Коррупция и ее содержание

Аннотация

Коррупция-это многогранная проблема,которая имеет далеко идущие последствия для экономики и общества в целом.Его корни уходят глубоко,в различные факторы,и его влияние также широко распространено, подавляя экономический рост и делая государство в долгу, усугубляя социальное неравенство.В этой статье мы рассмотрели коррупцию,ее содержание,факторы,способствующие ее возникновению, анализ законодательства нашей страны о коррупции и некоторые предложения. Ключевые слова: коррупция, конфликт интересов, коррупционное законодательство нашей страны. Annotation. Corruption is a multifaceted problem with broad consequences for the economy and society as a whole. Its roots are deep,stemming from various factors,and its influence is also widespread,stifling economic growth to make the state indebted, reinforcing social inequality.In this article,we have covered corruption,its essence,the factors that create the conditions for its emergence, analysis of the legislation of our mamlkat on corruption and some proposals. Keywords: corruption, conflict of interest, corruption law of our country. Korrupsiya – bu keng tarqalgan va hal qilib bo‘lmaydigan muammo bo‘lib, butun dunyo bo‘ylab jamiyatlarning butun tarixi davomida qiynab kelgan. Asrlar davomida tashvish uyg‘otgan bo‘lsa-da, faqat so‘nggi o‘ttiz yil ichida dunyo bu muammoning chuqurligi va kengligi bilan chinakkam kurasha boshladi. Korrupsiya atamasining etimologik jihati xususida turli firklar mavjud. Keng ommalashgan birinchi fikr tarafdorlariga ko‘ra, “korrupsiya” atamasi lotincha “corruption” so‘zidan kelib chiqqan bo‘lib “pora evaziga og‘dirish degan ma’noni anglatadi. 211 Международная студенческая конференция «Современные подходы к доказательствам в уголовном судопроизводстве» Ayrim manbalarda esa “korrupsiya” atamasi lotincha “corrumpere” – “buzilish, aynish, tanazzul” degan ma’nolarni nazarda tutishi belgilab qo‘yilgan. O‘zbekiston Respublikasi yuridik ensiklopediyasi berilgan ta’rifaga ko‘ra,korrupsiya (lotincha “Corruption”- aynish,poraga sotilish) bu – siyosat va davlat boshqaruvi sohasidagi ijtimoiy xavfli hodisa,davlat funksiyalarini bajarish vakolatiga ega bo‘lgan yoki shunga tenglashtirilgan shaxslarning noqonuniy tarzda moddiy va boshqa boylikalar,imtiyozlarni olishda o‘z maqomi va u bilan bog‘liq imkoniyatlardan foydalanishi,shuningdek,bu boylik va imtiyozlarni jismoniy va yuridik shaxslar qonunga xilof ravishda egallashga imkon berishdir. Yuqoridagi fikrlardan xulosa qilishimiz mumkinki, korrupsiya holatiga davlat xizmatchisining “sotib olinishi” yoki “sotilishi“ bilan tavsiflanadi, shuningdek, shaxsiy manfaatlarini ko‘zlab xizmat vakolatlaridan foydalanishini ham tushunib olishimiz mumkin. Bundan tashqari mazkur atamaga huquqiy jihatdan ta’rif “Korrupsiyaga qarishi kurash to‘g‘risida”gi O‘zbekiston Respublikasining Qonuni 3-moddasida korrupsiya shaxsning o‘z mansab yoki xizmat mavqeyidan shaxsiy manfaatlariga yoxud o‘zga shaxslarning manfaatlarini ko‘zlab moddiy yoki nomoddiy naf olish maqsadida qonunga xilof ravishda foydalanishi,xuddi shuningdek,bunday nafni qonunga xilof ravishda taqdim etish, deb ta’rif berilgan. Korrupsiya va uning barcha ko‘rinishlari mamlakating iqtisodiy rivojlanishi, davlat boshqaruvi tizimining samarali ishlashida asosiy to‘siqlardan biri bo‘lib mamlakatda qonun ustuvorligi va adolat prinsiplari buzilishiga, fuqarolarning davlat organlari va tashkilotlariga ishonchning yo‘qolishiga jinoyatchilikning avj olishiga, xufyona iqtisodiyot va boshqa shu kabi salbiy hodisalarning yuzaga kelishiga sharoit yaratib beradi. Zero, Prezidentimiz Shavkat Mirzoyoyev ta’kidlaganlaridek, “korrupsiyaning har qanday ko‘rinishiga qarshi keskin kurashish, bu borada davlat organlaridan tortib, jamiyatning barcha bo‘g‘ini, fuqarolar ham qat’iy harakat qilishi lozim. Davlat boshqaruvida korrupsiyaning oldini olishda davlat xizmatchilarini ochiq tanlov asosida ishga qabul qilish, davlat ma’lumotlarini ommaga e’lon qilish, ochiq ma’lumotlar ro‘yxatini kengaytirish maqsadga muvofiqdir. Statistik ma’lumotlarga e’tibor beradigan bo‘lsak,dunyodagi eng korrupsiya ko‘p uchraydigan davlatlar ichida birinchi o‘rinda Rossiya turar ekan.Keyingi o‘rinlarda esa Eron, Kolumbiya, Meksika, Zimbabve, Salvador, Myanma, Belarusiya, Bangladesh,Livan kabi davlatlar dunyodagi eng korrupsiyalashgan davlatlar o‘ntaligini tashkil qiladi.Mamalakatimiz ham so‘ngi yillarda amalga oshirilayotgan chora-tadbirlar natijasida 2021-yil Transparency International tashkilotining olib borgan o‘rganishlari natijasida “Corruption Perceptions Index” ko‘rsatkichida 180 ta mamlakat ichida 28 ball bilan 140-o‘rinni qayd etgan bo‘lsa,2022-yilda 7 pog‘ona yuqorilab 31 ball bilan 126-o‘rinni egalladi. Korrupsiya turli shakllarda bo‘lib, iqtisodiyotga ham, umuman jamiyatga ham ko‘p qirrali ta’sir ko‘rsatadi. Uning asl sabablari xilma-xil bo‘lib, siyosiy va iqtisodiy muhit, axloq, kasbiy axloq va mentalitetimizga singib ketgan madaniy 212 Международная студенческая конференция «Современные подхо