АНАЛИЗ ДИНАМИКИ МЕТРОЛОГИЧЕСКИХ ПОКАЗАТЕЛЕЙ В РАЗВИТИИ БЫСТРОТЫ ХУДОЖЕСТВЕННЫХ ГИМНАСТОК 13-14 ЛЕТ.

Аннотация

This article discusses the analysis of the dynamics of metrological indicators in the development of quickness qualities of 13-14-year-old rhythmic gymnasts. Key words and phrases: Vocational training methods, oral method, oral presentation, explanation, conversation, working with a book, instructional materials, demonstration method, exhibitions, cinema, video film, observation, practical method, exercises, heuristic conversation, art exercise, activity method, professional independence, work organization, qualification, oral and written control. АНАЛИЗ ДИНАМИКИ МЕТРОЛОГИЧЕСКИХ ПОКАЗАТЕЛЕЙ В РАЗВИТИИ БЫСТРОТЫ ХУДОЖЕСТВЕННЫХ ГИМНАСТОК 13-14 ЛЕТ. Аннотация. В статье рассматривается анализ динамики метрологических показателей в развитии быстроты художественных гимнасток 13-14 лет. Ключевые слова и фразы: Методы профессионального обучения, устный метод, устное изложение, объяснение, беседа, работа с книгой, методические материалы, демонстрационный метод, выставки, кино, видеофильм, наблюдение, практический метод, упражнения, эвристическая беседа, художественное упражнение, метод деятельности, профессиональная самостоятельность, организация труда, квалификация, устный и письменный контроль. Бадиий гимнастика - бу доимо улкан ва тўлиқ англаб олиниши қийин бўлган сир, доимо топишмоқдир. У ёки бу ўйинни қандай кечишини, у ёки бу турнирларни ғолиби қайси жамоа бўлишини ҳеч қачон олдиндан айтиб бўлмайди. Ёш бадиий гимнастикачиларни тайёрлаш амалиётида чаққонликни, эгилувчанликни, тезкорликни ва тезлик-куч сифатларини алоҳида ажратиб эътибор берадилар. Ёшга боғлиқ 9 42 International scientifijournal ISSN: 2181-3906 «MODERN SCIENCE АND RESEARCH» 2024 VOLUME 3 / ISSUE 5 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ хусусиятларни инобатга олган ҳолда ўқув-машғулот жараёнини режалаштиришда маълум ҳаракатланиш (жисмоний) сифатларни тарбиялашга уларни ривожлантириш ва керакли даражагача етказиш мақсадида алоҳида эътибор ва урғу берилади. Бадиий гимнастикада тезкорлик – мажмуавий ва дифференциаллашган (яъни табақалашган) сифатдир. Спринтер ҳар доим ҳам майдонда энг тез ҳаракатланувчи спортчи бўлавермайди. Туғма қобилият, кутилаётган вазиятни олдиндан кўра билиш (башорат қила олиш), унга тезкорлик билан реакция қилиш ва ушбу вазиятга мос ҳаракатланиш ўйиндаги тезкорликнинг ҳал қилувчи омили ҳисобланади. Ўйинчи майдонда аритмик тарзда ҳаракатланади, ўз ҳаракатларини ўзгартириб туради, имкон қадар тўп билан майда қадамлар ёрдамида ҳаракат темпини ўзгартириб, рақиб учун кутилмаган пайтда тезда ҳаракат йўналишини ўзгартиришга доимо тайёр бўлиши керак. ўйин давомида югуриш тактиканинг асосий элементларидан бири бўлиб қолади. Бадиий гимнастикачининг спринтерлик қобилияти тўпсиз ўйин мобайнида намоён бўлади. Бундай тактик ҳолатларда ўйинчи ўз вазиятини ўзгартиради ёки рақиб дарвоза томон тўп билан ҳаракатланаётганда тўпни эгаллаш учун чиқади, рақиб ўйинчиси ёриб ўтганда ёки рақибни ўзиб кетганда тезкор ҳаракат қобилиятларини намоён этиши талаб қилинади. Ҳимоя чизиғи ўйинчисида ушбу сифатлар рақиб жамоа ҳужумчисини таъқиб қилганда, уларнинг ҳаракатларига ўзиб кетиб жавоб ҳаракатланганда намоён бўлади. Тезликни кутилмаганда, тез ва кескин ўзгартириш, вазмин ва кутиладиган югуришдан сапчиб ва тезлашиб максимал тезликда югуришга ўтиш ва ҳаракат йўналишини ўзгартириш энг катта тактик аҳамиятга эга бўлади. Юксак маҳоратли бадиий гимнастикачининг (автомобилчи тилида айтадиган бўлсак) «узатиш коробкаси»да энг камида иккита турлича тезлик билан ҳаракатланиш имконияти бўлиши керак. Бадиий гимнастикада тезкорлик ҳаракатланиш кўрсаткичи сифатида ҳаракатланаётган тўпка, жамоадаш шеригига, рақиб жамоа ўйинчисига нисбатан реакция тезлигида, тўп билан ишлаш тезлигида, старт тезлигида, турли масофаларни югуриб ўтиш тезлигида намоён бўлади. Маълумки, спортчининг, ҳаттоки кичик ёшда бўлса ҳам, тезлигини ошириш нуқтаи назаридан йўналтирилган такомиллаштириш имкониятлари ўта чекланган бўлади. Демак, ёш бадиий гимнастикачиларнинг тезлик сифатларини такомиллаштириш турли тоифа (квалификация) ва амплуа бадиий гимнастикачиларида ушбу сифатларни намоён бўлиш хусусиятларини аниқлаш, назоратнинг информатив усуллари тизимини ишлаб чиқиш ва тадбиқ этиш, шуғулланувчиларнинг индивидуал ва ёшига боғлиқ хусусиятларини инобатга олган ҳолда тезкорлик сифатларини ривожлантиришнинг илмий асосланган восита ва усулларидан фойдаланиш асосида етарли даражада самарали амалга оширилиши мумкин. Ишнинг долзарблиги тезкорлик кўп жиҳатдан генетик ҳолат билан боғлиқ ва машғулотлар ёрдамида тезлаштириш осон кечмайди, 13-14 ёшли давр эса тезкорлик сифатларини ривожлантириш учун энг истиқболли ва қулай давр эканлигидан иборат. Тадқиқотнинг назарий аҳамияти унинг асосида 13-14 ёшли бадиий гимнастикачиларнинг тезкорлигини аниқлаш учун тестлар ишлаб чиқиш ва уларнинг асосида модел характеристикаларини яратиш мумкинлигидан иборат. Тадқиқот предмети - Ёш бадиий гимнастикачиларнинг тезкорлик сифатини 9 43 International scientifijournal ISSN: 2181-3906 «MODERN SCIENCE АND RESEARCH» 2024 VOLUME 3 / ISSUE 5