Научные статьиM.H.Sayidova, S.U.Pulatova2025
SOTSIAL INSTITUT TURLARI: OILA, SIYOSAT, DIN, IQTISOD, TA’LIM, HUQUQ.
O`ktamova Viloyat Hamid qizi (SOTSIAL INSTITUT TURLARI: OILA, SIYOSAT, DIN, IQTISOD, TA’LIM, HUQUQ.)
Современная наука и исследования · 3 · 2024
Аннотация
In this article, social practice shows that strengthening some types of social relations is a vital necessity for the society of individuals, and they should be made mandatory for members of a certain society or a certain social group. This applies, first of all, to such social relations that the members of the social group entering into them satisfy the most important needs necessary for the successful functioning of this group as a whole social unit. In particular, the need to reproduce material wealth forces people to strengthen and maintain production relations; The need to socialize the growing generation and educate young people based on the examples of group culture forces to strengthen and maintain family relations and educational relations for young people. Key words: Social institution, family, nuclear family, polygamy, public opinion, religion, ideology, mentality, secularization, latent function, polytheism. ТИПЫ СОЦИАЛЬНЫХ ИНСТИТУТОВ: СЕМЬЯ, ПОЛИТИКА, РЕЛИГИЯ, ЭКОНОМИКА, ОБРАЗОВАНИЕ, ПРАВО. Аннотация. В данной статье социальная практика показывает, что укрепление некоторых видов общественных отношений является жизненной необходимостью общества индивидов, и они должны быть обязательными для членов определенного общества или определенной социальной группы. Это относится, прежде всего, к таким общественным отношениям, при которых вступающие в них члены социальной группы удовлетворяют важнейшие потребности, необходимые для успешного функционирования этой группы как целостной социальной единицы. В частности, необходимость воспроизводства материальных благ заставляет людей укреплять и поддерживать производственные отношения; Необходимость социализации подрастающего поколения и воспитания молодежи на примерах групповой культуры вынуждает укреплять и поддерживать семейные и образовательные отношения молодежи. 1 15 9 International scientific journal ISSN: 2181-3906 «MODERN SCIENCE АND RESEARCH» 2024 VOLUME 3 / ISSUE 5 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ Ключевые слова: Социальный институт, семья, нуклеарная семья, полигамия, общественное мнение, религия, идеология, менталитет, секуляризация, латентная функция, политеизм. Sotsial institut mavzusi sotsiologiyada dolzarb masalalarni qamrab oladi. Institut tushunchasi aslida sotsiologiya faniga huquqshunoslikdan o’tgan bo’lib, u lotincha «institutum» so’zidan olingan va sotsiologik adabiyotlarda muassasa, o’rnatish, belgilash hamda tartiblash kabi ma’nolarini ifodalaydi1. Tor ma’noda institut tushunchasi konkret muassasa, tashkilotning nomini belgilaydi. Masalan, Toshkent davlat Sharq Shunoslik instituti, O’zbekiston Respublikasi fanlar akademiyasining tarix instituti va hokazolar. Keng ma’noda sotsial institut jamiyat a’zolarining Shaxsiy va ijtimoiy hayotlarini muvofiqlashtiradi va tartiblaydi. Davlat instituti haqidagi ta’limotida Forobiy bu institutning ichki va tashqi vazifalari haqida fikr yuritadi. Ichki funktsiyaning mohiyati shundaki, davlatning fuqarolarni haqiqiy baxtga erishishi uchun o’tkazadigan tadbirlari asosiy ahamiyat kasb etadi. Bu tadbirlar quyidagilardir: adolatning o’rnatilishi, xalqning savodini Chiqarish, uni borliq haqidagi asosiy bilimlar bilan tanishtirish, aholini axloqiy va intellektual sohada samarali tarbiyalash, yaxshi va namunali ishlarni keng tarqatish. Iqtisodiy va siyosiy muammolar asosiy maqsadga – insonlarni ma’naviy kamolatga erishishlariga bo’ysinishlari lozim. Faqat iqtisodiy muammolar bilan chegaralanib qolish, siyosatni esa asosiy maqsadga aylantirib qo’ygan davlatni Forobiy johil davlat, deb ataydi. Forobiy boshqaruv instituti shakllariga ham o’zining katta e’tiborini qaratdi. Bunda bu muammo ikkilamchi xisoblanib, asosiysi esa kishilarni baxtu-saodatga erishishlarida namoyon bo’ladi. Boshqaruv instituti bu asosiy maqsadni amalga oshirishning vositasi bo’lib xizmat qiladi. Boshqaruv instituti funktsiyalari bevosita davlat boshlig’iga qo’yiladigan talablaridan kelib chiqadi. Forobiy ideal davlat boshlig’iga 12 talab qo’yadi: salomatlik, farosatlilik, kuchli xotira, zukkolik, notiqlik, ma’rifatga intilish, nafsni jilovlash, haqiqatga muhabbat, oriyatlilik, mol-dunyo ketidan quvmaslik, adolatparvarlik, qat’iylik va jasurlik.2 Ijtimoiy hayotni tashkil etuvchi barcha sotsial institutlar asosiy va asosiy bo’lmagan kategoriyalarga bo’linadi. Shuningdek, tashkil topish davri va mavjud bo’lish holati ham sotsial institutlarni tasniflash mezoni bo’lib xizmat qiladi. Amrikalik sotsiolog R. Mills zamonaviy jamiyatda faoliyat ko’rsatayotgan beshta asosiy institutlar turini alohida ajratib ko’rsatadi: iqtisodiy institutlar (ho’jalik faoliyatini tashkil etuvchilar); siyosiy institutlar (hokimiyat faoliyatini muvofiqlashtiruvchi); oila institut (jinslar o’rtasidagi munosabatlar, bolalarni tug’ilishi va ularning ijtimoiylashuv jarayonini tashkil etuvchi); harbiy institutlar (jamiyat xavfsizligini ta’minlash bilan shug’ulanuvchilar); diniy institutlar (jamoaviy tarzda ilohiyotni ulug’lashni muvofiqlashtiruvchi). A.I.Kravchenko i
Доказательный фрагмент
«In this article, social practice shows that strengthening some types of social relations is a vital necessity for the society of individuals, and they should be made mandatory for members of a certain society or a cer…»
Образец извлечения
Демо-превьюIn this article, social practice shows that strengthening some types of social relations is a vital necessity for the society of individuals, and they should be made mandatory for members of a certain society or a cer… Полный текст публикации CiteX не хранит — доступ к первоисточнику открывается по DOI согласно лицензии издателя и выбранному плану.
- Цитирований
- 0
- Тип
- Журнал
- Страна
- Узбекистан
- Ключевые слова
- Social institution, family, nuclear family, polygamy, public opinion, religion
Смежные источники
Общество и инновацииKhosiyat MAMATKULOVA2024
МонографииK.J.Murodov2026
Научные статьиI.B.Yangiboyev, E.X.Berdanov +22025