ТАЪСИРИНИ НАЗАРИЙ АСОСЛАРИНИ ТАКОМИЛЛАШТИРИШ Очилов Зaфaржон Қодир ўғли Тошкент давлат иқтисодиёт универистети иқтисодиёт факултети И-94 гуруҳ талабаси.

Аннотация

This article analyzes the impact of innovative investments on economic growth and their theoretical basis. Contribution of innovations to the national economy, modern trends and directions of their development were discussed. Key words: innovative investments, economic growth, labor productivity, added value, scientific research, technology, Uzbekistan. СОВЕРШЕНСТВОВАНИЕ ТЕОРЕТИЧЕСКОЙ ОСНОВЫ ВЛИЯНИЯ ИННОВАЦИОННЫХ ИНВЕСТИЦИЙ НА КАЧЕСТВО ЭКОНОМИЧЕСКОГО РОСТА Аннотация. В статье анализируется влияние инновационных инвестиций на экономический рост и их теоретическая основа. Обсуждался вклад инноваций в национальную экономику, современные тенденции и направления их развития. Ключевые слова: инновационные инвестиции, экономический рост, производительность труда, добавленная стоимость, научные исследования, технологии, Узбекистан. Кириш Замонавий иқтисодиётда инновацион инвестициялар мамлакатнинг рақобатбардошлигини ошириш ва иқтисодий ўсишни таъминлашнинг асосий манбаи ҳисобланади. Инновацион инвестициялар юқори қўшилган қийматли маҳсулотлар ишлаб чиқариш, ресурслардан самарали фойдаланиш ва янги технологияларни жорий этишда 564 Dekabr, 2024-Yil муҳим роль ўйнайди. Мазкур мақолада инновацион инвестицияларнинг иқтисодий ўсишга таъсири ва уларнинг назарий асосларини такомиллаштириш масалалари таҳлил қилинади. Инновацион инвестициялар тушунчаси Инновацион инвестициялар — бу янгиликларни жорий этишга, янги маҳсулотлар ва хизматларни ишлаб чиқаришга, шунингдек, замонавий технологиялар ва ноу-хауларни қўллашга қаратилган сармоялардир. Улар қуйидаги асосий йўналишларни қамраб олади: Илмий тадқиқотлар ва тажриба-конструкторлик ишлари (R&D). Янги ишлаб чиқариш линияларини яратиш. Ахборот технологияларини жорий этиш. Интеллектуал мулкни ривожлантириш. Инновацион инвестицияларнинг иқтисодий ўсишга таъсири 1. Меҳнат унумдорлигини ошириш Инновацион технологиялар меҳнат жараёнларини автоматлаштириш ва самарадорлигини оширишга ёрдам беради, бу эса ишлаб чиқариш ҳажмини оширишга олиб келади. 2. Қўшилган қийматли маҳсулотлар яратиш Инновация орқали яратилган маҳсулот ва хизматлар бозорда юқори талабга эга бўлади, бу миллий иқтисодиётга валютани жалб қилиш ва экспортни ривожлантириш имконини беради. 3. Иш ўринларини яратиш Инновациявий секторнинг ривожланиши янги ихтисослашган иш ўринларини ташкил этишга кўмаклашади, бу эса иқтисодий фаолликни оширади. 4. Таълим ва малакани ривожлантириш Инновацион инвестициялар талаб қиладиган кадрлар тайёрлаш тизими таълим сифати ва ишчи кучи салоҳиятини оширади. 5. Ҳудудий тараққиётни рағбатлантириш Инновацион лойиҳаларни амалга ошириш орқали янги ишлаб чиқариш марказлари ташкил этилиши минтақаларда иқтисодий фаолликни рағбатлантиради. Назарий асосларни такомиллаштириш йўналишлари 1. Инновация назариясини чуқурлаштириш Шумпетернинг иқтисодий ривожланиш назарияси доирасида инновацияларнинг тадқиқот ва ривожланиш жараёнларига таъсири янада чуқурроқ ўрганилиши керак. 2. Макроиқтисодий моделлар яратиш 565 Dekabr, 2024-Yil Инновацион инвестициялар ва иқтисодий ўсиш ўртасидаги ўзаро боғлиқликни акс эттирувчи макроиқтисодий моделлар ишлаб чиқиш муҳим. 3. Ҳисоблаш усулларини такомиллаштириш Инновацияларнинг иқтисодий натижаларга таъсирини баҳолаш учун замонавий статистик ва иқтисодий-математик усуллардан фойдаланиш зарур. 4. Институционал асосларни ривожлантириш Инновация ва инвестиция жараёнларини рағбатлантирувчи институтларни ташкил этиш ва қонунчилик базасини такомиллаштириш муҳимдир. 5. Инновацияни молиялаштириш механизмлари Инновациявий фаолият учун махсус молиявий инструментлар, жумладан, венчур сармоялари ва грантлар тизимини такомиллаштириш зарур. Хулоса Инновацион инвестицияларнинг иқтисодий ўсишга таъсири назарий жиҳатдан пухта ўрганилиши ва амалда қўлланилиши мамлакатнинг иқтисодий салоҳиятини оширишга хизмат қилади. Илмий тадқиқотлар ва амалий чора-тадбирларни уйғунлаштириш орқали миллий иқтисодиётда янги тараққиёт йўналишларини яратиш мумкин.