Педагогические и психологические факторы личностного формирования молодежи в социальных отношениях

Аннотация

Ключевые слова: В основу статьи положена разработка научно- социальная установка, практического предложения и рекомендации, основанной личность, на выявлении педагогических и психологических факторов педагогико- формирования личности в социальных отношениях в психологические факторы, восприятие, юношеском возрасте. действительность, мотивы и мотивация. Jahon ta’lim va ilmiy markazlari tomonidan yoshlarda ijtimoiy munosabatlarda shaxs sifatida shakllanishining pedagogik va psixologik omillari rivojlanish imkoniyatlarini, shaxsiy hayotini, kasbiy faoliyati uchun intilishlari, ta’lim tarbiya jarayoni va shaxslararo munosabatlarda yuzaga keladigan psixologik xususiyatlarni roʻyobga chiqarish orqali oʻz-oʻzini takomillashtirishga ta’sir etuvchi demografik, individual omillarni oʻrganish boʻyicha ilmiy tadqiqotlar olib borilmoqda. Bu borada yoshlarda ijtimoiy voqelikka munosabat shakllanishi, ularda oʻzaro munosabatlarning rivojlanish dinamikasi, shaxslararo hamkorlik muammosi, oʻzaro jarayonlardagi munosabatlar hamda ularning sotsializatsiyasi, ijtimoiy hozirlik va individual tipologik tuzilmalarini aniqlash bilan bogʻliq ijtimoiy-psixologik izlanishlarga alohida e’tibor qaratish zarurati mavjud. Respublikamizda yoshlarda ijtimoiy munosabatlarda shaxs sifatida shakllanishining pedagogik va psixologik omillarini tadqiq etish orqali hamjamiyatimizni siyosiy-iqtisodiy va ijtimoiy-psixologik taraqqiyotida koʻzda tutilgan ijobiy oʻzgarishlarga daxldorlik hissini tarkib toptirish boʻyicha zarur huquqiy-me’yoriy asoslar yaratilmoqda. “.. Yoshlarni san’at dunyosiga oshno etish, komputer va IT texnologiyalari sohasida bilim va koʻnikmalarga ega boʻlishlari uchun zarur jihozlar bilan ta’minlash borasidagi ishlar yangi sifat bosqichiga koʻtarish” [1] masalalari bilan bir qatorda ularni shaxslararo munosabatlarga ijtimoiy-psixologik tayyorlash, kasbiy koʻnikmalarga ega boʻlishlari ustuvor vazifa sifatida belgilanganligi, jamiyatimiz a’zolari boʻlgan yoshlar masalalarini ilmiy oʻrganishga zarur asos boʻla oladi. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 28-yanvardagi PF–60-son “2022–2026-yillarga moʻljallangan Yangi Oʻzbekistonning taraqqiyot strategiyasi toʻgʻrisida”, 2017-yil 5-iyuldagi PF–5106-son “Yoshlarga oid davlat siyosati samaradorligini oshirish va Oʻzbekiston yoshlar ittifoqi faoliyatini qoʻllab-quvvatlash toʻgʻrisida” Farmonlar, Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 7-iyundagi 472-son “Psixologiya sohasidagi kadrlarni tayyorlash tizimini yanada takomillashtirish va jamiyatda huquqbuzarliklarning oldini olish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi Qarori va boshqa me’yoriy hujjatlar doirasida belgilangan keng koʻlamli strategik chora-tadbirlarni amalga oshirishda mazkur dissertatsiya ishi muayyan darajada xizmat qiladi. 238 Жамият ва инновациялар – Общество и инновации – Society and innovations Special Issue – 04 (2023) / ISSN 2181-1415 Zamonaviy jamiyat chuqur inqirozni boshdan kechirmoqda, biz bu jarayonni bevosita kuzatamiz, shu bilan birgalikda uning ishtirokchilarimiz. Notinchlik, doimiy ijtimoiy beqarorlik hozirgi ijtimoiy voqelikning oʻziga xos xususiyati boʻlib, uning oʻzgarishlari tez rivojlanmoqda. Ijtimoiylik qiyofasini oʻzgartirishda globallashuv jarayonlarining roli haqidagi munozaralar hali tugallanmagan, raqamli jamiyat muammosi qanday paydo boʻlgan, bu zamonaviylik va uning kelajak qiyofasi doirasida namoyon boʻlgan soʻnggi tendensiya oʻzini madaniy tajribani oʻrnatishning yangi shakllarida, virtual, raqamli, haqiqiy “Men” birlashadigan yangi shakldagi oʻziga xosliklarda namoyon boʻlmoqda. Nihoyat, ijtimoiy voqelik murakkabligi, mozaikligi, koʻp darajali va koʻp bosqichli, oʻzgaruvchanligi bilan ajralib turadi, bu ham uni tasvirlash va tushunishni qiyinlashtiradi. Internetdan tortib blokcheyngacha boʻlgan yangi axborot-kommunikatsiya texnologiyalari jamiyatni yangicha shaklda qayta tashkil etmoqda. Gorizontal va tarmoq tuzilmalari iyerarxiklarga nisbatan ijtimoiy jarayonlarga ta’sirini kuchaytirmoqda. Bir tomondan, bu zamonaviy inson uchun katta imkoniyatlarni ochib beradi: ijtimoiy tarmoqlarda deyarli bir lahzali muloqotdan tortib, davlat va uning institutlari bilan elektron aloqaga qadar. Axborot oʻziga xosligi, axborot jamiyati rivojlanishining natijasi yoki insonga tushadigan ma’lumotlarning miqdori va intensivligi uning tanqidiy idrok etishini cheklaydi. Bugungi kunda axborot oqimining shiddati juda tezkorlik bilan rivojlanib, ortib bormoqda. Shuning uchun yangicha ijtimoiy vaziyatda iqtisodiy-siyosiy- ijtimoiy jarayonlarga ta’sir koʻrsatish darajasini oʻrganish dolzarb muammo sifatida gavdalanmoqda. Falsafa fanida voqelik fenomeni – haqiqiy mavjud reallik. Voqelik “oʻz-oʻzidan” bilish tufayli namoyon boʻlishi mumkin hisoblangan va muayyan vaqtda roʻy bergan barcha narsa va hodisalardir. Voqelik mavjud narsalarga taalluqli, ularning mavjudligi dalil isbotni talab etmaydi. Bunda asosiy muammo narsalarning voqeligi, real mavjudligida emas, balki biz uni qanday idrok etishimizd