Научные статьиM.H.Sayidova, S.U.Pulatova2025
Сравнительно-правовой анализ уголовной ответственности за контрабанду в странах СНГ
Akhmad ZUFAROV
Общество и инновации · 4 · 227-238 · 2023
Аннотация
Калит сўзлар: Ушбу мақолада МДҲ мамлакатларида контрабанда учун контрабанда, жавобгарлик, хусусан, жиноят объекти ва предмети, божхона тўғрисидаги объектив томони, жавобгарликни оғирлаштирувчи қонунчиликни бузиш, ҳолатлари ҳамда жазо тури ва миқдори қиёсий-ҳуқуқий божхона қонунчилиги, божхона назорати, жиҳатдан таҳлил қилинган. Шу билан бирга, МДҲ божхона чегараси, давлатларида контрабанда учун жавобгарликнинг умумий божхона чегарасини ва фарқли жиҳатлари очиб берилган. ноқонуний кесиб ўтиш. 1 Independent researcher, Tashkent State University of Law. E-mail: zam.soiskatel@gmail.com Жамият ва инновациялар – Общество и инновации – Society and innovations Special Issue – 06 (2023) / ISSN 2181-1415 Сравнительно-правовой анализ уголовной ответственности за контрабанду в странах СНГ АННОТАЦИЯ Ключевые слова: В статье с сравнительно-правовой точки зрения контрабанда, анализируются ответственность за контрабанду в странах нарушение таможенного СНГ, в частности, объект и предметы, объективная сторона, законодательства, обстоятельства отягчающие ответственность, вид и размер таможенное законодательство, наказания. При этом выявляются общие и различные таможенный контроль, аспекты ответственности за контрабанду в странах СНГ. таможенная граница, незаконное пересечение таможенной границы. МДҲ давлатлари учун Намунавий жиноят кодексида тажовуз объектидан келиб чиқиб, икки турдаги контрабанда фарқланади: биринчи – иқтисодий контрабанда (278-модда); иккинчиси – жамоат хавфсизлигига қарши контрабанда (198-модда). Жамоат хавфсизлигига қарши контрабанда предмети сифатида гиёҳванд моддалар, психотроп, кучли таъсир қилувчи, заҳарли ва бошқа хавфли моддалар, қурол-яроғ, ҳарбий техника, оммавий қирғин қуроллари ва бошқа хавфли модда, восита ёки предметлар назарда тутилган [1]. Масалан, Қозоғистон Республикаси ЖКнинг “Иқтисодий фаолият соҳасидаги жиноий ҳуқуқбузарликлар” деган 8-бобида “Иқтисодий контрабанда” (234-модда) учун ҳамда “Жамоат хавфсизлиги ва жамоат тартибига қарши жиноий ҳуқуқбузарликлар” деб номланган 10-бобда “Муомаладан олинган ёки муомаласи чекланган ашёлар контрабандаси” (286-модда) учун жавобгарлик белгиланган. Қозоғистон Республикасида контрабанданинг: а) предмети сифатида – гиёҳвандлик воситалари, психотроп моддалар, уларнинг аналоглари, прекурсорлар, кучли таъсир этувчи, заҳарли, заҳарловчи моддалар, радиоактив чиқиндилар ёки ядровий материаллар, портловчи моддалар, қурол-аслаҳа, ҳарбий техника, портлатиш ускуналари, ўқ отар қурол, газли тўппонча ёки револьвер, травматик ҳаракатланувчи ўқ отувчи газли қурол, отув кучи 7,5 Дж дан баланд бўлган пневматик қурол, сигналли ва отилувчи қурол, уларнинг асосий қисмлари ва ўқ-дорилари, ядровий, кимёвий, биологик ва бошқа турдаги оммавий қирғин қуроллари, уларни яратишда фойдаланилиши мумкин бўлган материал, қурилма ёки компонентлари [2]; б) объектив томондан жиноятни содир этиш усули сифатида – божхона чегарасидан четлаб ёки божхона назоратидан яшириб ёхуд божхона ҳужжатларини ёки воситаларидан алдов йўли билан фойдаланиб, ёинки декларация қилмасдан ёки нотўғри декларация қилиб ёхуд аризасида нотўғрилиги аён бўлган маълумотларни кўрсатиб, шу жумладан, ҳақиқий бўлмаган, сохта ёки ёлғон маълумотлар кўрсатилган ҳужжатларни тақдим этган ҳолда божхона чегараси орқали ўтиш, худди шунингдек, Давлат чегарасидан ноқонуний ўтиш; в) оғирлаштирувчи ҳолатлари сифатида – юқоридаги ҳаракатларни такроран, мансабдор шахс томонидан ўз хизмат мавқеидан фойдаланиб, чегара ёки божхона назоратини амалга ошираётган шахсга нисбатан зўрлик ишлатиб, бир 228 Жамият ва инновациялар – Общество и инновации – Society and innovations Special Issue – 06 (2023) / ISSN 2181-1415 гуруҳ шахслар томонидан олдиндан келишув асосида, гиёҳванд воситалар, психотроп моддалар, уларнинг аналоглари ва прекурсорларини кўп миқдорда контрабанда қилиш (иккинчи қисм), жиноий уюшма томонидан содир этиш (учинчи қисм), гиёҳванд воситалар, психотроп моддалар, уларнинг аналоглари ва прекурсорларини жуда кўп миқдорда контрабанда қилиш (тўртинчи қисм); г) жазо чоралари сифатида – БҲМ 5 минг баравари миқдорида жарима ёки унга мос равишда ахлоқ тузатиш ишлари ёхуд 5 йилгача озодликни чеклаш ёки озодликдан маҳрум этиш, мол-мулкни мусодара қилган ёки қилмаган ҳолда (биринчи қисм), етти йилдан ўн икки йилгача озодликдан маҳрум этиш, мол- мулкни мусодара қилган ёки қилмаган ҳолда (иккинчи қисм), ўн йилдан ўн беш йилгача озодликдан маҳрум этиш, мол-мулкни мусодара қилган ҳолда (учинчи қисм), ўн беш йилдан йигирма йилгача ёхуд умрбод озодликдан маҳрум этиш, мол-мулкни мусодара қилган ҳолда (учинчи қисм) назарда тутилган. Тожикистон Республикаси ЖКнинг “Контрабанда” деб номланган 289-моддаси “Иқтисодий фаолият соҳасидаги жиноятлар” деб номланган 27-бобда жойлашган [3]. Тожикистон Республикасида контрабанда учун жавобгарликнинг ўзига хослиги шундаки, ушбу моддада ЎзР ЖК 182 ва 246-моддалари бирлашган ҳолда мужассам бўлган. Яъни, ушбу модданинг дастлабки иккита қисмида иқтисодий контрабанда, кейинги учта қисмида эса, жамоат хавфсизлиги
Доказательный фрагмент
«Калит сўзлар: Ушбу мақолада МДҲ мамлакатларида контрабанда учун контрабанда, жавобгарлик, хусусан, жиноят объекти ва предмети, божхона тўғрисидаги объектив томони, жавобгарликни оғирлаштирувчи қонунчиликни бузиш, ҳола…»
Образец извлечения
Демо-превьюКалит сўзлар: Ушбу мақолада МДҲ мамлакатларида контрабанда учун контрабанда, жавобгарлик, хусусан, жиноят объекти ва предмети, божхона тўғрисидаги объектив томони, жавобгарликни оғирлаштирувчи қонунчиликни бузиш, ҳола… Полный текст публикации CiteX не хранит — доступ к первоисточнику открывается по DOI согласно лицензии издателя и выбранному плану.
- Цитирований
- 0
- Тип
- Журнал
- Страна
- Узбекистан
- Ключевые слова
- DOI: https://doi.org/10.47689/2181-1415-vol4-iss6/S-pp227-238, нарушение таможенного законодательства, customs border, illegal crossing of the customs border, customs control, божхона тўғрисидаги қонунчиликни бузиш, контрабанда, незаконное пересечение таможенной границы, таможенная граница, божхона қонунчилиги, smuggling, таможенное законодательство, таможенный контроль, божхона чегарасини ноқонуний кесиб ўтиш, божхона чегараси, violation of customs legislation, customs legislation
Смежные источники
Общество и инновацииKhosiyat MAMATKULOVA2024
Диссертации и авторефератыYusupov Kuanıshbay Baltabayevich2026
МонографииK.J.Murodov2026