KATTALAR TA’LIMIDA INNOVATSION PEDAGOGIK TEXNOLOGIYALARDAN FOYDALANISHNING O‘ZIGA XOS JIHATLARI

Аннотация

Ushbu maqolada kattalar ta’limida innovatsion pedagogik texnologiyalar va ulardan samarali foydalanish, bosqichma- bosqich foydalanish, pedagogik texnologiyalarning kattalar ta’limi jarayonidagi ahamiyati haqida fikrlar yuritilgan. KIRISH. "Andragogning ish kitobi" asarida andragogikaning Bugungi zamonaviy ta’lim tizimining asosiy shakllanish bosqichlarini yoritib bergan.” unsurlaridan biri bu, shubxasiz, yangicha, ya’ni Andragogika Katta yoshdagi insonlarning o‘ziga innovatsion pedagogik texnologiyalardir. Ushbu xos hususiyatlari quyidagilar hisoblanadi. pedagogik texnologiyalar orqali dars jarayonlarining olib 1. Yo‘nalishni aniqlash borilishi yoki tashkil etilishi ayniqsa katta yoshli 2. Motivatsiya o‘quvchilarni erkin, yangicha fikrlashlariga katta yo‘l 3. Bilish kerak ochib berish uchun xizmat qiladi. Androgogika- kattalar 4. Tayyorgarlik ta’limi sohasi sifatida ta’limni tashkil etish amaliyotini 5. Tajriba o‘rganadi. Androgogika-kattalar ta’limining 6. O‘z-o‘zini boshqarish samaradorligi ta’limning ehtiyojiga aylanishiga Ilm-fan, texnika, texnologiya hamda ishlab asoslanadi, Androgogikada o‘qitish metodlarini tanlash chiqarishning bugungi yuksak taraqqiyoti о‘z-о‘zidan guruhning (yosh/ bosqich rol o‘ynamaydi) yangi ijtimoiy talablarni kun tartibiga qо‘ymoqda. hususiyatlaridan kelib chiqadi. (kasbiy, shaxsiy jamiyat va Mazkur ijtimoiy talablar sirasida jamiyat, qolaversa, jamoaviy ehtiyojlardan). Demak, kattalar ta’limini tashkil uning negizida sohalar rivojini harakatga keltiruvchi etishda pedagogik innovatsion texnologiyalarning o‘rni kuch – malakali kadrlarni tayyorlash, ana shu maqsadga beqiyosdir. yо‘naltirilgan tizimni takomillashtirish muhim ADABIYOTLAR TAHLILI VA ahamiyatga ega. Malakali kadrlarni tayyorlashga bо‘lgan METODOLOGIYASI . ehtiyoj ishlab chiqarish korxonalari paydo bо‘lgan, Xorij olimlaridan A.Kapp, M.Sh.Noulz, M.Forner, sanoat sohasi rivojining ilk bosqichlarida yuzaga kelgan J.Dyui, E.Limdemann, E.Torndayk, N.Gruntvig, bо‘lsada, hanuzgacha о‘z dolzarbligini yо‘qotmay M.Xaydegger, K.Yaspers, J.P.Sartr, Y.N.Dyusher, kelmoqda. Buning asosiy sabablari jamiyatning ijtimoiy, D,V.Lorens, T.G.Braje, E.Erikson, R.Gould, O.Brim, iqtisodiy va madaniy taraqqiyotiga bog‘liq ravishda Markinsney, H.Garner, Donaldson, Vigotskiylarning yangidan-yangi yо‘nalishlar, ixtisosliklarning paydo ilmiy izlanishlarida hamda M.Noulzning “Kattalar bо‘lishi, ular bо‘yicha kadrlar tayyorlash zaruriyatining ta’limining zamonaviy amaliyoti. Andragogika yoki vujudga kelishi, о‘zgaruvchan, tezkor davrda pedagogika” nomli asarida andragogikaning o‘ziga xos mutaxassislarning kasbiy bilim, malaka va mahoratlarini xususiyatlari va tamoyillari keltirilgan. Doktor Jon A. izchil ravishda oshirib borishga bо‘lgan ehtiyojning Henshke o‘zining maqolasida andragogikaning shakllanishi, shuningdek, mutaxassis sifatida mehnat shakllanish bosqichlarini yoritib bergan. tomonidan olib bozoridagi kuchli raqobatga bardosh bera olishga bo‘lgan borilgan. Pedagogik malaka oshirish va qayta tayorlash talabning ortishi sanaladi. Hozirgi davr ta’lim taraqqiyoti markazlari tinglovchilarini innovatsion texnologiyalar va yangi yo‘nalish – innovatsion pedagogikani maydonga raqamli ta’lim muhitida andragogik yondashuvga olib chiqdi. “Innovatsion pedagogika” termini va unga yo‘naltirilgan ta’lim texnologiyalari mavzusiga doir xos bo‘lgan tadqiqotlar G‘arbiy Yevropa va AQShda 60- tadqiqotlar MDH olimlari tomonidan ta’lim tizimida yillarda paydo bo‘ldi. Yangilik kiritishning sotsial- innovatsion texnologiyalar va raqamli ta’lim muhitida psixologik aspekti amerikalik innovatik E.Rodjers andragogik yondashuvga yo‘naltirilgan ta’lim tomonidan ishlab chiqilgan. U yangilik kiritish jarayoni texnologiyalari masalalarining tadqiqi Rossiyalik qatnashchilarining toifa(tip)lari tasnifini, uning tadqiqiotchilar S.N Gabrov. T.A. Vasilkova, S.I.Zmeyov yangilikka bo‘lgan munosabatini, uni idrok qilishga ilmiy ishlarida yuqoridagilarga qo‘shimcha sifatida katta shayligini tadqiq etadi. Pedagogik texnologiya — ta’lim yoshlilar ijtimoiylashuvining o‘ziga xosligi, inson va tarbiya jarayonida zamonaviy pedagogik hayotining turli bosqichlarida ta’lim olish imkoniyatiga texnologiyalarni qo‘lash, texnologik yondashuv asosida ega bo‘lishi, uzluksiz ta’lim olish haqida g‘oyalarning ta’lim va tarbiya jarayonining samaradorligini oshirish asoslanishi hamda anragogikaning mustaqil fan sifatida muammolarini o‘rganadi. qabul qilinishi yoritiladi”. “S.G.Vershlovskiy o‘zining MUHOKAMA. 1 Texnologiya so‘zining lug‘aviy ma’nosiga odatiy salomlashish bilangina tanishadilar. Shu bois to‘xtalib o‘tadigan bo‘lsak, ushbu so‘z yunonchadan kattalarni o‘zaro muloqotlarini faolroq tarzda o‘tkazish olingan bo‘lib,”tehnos”-mahorat, san’at ”logos” - maqsadida: - avval siz o‘zingiz haqingizda aytsa bo‘ladi, ta’limot, fan ma’nolarini anglatadi. Bundan kelib deb hisoblaydiganlaringizni so‘zlab bering; - sherigingiz chiqadiki, texnologiya so‘zi boshqa terminlarga to‘g‘risida nimalarni bizga ayti