НРАВСТВЕННОЕ ВОСПИТАНИЕ ЧЕЛОВЕКА ЧЕРЕЗ ИГР ДЕЙСТВИЯ

Аннотация

This article talks about the use of methods of implementing the process of aesthetic awareness of students in physical education classes with the help of types of national movement games. Keywords: physical training and sports, education, national, physical, spiritual, moral, aesthetic, skill, activity, practice, process, skill, competition, game, pedagogue, teacher, teacher, students. НРАВСТВЕННОЕ ВОСПИТАНИЕ ЧЕЛОВЕКА ЧЕРЕЗ ИГР ДЕЙСТВИЯ Аннотация. В данной статье говорится об использовании методов реализации процесса эстетического осознания учащихся на занятиях по физическому воспитанию с помощью видов национальных двигательных игр. Ключевые слова: физическая культура и спорт, воспитание, национальное, физическое, духовное, нравственное, эстетическое, умение, деятельность, практика, процесс, мастерство, соревнование, игра, педагог, педагог, педагог, учащиеся. Mamlakatimizning mustaqilligini to‘la ta’minlash, uning jarayonida taraqqiy etgan davlatlardan biri sifatidagi nufuzini xalqaro huquqlar asosida yuqori ko‘tarish kabi faoliyatlar nihoyatda muhim. Bu faoliyatlarni amalga oshirishda esa mutaxassis kadrlarni tayyorlash dolzarb vazifalardan hisoblanadi. Bunda O‘zbekistan Respublikasining Konstitutsiyasi, “Jismoniy tarbiya va sport to‘g‘risida”gi, “Ta’lim to‘g‘isida”gi Qonunlar, “Kadrlar tayyorlash milliy dasturi”ning qabul qilinishi alohida ahamiyatga molikdir. Aholining salomatligini mustahkamlab borish, o‘quvchi yoshlarning jismoniy va ma’naviy kamolotini oshirish, sog‘lom avlod tarbiyasini takomillashtirish, o`quvchi-talabalarni milliy va umuminsoniy qadriyatlar ruhida tarbiyalash masalalari kelajagi buyuk davlat qurishning muhim omillaridan biridir. Inson ruhiyati uning ijtimoii turmush va ta’lim-tarbiya jarayonida asosiy omildir. Shu sababdan o‘qitish, tarbiya berish, yoshlarning ma’naviy va jismoniy kamolotini tarbiyalab yetishtirish, ularni kasb-hunarga yo‘llashda ijtimoiy-psixologik va pedagogik jarayonlarga alohida e’tibor berib kelinmoqda. Bu jihatlar jismoniy tarbiya va sport harakatini boshqarish, ayniqsa, iqtidorli yoshlarni sportga jalb etish, sportchilar mahoratini oshirish, ularni sport musobaqalariga ruhiy jihatdan tayyorgarliklarini ta’minlash eng muhim pedagogik jarayon hisoblanadi. 1 03 0 International scientific journal ISSN: 2181-3906 «MODERN SCIENCE АND RESEARCH» 2024 VOLUME 3 / ISSUE 3 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ Uzluksiz ta’lim tizimida barkamol avlodni tarbiyalash jarayoni ta’lim bosqichlari hamda ta’lim sohalari o‘rtasida uzviylik pritsipiga amal qilgan sharoitda samarali kechadi[3]. Qolaversa, ta’lim va tarbiyaning uzviyligi ham barkamol avlod tarbiyasining muhim shartlaridan biridir. Shu ma’noda jismoniy tarbiya darslarida shaxsning jismoniy sifatlari milliy harakatli o‘yinlarning turlari yordamida o‘quvchilarni estetik anglash vazifalarini amalga oshirish murakkab va uzoq davom etadigan jarayondir. Bunda hech qanday tasodifiy va shoshilinch narsalar bo‘lishi mumkin emas. Shu bilan bir qatorda, hayotning o‘zi oldimizga sog‘lom avlodni tarbiyalashdek muhim va yangi vazifalarni qo‘ymoqda. Jismoniy tarbiya va sportning maqsadi - bu shaxsda axloqiy dunyoqarash, axloqiy ong, e’tiqod, his-tuyg‘u va xulq – atvor qoidalarini tarkib toptirish maqsadida, mustaqil jamiyatimizning ravnaqiga nazariy va amaliy hissa qo’sha oladigan "barkamol avlod"ni o‘qituvchi, murabbiy va jamoa tomonidan tarbiyalashdir. O‘quvchilarda milliy harakatli o‘yinlarning ahloqiy sifatlari o‘z-o‘zidan rivojlanmaydi, buning uchun o‘quvchilarni milliy harakatli o‘yinlar bilan doimo tizimli ravishda shug‘ullanishiga zarur sharoit yaratish va yoshiga hamda fiziologik imkoniyatlariga mos tushadigan milliy harakatli o‘yinlarni tanlab olinishi kerak. Bu esa o‘z navbatida o‘quv dasturda berilgan o‘yinlar jumlasiga kiradi. O‘quvchilar milliy harakatli o‘yinlarni o‘ynashi va bajarishida o‘yinni ahloqiy jihatlari ko‘p jihatdan o‘yinni to‘g‘ri tanlab olinishiga bog‘liq. Milliy harakatli o‘yinlar insonni har tomonlama tetik, hushyor qobilyatli bo‘lib kamolga еtkazadiki, bunda “ahloq va go‘zallikni anglash tarbiyasi” asosiy o‘rinlardan biriga aylanadi. Tabiat qo‘ynida yoki ozoda-shinam sport zalida o‘quvchilarning milliy harakatli o‘yinlar bilan shug‘ullanishi, bularning hammasi ularda ahloqiy, his-tuyg‘usini, aqliy tushunchasini va didini tarbiyalaydi. Shubha yo‘qki, xilma-xil, aniq, ifodali bajarilgan harakatli o‘yinlar ahloqiy hislarini yuzaga keltiradi. Milliy harakatli o‘yinlarni o‘ynash jarayonida, harkatlar va maqsadning mazmun jihatidan bir-biriga mos kelishi uning ahloqiy va go‘zalligini ta’minlaydi. Ahloq bu avvalo, ijobiy xislatlar, harakatlarning sodda, еngil, izchil va tugal bo‘lishidirki, o‘qituvchi ham o‘quvchi ham bunga intilsalar, ahloq va nafosatga erishadilar. Pedagog o‘quvchilarga o‘rgatayotgan dasturdagi milliy harakatli o‘yinlarni o‘zi hoxlaganicha o‘zgartiraverishi mumkin emas, shuning uchun dasturda belgilangan o‘yinlardan foydalanish tanlangan o‘yinni o‘quvchilar ongida shakllantirish hamda uni ahloqiy