ЗНАЧИМОСТЬ АНАЛИЗА ЧАСТНОГО КАПИТАЛА БАНКА

Аннотация

In this article, the researcher conducted research on the analysis of banking activity and the adequacy of private capital of the bank in our country today. Key words: Financial system, banking, private capital, valuation methods. Bugungi kunda iqtisodiyot tarkibidagi korxona va tashkilotlarning rivojlanishi, xususiy sektorning iqtisodiyot tarkibida oshib borishi raqobat muhitini yanada rivojlantirmoqda. Albatta korxonalar rivojlanishlari uchun ma'lum bir daromadlarini jamg'arib borishi lozim. Shu sababdan banklar faoliyatida xususiy kapitalining yetarli yoki yetarli emasligini tahlil qilib borishi lozim. Kapital (lotincha: capitalis - bosh, asosiy), sarmoya - keng ma'noda - o'z egasiga daromad keltirish xususiyatiga ega bo'lgan jami vositalar va mablag'lar; yangi qiymat keltiruvchi, o'zini o'zi ko'paytiruvchi qiymat. Tovarlar va xizmatlar 315 https://universalpublishings.com МЕДИЦИНА, ПЕДАГОГИКА И ТЕХНОЛОГИЯ: ТЕОРИЯ И ПРАКТИКА Researchbib Impact factor: 11.79/2023 SJIF 2024 = 5.444 Том 2, Выпуск 4, 30 Апрел ishlab chiqarish uchun kishilar tomonidan yaratilgan resurslar; tor ma'noda - ishlab chiqarish vositalari ko'rinishidagi ishga qo'yilgan, ishlab turgan daromad manbai (ashyoviy kapital). Kapitalning paydo bo'lishiga tovar ishlab chiqarish, tovar muomalasi dastlabki shart hisoblanadi. Bozorda o'ziga xos, alohida tovar -ish kuchining paydo bo'lishi bilan oddiy tovar ishlab chiqarish kapitalistik ishlab chiqarishga aylanadi, tovar ishlab chiqarishning shu davrida tovar muomalasidagi pul kapitaliga aylanadi. Kapital ko'p sikllar davomida ishlab chiqarishda ishtirok etadigan asosiy kapital va bir sikl davomida ishtirok etadigan va to'liq sarflanadigan aylanma kapitalga bo'linadi. Pul kapitali (sarmoya) - ashyoviy kapital sotib olish uchun sarflanadigan pul vositalarini ifoda etadi, ya'ni pul kapitalga aylanishi uchun ishlab chiqarishga avanslanadi. Iqtisodiy nazariyada kapital ishlab chiqarish omillaridan biri tarzida izohlanadi. Qiymatning ko'payishi inson mehnati (ish kuchi) va ishlab chiqarish vositalari (xom ashyo, mashina, stanoklar) birlashganda, ya'ni ishlab chiqarish sharoitida yuz beradi. Kapital sanoat kapitali, savdo kapitali, ssuda kapitali, sudxo'rlik kapitali (tarixiy) shakllarida faoliyat ko'rsatadi. Rivojlangan bozor iqtisodiyoti sharoitlarida kapitalning korxona, firma, banklar kapitali, turli aksiyadorlik jamiyatlariga tegishli aksiyadorlik kapitali, zahira kapitali, ustav kapital singari ko'rinishlari mavjud. Tadbirkor jismoniy shaxslarga tegishli kapital dastmoya deyiladi va har gal tovar olib sotishda ishlatiladi. Bank kapitali birinchi darajali kapital va 2-darajali kapitaldan iborat bo'lib, kapital zaxiralarining bu ikki asosiy turi bir necha jihatdan sifat jihatidan bir-biridan farq qiladi (ilgari uchinchi darajali kapital deb nomlangan qulay uchinchi kapital mavjud edi). • Birinchi darajali kapital - bu bankning asosiy kapitali bo'lib, bankning moliyaviy hisobotida aks ettirilgan zaxiralarni o'z ichiga oladi va o'z kapitali.Bu pul bankning doimiy ravishda ishlashi uchun foydalanadigan va moliyaviy institutning mustahkamligi asosini tashkil etadigan mablag'lardir. • Ikkinchi darajadagi kapital - bu bankning qo'shimcha kapitali. Ushbu mablag'larni tashkil etilmagan zaxiralar, subordinatsiyalangan muddatli qarzlar, gibrid moliyaviy mahsulotlar va boshqa moddalar tashkil etadi. 316 https://universalpublishings.com МЕДИЦИНА, ПЕДАГОГИКА И ТЕХНОЛОГИЯ: ТЕОРИЯ И ПРАКТИКА Researchbib Impact factor: 11.79/2023 SJIF 2024 = 5.444 Том 2, Выпуск 4, 30 Апрел Bankning umumiy kapitali birinchi darajali va ikkinchi darajali kapitalni qo'shib hisoblab chiqiladi. Tartibga soluvchilar bank kapitalining etarliligini aniqlash va tartiblash uchun kapital koeffitsientidan foydalanadilar. Birinchi darajadagi kapital ularning moliyaviy hisobotida oshkor qilingan aktsiyadorlarning o'z mablag'lari va taqsimlanmagan daromadlaridan iborat bo'lib, bankning moliyaviy holatini o'lchash uchun asosiy ko'rsatkichdir. Ushbu mablag'lar bank korxona operatsiyalarini to'xtatmasdan yo'qotishlarni qabul qilishi kerak bo'lganda kuchga kiradi. Birinchi darajali kapital bankni moliyalashtirishning asosiy manbai hisoblanadi. Odatda, u bankdagi jamg'arilgan mablag'larning deyarli barchasini o'z ichiga oladi. Ushbu mablag'lar, odatda, ishbilarmonlik faoliyati to'xtatib qo'yilmasligi uchun zararlar yo'qolganda banklarni qo'llab-quvvatlash chun yig'iladi. Bank kapitali birinchi darajali kapital va 2-darajali kapitaldan iborat bo'lib, kapital zaxiralarining bu ikki asosiy turi bir necha jihatdan sifat jihatidan bir-biridan farq qiladi (ilgari uchinchi darajali kapital deb nomlangan qulay uchinchi kapital mavjud edi). • Birinchi darajali kapital - bu bankning asosiy kapitali bo'lib, bankning moliyaviy hisobotida aks ettirilgan zaxiralarni o'z ichiga oladi va o'z kapitali.Bu pul bankning doimiy ravishda ishlashi uchun foydalanadigan va moliyaviy institutning mustahkamligi asosini tashkil etadigan mablag'lardir. . • Ikkinchi darajadagi ka