Формы, инструменты, методы, которые служат для формирования у учащихся мышления, ориентированного на заботу о здоровье

Аннотация

Калит сўзлар: Ушбу мақолада талабаларда саломатликни асрашга Тафаккур йўналтирилган тафаккурни шакллантиришга хизмат Жамият қиладиган шакл, восита, методлар, креатив ёндашув ва Ривожланиш илғор инновацион педагогик қарашларни амалиётга жорий Шакллантириш Конструктив этиш, конструктив-профилактик технологиялар, Профилактик тизимлашган ва интеграциялашган Технология Тизим 1 PhD, Assistant professor, Department of Information Technology, Samarkand Institute of economics and service, Samarkand, Uzbekistan 2 Assistant, Department of Information Technology Samarkand Institute of economics and service, Samarkand, Uzbekistan Жамият ва инновациялар – Общество и инновации – Society and innovations Special Issue - 2, №01 (2020) / ISSN 2181-1415 Интеграциялашган моделлар,соғломлаштириш жараёни механизмлари ва Модел уларни шакллантириш ҳақида сўз юритилади . Формы, инструменты, методы, служащие для развития мышления студентов в области здоровья АННОТАЦИЯ Ключевые слова: В статье рассматриваются формы, средства, методы, Мышление творческий подход и реализация передовых Общество инновационных педагогических подходов, конструктивных Развитие и профилактических технологий, систематизированные и Формирование Конструктивное интегрированные модели, механизмы лечебного процесса и Превентивное их формирование, которые служат формированию у Технология студентов мировоззрения, ориентированного на охрану Системное здоровья.. Интегрированное Модель. Тадқиқот олиб бориш жараёнида асосий эътибор унинг энг муҳим босқичларидан бири сифатида талабаларда саломатликни асрашга йўналтирилган тафаккурни шакллантиришга хизмат қиладиган шакл, восита, методлар масаласини креатив ёндашув ва илғор инновацион педагогик қарашларни амалиётга жорий этиш асосида ташкил қилишга йўналтирилди. Бунда қуйидаги омиллар назарга олинди: конструктив-профилактик технологиялар; тизимлашган ва интеграциялашган моделлар; соғломлаштириш жараёни механизмлари; талабаларни зарарли одатлар таъсиридан ҳимоя қилиш инвариантли- табақалаштирилган технологиялари; таълим муассасаси, оила ва шахснинг мувофиқлашган профилактик фаолияти; ислом омили асосида “health care” тафаккурини шакллантириш. Санаб ўтилган омилларнинг барчаси ўзаро интеграция моделларини яратиб, ўзаро боғланган ва мустақил ҳолда амал қилади. Масалан, конструктив- профилактик технологиялар бир томондан, бизнес ва хизмат кўрсатиш соҳаларида талабаларни “health care” тафаккурини шакллантиришда тиббий, жисмоний, руҳий, масалан, суицид ҳолатларига қарши, психологик мўътадиллик ва муаммоларига қарши мобиллик каби қатор профилактик моделларнинг жорий қилинишини англатса, иккинчи томондан, айнан мана шу профилактик моделлар тиббиёт инфратузилмаси, маҳалла фаолияти, оила фаолияти билан чамбарчас боғланган конкрет ҳолат ва вазиятларни англатади. Бинобарин, санаб ўтилган моделларнинг барчаси ҳам мустақил ҳолда, ҳам ўзаро интеграциялашган ҳолда қўлланилиши зарур. Санаб ўтилган педагогик омиллар мазмунини алоҳида тарзда кўриб чиқамиз: Конструктив-профилактик технологиялар: мазкур саломатликни асраш технологияларини бизнес ва хизмат кўрсатиш соҳаларида қўлланилиши талабалик даври ва мутахассислик даврларини ўз ичига қамраб олиб, бизнес ва хизмат 315 Жамият ва инновациялар – Общество и инновации – Society and innovations Special Issue - 2, №01 (2020) / ISSN 2181-1415 қўрсатиш фаолиятида медик-профилактик, жисмоний тарбия ва соғломлаштириш амаллари, таълим жараёнида саломатликни асраш бўйича махсус профилактика - валеологик билим, малака ва кўникмалар мажмуи ва улар яхлитлиги, ижтимоий- психологик барқарорлик, позитив эмотивлик кабиларни ўз ичига қамраб олади. Ўзбекистон Соғлиқни сақлаш вазирлигининг берган хабарига кўра, ҳар йили мамлакатда 100 минг кишидан 6 нафари ўз жонига қасд қилиб, худкўшлик қилади. Ўзбекистон Республикаси Президенти Ш.М.Мирзиёев ҳам 2018 йил ҳисобларига бағишланган мажлисда “ўз жонига қасд қилиш ҳолатлари соат сайин ортиб бораётгани”ни таъкидлаб, барча соҳа вакилларини бу мудҳиш ҳолат билан курашишга чақирдилар. “Health care” тафаккурини ОТМда, хусусан, бизнес ва хизмат кўрсатиш соҳаларида шакллантириш учун таълим менежменти, яъни унинг бошқарувида ҳам маълум амаллар ва вазифаларни бажариш тақозо этилади. Биз уларни шартли равишда икки гуруҳга бўлдик: ташкилий-инфратузилма муаммоларини ечиш ва ташкилий-таълим муаммоларини ечимга олиб келиш. ОТМдаги ташкилий- инфратузилма вазифалари сирасига қуйидагиларни киритдик: соғломлаштириш инфратузилмаси билан ОТМни таъминлаш; кадрлар компетенцияси билан таъминлаш, улар малакасини ошириш тизимларидан унумли фойдаланиш; мақсадни амалга ошириш учун мавжуд аҳволни коррекция қилиш, доимий ОТМнинг ҳолатини мониторинг қилиш, талабаларнинг даволанишини назоратга олиш, “health care” асосида талабалар саломатлигини таъминлаш, уларни соғломлаштириш, маданий ҳордиқ ҳамда дам олиш кун тартибларини ташкил қилиш ва таъминлаш в.ҳ. ОТМдаги ташкилий-таълимий вазифалар сирасига қуйидагиларни киритдик: “health care” ҳамда соғлом турмуш тарзини ташкил қилиш ваколатига эга бўлган