Содержание компетенций, формируемых в начальном образовании

Аннотация

Ключевые слова: В этой статье мы обсуждаем научно-методические обратная связь, основы реализации национальной учебной программы по технология, математике в начальной школе, а также обсуждение цели, проекта национальной учебной программы учебная программа, образовательные Республиканской инспекцией образования. стандарты, начальное образование, математика, знания и навыки. Matematika darslarini tashkil qilishda nazariyadan ko‘ra ko‘proq amaliyotga e’tibor berish hamda o‘quvchilarga tayyor o‘quv materiallarini berishga asoslangan yondashuv-dan ma’lum darajada voz kechish talab qilinadi. Matematika darslarida ko‘proq keys, tadqiqot, loyiha, kichik o‘quv kashfiyotlari kabi interaktiv metodlardan foydalanish tavsiya etiladi. O‘quvchilarda kichik tadqiqotchilik ko‘nikmalarini shakllantirishda kuzatish, tajriba, o‘lchashlar, analiz (tahlil) va sintez, induksiya va deduksiya, taqqoslash va analogiya kabi ilmiy izlanish metodlaridan o‘rnida foydalanish talab etiladi. O‘quvchilarda bilim va ko‘nikmalarni shunchaki shakllantirib qolmasdan, ularni hayotiy vaziyatlarda qo‘llay olish kompetensiyalarini ham tarkib toptirish muhim ahamiyat kasb etadi. Umummadaniy kompetentsiyalarga ega boʻlishi lozim: – Shaxsiy oʻsishga intilishni shakllantirish va ob’ektiv baholash, shuningdek, ta’lim oluvchilarning intellektual rivojlanish darajasini oshirish ko‘nikmalariga qobiliyatlilik. – Ijtimoiy va kasbiy vazifalarni hhal etishda ijtimoiy, gumanitar va iqtisodiy fanlar-ning asosiy qoidalari va metodlaridan foydalanishga qobiliyatlilik. – Ona tilida o‘z fikrlarini tizimlia erkin bayon eish, ilmiy matnalar bilan ishlash, ommaviy nutq so‘zlash uchun ona tili va chet tillaridan birida yozma va og‘zaki nutq ko‘nikmalarini egallaganlik. – Muloqotga kirishish va maxsus matnlarni tushunish uchun chet tillardagi bilim-lardan foydalanish. – Axborotni olish, saqlash va qayta ishlashmetod, usl va vositalaridan foydalanish; global kompyuter tarmoqlar bilan ishlash koʻnikmalariga egalik. – Ijtimoiy o‘zaroharakatga kirishishda ta’lim ishtirokchilarining etnomadaniy o‘ziga xosliklarini hisobga olish. – Axloqiy meyorlar va ma’naviy madaniyatni o‘zlashtirish. – Ilmiy tadqiqotlarni tashkil etish, ilmiy bilish yutuqlariga erishish tamouyillarini anglash; – Gigiyena, mehnat muhofazasi va tashqi ta’sirlardan himoya qilish qoidalari talablariga muvofiq, sog‘lom turmush tarzi ko‘nikmalarini shakllantirishga qobiliyatlilik. Kasbiy kompetensiyalar: O‘quv-tarbiya jarayonini modellashtirish va uni ta’lim amaliyotiga tatbiq etish; 230 Жамият ва инновациялар – Общество и инновации – Society and innovations Special Issue – 9 (2021) / ISSN 2181-1415 Turli yosh davrlarida insonning xulq-atvori va faoliyatini boshqarishning o‘ziga xosliklari, psixik va psixofiziologik rivojlanishning maxsus qonuniyatlari hamda individual o‘ziga xosliklarini hisobga olish vositalaridan foydlanish qobiliyatiga egalik; Psixologik va pedagogik tadqiqotlarning miqdor va sifat metodlarini egallaganlik. Turli yosh guruhidagi bolalarning rivojlanishi, muloqoti, faoliyatini tashxis etish metodlaridan foydalanish qobiliyatiga egalik; O‘qitish, tarbiya, rivojlanishning turli nazariyalariga doir bilimlar, ta’limning turli bosqichlarida o‘qitish dasturlaridan foydalanish qobiliyati; Bolalarning xilma-xil faoliyatini tashkil etish usullarini egallaganlik; Ta’lim jarayoni subyektlarining birgalikdagi hamkorlikdagi faoliyati va shaxslararo o‘zaro harakatini tashkil tish usullarini egallaganlik; Pedagoglik kasbining yuksak ijtimoiy ahamiyat kasb etishini tushunish, kasbiy etika tamoyillariga rioya qilish; Jamiyatning ijtimoiy-madaniy tuzilmasining o‘ziga xosliklari, shuningdek, milliy tarbiyaning qonuniyat va tamoyillarini hisobga olgan holda, ko‘pmadaniyatlilik muhitida kasbiy faoliyatni tashkil etish usullarini egallash; Kasbiy vazifalarni hal etishda fanlararo va vakolatli tuzilmalarning birgalikdagi faoliyatida ishtirok etishga qobiliyatlilik; Kasbiy faoliyatda bola huquqlari to‘g‘risidagi asosiy xalqaro va milliy meyoriy- huquqiy hujjatlardan foydalanish qobiliyati; Tanqidiy fikrlash metodikasini o‘zlashtirganlik; Inklyuziv ta’limga qadriyatli munosabatning tarkib topganligi; Ta’lim oluvchilarga o‘zgaruvchan mehnat bozori talablariga moslashuvchanlikka doir kompetensiyalarni rivojlantirishga yordam beradigan va faol fuqarolik pozitsiyasini shakllantirishga imkon beradigan natijaviylik va mobillikka yo‘naltirilgan o‘qitishga qobiliyatlilik. Fanga doir kompetensiyalar. Boshlang‘ich ta’limning o‘ziga xosliklarini anglash, turli tipdagi ta’lim muassa- salarida bolalarni o‘qitishda uzviylikni amalga oshirish vositalarini egallaganlik; Boshlang‘ich ta’limga doir zamonaviy bilimlarni egallaganlik; Boshlang‘ich ta’limga doir bilim, ko‘nikma va malakalarni qo‘llay olish hamda egallangan tayanch bilimlarni o‘quvchilarga uzatishga qobiliyatlilik; Boshlang‘ich ta’lim yo‘nalishi fan dasturlarii (ona tili, bolalar adabiyoti, matematika, geografiya (atrof, olam), texnologiya) doirasida belgilangan vazifalarni