларида маънавий-аҳлоқий ишларни ташкил этиш муаммоси етарли даражада ўрганилмаган. Тадқиқ этилаётган муаммони амалиётдаги ҳолатини ўрганиш мақсадида қайд этувчи тажриба ишлари ўтказилди.. Тадқиқотларимизга доир ишлари уч босқичда ташкил этилди. 1.Тажриба-синов ишларини ташкил этишга йуналтирилган тайёргарлик босқичи. 4 47 International scientific journal ISSN: 2181-3906 «MODERN SCIENCE АND RESEARCH» 2024 VOLUME 3 / ISSUE 10 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ Бу босқичда муаммонинг тажриба-синов ишлар дастури ва мазмуни белгилаб олинди. 2.Мактабгача таълимнинг ўқув-методик адабиётлари - давлат таълим стандартлари, уқув дастури, дарслик ва ўқув қулланмалари муаммо нуқтаи назаридан тахлил этилди. 3.Тажриба-синов майдончаларида ўьказиладиган тажрибалар моҳияти тарбиячи, ота-оналарга тушунтирилди. 4.Ишлаб чикилган методика тажриба-синов жараёнида текшириб кўрилди. Тавсия этилган методика синаб кўрилиб, ўзгартиришлар киритилди ҳамда натижалар умумлаштирилди. 5.Тажриба ва назорат синовлари гуруҳлар эришган натижаларни таққослаш, қиёслаш, махсус методика асосида самарадорлигини аниқлаш максадида натижалар таҳлил этилди ва хулосалар чиқарилди. Тажриба-синов ишларини ташкил этишда биз илмий тадқиқотларимизнинг мақсад, вазифаларини амалга ошириш, тадқиқотда илгари сурилган илмий фаразларимизнинг ҳаққонийлигини амалиётда синаб кўриш мақсадида мактабгача таълим муассасси тарбиячилари ва тарбияланувчиларнинг ота-оналари, маҳалла қўмиталари раислари, мактабгача таълим муассасси мусиқа ўқитувчиси билан суҳбатлар, ёзма сўровлар ўтказилди. Ўтказилган суҳбатлар ва ёзма сўровларнинг натижалари илмий-назарий жиҳатдан тахлил этилди, хулосалар чиқарилди ва тавсиялар ишлаб чиқилди. Диссертациямизнинг ушбу бандида тажриба-синов ишларининг қандай ташкил этилганлигини умумлаштирилган ҳолда беришни лозим топдик: Аввало ката гуруҳ ва мактабга тайёрлов гуруҳи болаларида машғлуот жараёни максадга мувофиқ ружалаштирилди. Бунда мактабгача таълим ёшдаги болалар маънавиятини шакллантиришга қуйидаги мавзуларни дастурга қушимча равишда юритишни назарда тутди: 1.Эртаклар ва ривоятлар, урф одатлар. Байрамлар мазмунида миллийлигимизни ифодаланиши. 2.Мустакил Ўзбекистонимиз ҳақида маълумот. 3.Мустакил Ўзбекистонимиз таракқиётида комил инсон тарбияси. Мазкур муаммони хал этишда, «Мустақиллик ҳакидаги илк тушунча» ни эртаклар, ривоятлар, ҳикматлар, урф-одатлар, байрамлар орқали машғулотлар жараёнида «ўзбекона урф-одатлар», «миллий байрамлар», «миллий ҳалқ ўйинлари ва айтишувлари», «хикматлар бўстонида одоблилик», мавзуларига сингдириш тавсия этилди. «Мустақиллик ҳақидаги илк тушунча» катта гуруҳдаги «Она юртим» мавзусининг таркибида бериш назарда тутилди. «Мустақиллик нима?» мавзуси мактабга тайёрлов гуруҳида «Болажон» дастурида келтирилган «Куйга тўлсин она Ватан», «Ўлка» мавзуларини уйғунлаштириб ўрганиш тавсия қилинди. Мактабгача таълим муассасасининг таянч «Болажон» дастурлари мазмунида мустақиллик ғояси етарли даражада ўрин олди. Айниқса “Ватаним”, “Ўзбекистоним”, “Тинчлик бўлсин” мавзулардаги машғулотларга бир мунча аҳамият берилган. Ката гуруҳ ва мактабга тайёрлов гуруҳ машғулотларида маънавиятга доир билим савиясини ошириш учун болаларга эркинлик бериш, фикрлаш, қўллаб-қувватлаш, ҳамкорлик педагогикасига 4 48 International scientific journal ISSN: 2181-3906 «MODERN SCIENCE АND RESEARCH» 2024 VOLUME 3 / ISSUE 10 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ таяниш мақсадида: - машғулот жараёнида «Ғунча», «Мактабгача таълим», «Соғлом авлод учун» журналларидаги болаларга аталган материаллардан, «Одобнома», «Маърифатнома» радиоэшиттириши, телекўрсатувлардан фойдаланиш, «Бор эканда, йуқ экан», «Оқшом эртаклари», «Эртаклар яхшиликка етаклар» каби эшиттиришлар ва телекўрсатувлар замирида донишмандлик, юксак одобаҳлоқ маънавият ётганига эътибор қаратиш; - суҳбатларда тарихийлик тамойилларига риоя қилиш, тарихий миллийқаҳрамонлар ва буюк шахслар ҳақидаги тушунчаларини содда, тушунчаларни ифода этиш, буюк мутафаккирлар ҳамда ҳозирги давр олим ва фозил кишиларнинг маданиятимиз, санъятимиз учун қўшган ҳиссалари ҳақида ҳикоятлар орқали болалар тафакурини ривожлантириш; - Президент И.А.Каримовнинг ўзбек ҳалқининг миллий-маънавий меросини тиклаган тадбиркор, билимдон шоир сифатидаги хислатлари, унинг бо