TALABALARNI INTUITIV QOBILIYATLARINI RIVOJLANTIRISH

Аннотация

In this article, the issues of developing intuitive abilities of students, developing intellectual creative abilities of students in the higher education system are highlighted, and a brief description of increasing students' professional potential is given. Key words: intellectual, technology, creative, didactic methods, methodical recommendation. РАЗВИТИЕ ИНТУИТИВНЫХ СПОСОБНОСТЕЙ СТУДЕНТОВ Аннотация. В данной статье освещены вопросы развития интуитивных способностей студентов, развития интеллектуальных творческих способностей студентов в системе высшего образования, а также дана краткая характеристика повышения профессионального потенциала студентов. Ключевые слова: интеллектуальные, технологические, творческие, дидактические методы, методические рекомендации. Talabalarni intuitiv qobiliyatlarini rivojlantirish uchun bir nechta usullar va yondashuvlar mavjud. Quyidagi tavsiyalar foydali bo'lishi mumkin: 1. Tajriba o‘tkazish: Talabalarni yangi vaziyatlar bilan tanishtirib, ularga tajriba o‘tkazish imkonini berish. Misol uchun, guruh muhokamalari yoki loyiha ishlarida ishtirok etish. 2. Qiziqarli savollar: Talabalarni o‘ylantiradigan savollar berish. Bu, ularning ichki his- tuyg‘ularini va mantiqiy fikrlashini rag‘batlantiradi. 3. Meditatsiya va e'tibor: Meditatsiya va e'tibor mashqlari orqali talabalar o‘z his- tuyg‘ularini va fikrlarini yanada chuqurroq tushunishga o‘rganishlari mumkin. 4. Ijodiy fikrlash: Ijodiy vazifalar berish orqali talabalar o‘z qobiliyatlarini rivojlantirishlari uchun erkin fikrlash imkoniyatiga ega bo‘ladilar. 5. Tajribalar va o‘rganish: Tajribalardan o‘rganishga va hatolarni qabul qilishga o‘rgatish. Bu intuitiv fikrlashni oshirishga yordam beradi. 6. Multidissiplinar yondashuv: Turli fanlararo bilimlarni birlashtirish orqali talabalarni keng ko‘lamda fikrlashga undash. Bu yondashuvlar talabalarni o‘z intuitiv qobiliyatlarini rivojlantirishga yordam beradi va ularni yanada mustaqil fikrlovchi shaxslar sifatida tarbiyalaydi. Dunyo miqyosida о’quv jarayoni nazariy bilimlar berishdan olingan bilimlarni amaliyotda qо’llash kо’nikmalarini rivojlantirish, axborot texnologiyalari asosida talabalarda mustaqil ta’lim olish malakalarini shakllantirish bо’yicha ilmiy-tadqiqot ishlari olib borilmoqda. Ushbu yо’nalishda jumladan, oliy ta’lim tizimida innovatsion texnologiyalar tatbig‘iga 2 53 International scientific journal ISSN: 2181-3906 «MODERN SCIENCE АND RESEARCH» 2024 VOLUME 3 / ISSUE 10 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ asoslangan dars tahlili va uning metodikasini takomillashtirishga qaratilgan tadqiqotlar ustivor hisoblanmoqda. Bu borada о’qituvchi-murabbiy talaba shaxsining ma’naviy-axloqiy dunyosini о’zgartirish, unga pedagogik ta’sir kо’rsatish orqali undagi bor imkoniyat va qobiliyatlarni yuzaga chiqarish, ijtimoiy faol va malakali raqobatbardosh kadrlarni tayyorlashga alohida e’tibor berilmoqda. Yoshlarni kasbga о’rgatish va uni egallashi jamiyat taraqqiyoti uchun о’z hissasini qо’shib yashashi va shu orqali jamiyatda о’zligini namoyon etishi, ya’ni shaxsning kamol topishi, bu borada talaba shaxsining о’zini-о’zi ma’naviy-kasbiy tarbiyalash texnologiyasi har qachongidan dolzarb hisoblanib, jamiyatimizning ma’naviy yangilanishida, ijtimoiy yо’naltirilgan bozor iqtisodiyotini shakllantirishda jahon hamjamiyatiga qо’shilishini ta’minlaydigan demokratik huquqiy davlat qurish, kadrlar tayyorlashning milliy masalasi ustuvor mezon sifatida muhim ahamiyatga ega. Respublikamizda uzluksiz ta’lim tizimida har tomonlama yetuk va ijodkor shaxsni tarbiyalash masalasi ta’lim-tarbiya jarayonining barcha bosqichlarida pedagogik tizimning tarkibiy qismlari o‘zaro aloqadorligi, muvofiqligi hamda istiqbolga yo‘naltirilganligini ta’minlash ehtiyojini yuzasidan keng qamrovli chora-tadbirlar amalga oshirilib, muayyan natijalarga erishilmoqda. «2022-2026 yillarda O‘zbekiston Respublikasi Yangi O‘zbekistonning taraqqiyot strategiyasida, jumladan oliy ta’limga jamiyat taraqqiyotini rivojlantirish, modernizatsiyalash bilan bog‘liq bo‘lgan yangi, yuqori talablarni qo‘ymoqda...». «Milliy tafakkur salohiyatiga ega bo‘lgan iste’dodli yoshlarni tarbiyalash va ularni qo‘llab-quvvatlash masalasiga alohida e’tibor qaratishimiz lozim» kabi muhim vazifalar belgilab berilgan. Ushbu vazifalarini amalga oshirishda, jumladan, ta’lim jarayonini individuallashtirish, integratsiyalash va uning samaradorligini ta’minlash orqali shaxsning intellektual salohiyatini oshirish, bilim egallashning mustaqil, faol ijodiy metod va usullarini ta’minlash muammosi intellektual-ijodiy qobiliyatni rivojlantirish bilan chambarchas bog‘liq ravishda takomillashtirishni taqozo etmoqda. Ijod - bu subektning tafakkuri, aqli va idroki nazorat qiluvchi, tartibga soluvchi, yinaltiruvchi, shu bilan birga ijtimoiy amaliyotga muvofiq ravishda muttasil izgarib boruvchi obektiv olamning subekt ongidagi faol in’ikosidir. Talabalarda intellektual-ijodiy qobiliyatni rivojlantirishda zamonaviy ta’lim texnologiyalariga bo‘lgan ehtiyoj mavjudligi asoslovchi taj