К содержанию
РецензированоRU2022

Эффективность использование возможностей получение образцов для экспертного исследования в процессе осмотра: проблемы и предложение

Istam ASTANOV · Fakhriddin MIRZAEV

Общество и инновации · 3 · 97-105 · 2022

Аннотация

Калит сўзлар: Мазкур мақолада экспертиза текшируви учун намуналар экспертиза текшируви олишга оид Жиноят-процессуал кодекси нормалари ва учун намуналар олиш, уларни қўллашда юзага келаётган муаммолар ва уларни кўздан кечириш, бартараф этишга оид таклифлар баён қилинган. экспертиза, илғор технологиялар. 1 Doctor of Law, Professor, Academy of the General Prosecutor's Office of the Republic of Uzbekistan, University of Public Security of the Republic of Uzbekistan, Tashkent, Uzbekistan 2 Senior teacher, Academy of the General Prosecutor's Office of the Republic of Uzbekistan. Жамият ва инновациялар – Общество и инновации – Society and innovations Special Issue – 10 (2022) / ISSN 2181-1415 98 Жамият ва инновациялар – Общество и инновации – Society and innovations Special Issue – 10 (2022) / ISSN 2181-1415 Эффективность использование возможностей получение образцов для экспертного исследования в процессе осмотра: проблемы и предложение АННОТАЦИЯ Ключевые слова: В данной статье описаны нормы УПК о получение получения образцов для образцов для экспертного исследования и проблемы, экспертного возникающие при их применении, а также предложения по исследования, осмотр, их устранению. экспертиза, передовые технологии. Кўздан кечириш тергов ҳаракатида экспертиза текшируви учун намуналар олиш жараёнини сифатли ўтказиш муҳимдир. Унинг сифатли олиб борилиши экспертиза тергов ҳаракатини амалга ошириш сифатини белгилаш баробарида кўздан кечириш тергов ҳаракатини сифатли ўтказилганлигини белгиловчи мезон ҳисобланади. Намуналар олиш жиноят содир этилганидан кейин, кўздан кечириш тергов ҳаракати ўтказилганидан кейин амалга ошириладиган далилларни тўплаш усулларидан бири саналади. Аммо ЖПКнинг 329-модда иккинчи қисми талабларига кўра жиноят иши қўзғатилгунига қадар кўздан кечириш ва экспертиза тергов ҳаракатини ўтказиш мумкинлиги бошқа тергов ҳаракатлари ўтказишни ман қилиши баён этилган бўлиб, фикримизча, мантиқан нотўғри. Чунки экспертиза текшируви учун намуналар олиш тергов ҳаракати экспертизасининг бошланғич босқичи ҳисобланади. Яъни намуна олинмаса, экспертизани ўтказишнинг имконияти йўқ. Шу нуқтаи назардан ушбу моддага экспертиза текшируви учун намуналар олишни ҳам киритиш талаб қилинади ва норма қуйидаги кўриниш олиши лозим: “Кўрсатилган муддатлар ичида қўшимча ҳужжатлар, изоҳлар талаб қилиб олиш, шунингдек, шахсни ушлаб туриш, ҳодиса содир бўлган жойни кўздан кечириш, экспертиза текшируви учун намуналар олиш ва экспертиза ўтказиш мумкин. Иш қўзғатилгунига қадар бошқа тергов ҳаракатларини ўтказиш ман қилинади”. Моҳиятан, жиноят процессуал кодекси процессуал ҳаракатлар ўтказиш кетма-кетлиги ва тартибини намоён этади, аммо экспертиза текшируви учун намуналар олиш экспертизадан олдин ўтказилишини инобатга оладиган бўлсак, 22-бобда экспертиза, 23-бобда экспертиза текшируви учун намуналар олиш тергов ҳаракати жойлаштирилган. Фикримизча, ушбу тартиб мантиқан тескари жойлаштирилиши лозим. Намуналарнинг турлари ва уларни олиш усуллари ЖПКнинг 188-моддасида белгиланган бўлиб, унга кўра суриштирувчи, терговчи ёки суд тирик одамнинг, мурданинг, ҳайвоннинг, ўсимликнинг, буюмнинг, материалнинг ёки модданинг хусусиятларини ўзида акс эттирувчи намуналар олишга, башарти уларнинг эксперт текшируви эксперт олдига қўйилган саволларни ҳал қилиш учун зарур бўлса, намуналар олиши мумкин. Тирик одамдан биологик: қон, соч, сўлак, инсон организмидан ажралиб чиқадиган моддалар (биологик экспертиза учун); психофизик: дастхат (хатшунослик экспертизаси учун); анатомик: тери нақшининг чизиқлари 99 Жамият ва инновациялар – Общество и инновации – Society and innovations Special Issue – 10 (2022) / ISSN 2181-1415 (датилоскопик экспертиза), тиш қолиплари (тиббий экспертиза учун); шунингдек, овознинг хусусиятлари (фонографик экспертиза учун), касб малакасини акс эттирувчи намуналар олинади. Мурдани кўздан кечиришда ҳам текширув ўтказиш учун керакли моддий намуналар олинади. Бундан ташқари, намуна тариқасида хом ашё, маҳсулот ва бошқа материаллардан модданинг турга оид ёки ўзига хос физик ёхуд кимёвий хоссаларини акс эттирувчи намуналар олиниши ҳам мумкин. Текширув ўтказиш жараёнида эксперт гильза, ўқ, бузиш асбоблари ва бошқа объектларнинг тажриба намуналарини тайёрлашга ҳамда уларнинг экспериментал изларига қараб, ўхшашлик ёки фарқланиш масаласини ҳал этади. Ушбу жараён баллистик экспертиза учун намуналар олади.[1] Фикримизча, “Намуналарнинг турлари ва уларни олиш усуллари” деб номланган 188-модданинг 3-қисмидаги “Намуна тариқасида хом ашё, маҳсулот ва бошқа материаллардан модданинг турга оид ёки ўзига хос физик ёхуд кимёвий хоссаларини акс эттирувчи намуналар олиниши мумкин”. мазмундаги нормадаги “маҳсулот” сўзидан кейин “пул белгилари, гиёҳвандлик воситалари, психотроп моддалар ва прекурсорлар, заҳарли, тез ёнувчи моддалар, йўл-транспорт ҳодисасига оид намуналар ҳамда” деган қўшимчани киритиш лозим деб ҳисоблаймиз. Ушбу қўшимча орқали экспертиза текшируви учун намуна олинадиган объектлар сони кенгаяди ва амалиётдаги ҳолатга яқинлашади. Мазкур объектлар

Доказательный фрагмент

«Калит сўзлар: Мазкур мақолада экспертиза текшируви учун намуналар экспертиза текшируви олишга оид Жиноят-процессуал кодекси нормалари ва учун намуналар олиш, уларни қўллашда юзага келаётган муаммолар ва уларни кўздан…»

Образец извлечения

Демо-превью

Калит сўзлар: Мазкур мақолада экспертиза текшируви учун намуналар экспертиза текшируви олишга оид Жиноят-процессуал кодекси нормалари ва учун намуналар олиш, уларни қўллашда юзага келаётган муаммолар ва уларни кўздан… Полный текст публикации CiteX не хранит — доступ к первоисточнику открывается по DOI согласно лицензии издателя и выбранному плану.

Цитирований
0
Тип
Журнал
Страна
Узбекистан
Ключевые слова
obtaining samples for expert, передовые технологии, экспертиза текшируви учун намуналар олиш, obtaining samples for expert examination, кўздан кечириш, осмотр, inspection, examination, илғор технологиялар, экспертиза, advanced technologies, получения образцов для экспертного исследования
Открыть DOI
Спросить CiteX об этой работе

Смежные источники