Разработка и классификация энергосберегающих мероприятий

Аннотация

Были предложены подготовительные мероприятия, которые включали активное внедрение энергосберегающих технологий, механизм экономического стимулирования, методические и научные разработки, промышленное производство энергосберегающего оборудования. Были отмечены три из предложенных способов экономии энергии. Был рассмотрен ряд общих рекомендаций по энергосбережению и конкретных рекомендаций, касающихся отдельных систем энергосбережения. Ключевые слова: энергосбережение, энергоэффективность, рационализация, ресурсосбережение, теплоизоляция, изолированные трубы, регуляторы давления. Annotation. Preparatory measures were proposed, which included the active introduction of energy-saving technologies, an economic incentive mechanism, methodological and scientific developments, industrial production of energy-saving equipment. Three of the proposed ways to save energy were noted. A number of general recommendations on energy saving and specific recommendations concerning individual energy saving systems were considered. Key words: energy saving, energy saving, rationalization, resource saving, thermal insulation, insulation properties, pressure regulators. 325 Kirish. Uy-joy kommunal xo‘jaligida energiyani tejaydigan siyosatning yakuniy maqsadlari uy-joy kommunal xo‘jaligi korxonalarining ishlab chiqarish xarajatlari va xizmatlari tannarxini pasaytirish va shunga mos ravishda sanoatni zararsiz ishlash rejimiga o‘tkazishda aholi uchun uy-joy va kommunal xizmatlar uchun to‘lov tizimini isloh qilish jarayonini yumshatishdir. O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev 2019 yil 22 avgustdagi “Iqtisodiyot tarmoqlari va ijtimoiy sohaning energiya samaradorligini oshirish, energiya tejovchi texnologiyalarni joriy etish va qayta tiklanuvchi energiya manbalarini rivojlantirishning tezkor chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi 5-Farmonida O’zbekistotda kelajakda xalq xo’jalik tarmoqlarining energiya samaradarligini keskin oshirish, energiya tejavchi yangi texnologiyalarni (chora-tadbirlarni) xalq xo’jaligining barcha sohalariga joriy etish hamda qayta hosil bo’luvchi energiya manbalarini rivojlantirishning chora-tadbirlari masalalariga alohida e’tibor qaratgan. Energiya tejaydigan texnologiyalarni faol amalga oshirish faqat Qonunchilik va me’yoriy hujjatlar, iqtisodiy rag‘batlantirish mexanizmi, uslubiy va ilmiy ishlanmalar, energiya tejaydigan uskunalarni sanoat ishlab chiqarishni o‘z ichiga olgan tayyorgarlik choralari mavjud bo‘lganda mumkin. Hozirgi vaqtda vaziyat quyidagicha rivojlanmoqda: - energiya tejaydigan texnologiyalarni ishlab chiqarish va amalga oshirish uchun sanoat bazasi, shu jumladan o‘lchash asboblari, tartibga solish tizimlari, yangi samarali yopiq inshootlar; - energiyani tejash uchun deyarli hech qanday iqtisodiy rag‘bat yo‘q. Samaradorlik har qanday tizimning samaradorligini baholash uchun amalda qo‘llaniladi. Samarasiz yo‘qotishlarni kamaytirish orqali samaradorlikni oshirish mumkin, bu oxir-oqibat energiya tejashning asosiy maqsadi hisoblanadi. Usullar va natijalar. Energiyani tejaydigan tadbirlarni ishlab chiqishda quyidagilar zarur: 1) batafsil tekshiruv o‘tkazing va eng muhim energiya yo‘qotishlarini aniqlang; 2) taxmin qilingan takomillashtirishning texnik mohiyatini aniqlang - iqtisodni olish tamoyillari; 3) jismoniy va pul jihatidan potentsial yillik tejashni hisoblang; 4) tavsiyalarni amalga oshirish uchun zarur bo‘lgan uskunaning tarkibini, uning taxminiy narxini, yetkazib berish narxini, ustanovkani va foydalanishga topshirishni aniqlang; 5) yuqoridagi fikrlarni hisobga olgan holda taklif qilingan tavsiyalarning umumiy iqtisodiy samarasini baholash. Ularni amalga oshirish uchun minimal xarajatlar bilan tizimdagi energiya yo‘qotilishini sezilarli darajada kamaytiradigan texnologiyalardan foydalanish maqbul bo‘ladi. Energiyani tejashning uchta yunalishi mavjud. Birinchi yo‘nalish energiya tejash siyosatini amalga oshirishning dastlabki bosqichi uchun juda samarali va arzon-bu yoqilg‘i va energiyadan foydalanishni ratsionalizatsiya qilishdir. Ushbu yo‘nalishni amalga oshirish tufayli yoqilg‘i va energiyaga bo‘lgan yehtiyojni 12-15% ga kamaytirish mumkin. Ikkinchisi-iqtisodiyotni tarkibiy qayta qurish va energiya talab qiladigan va kam energiya talab qiladigan tarmoqlarning rivojlanish suratlarining o‘zgarishi bilan bog‘liq. Resurslarni tejash mavjud iste’molning 10-12 foizini tashkil qiladi. Uchinchi yo’nalish energiya tejaydigan texnologiyalar, jarayonlar, apparatlar va uskunalarni eng ko‘p energiya talab qiladigan tarmoqlar va uy-joy kommunal xizmatlarida joriy etishni nazarda tutadi. Ushbu yo’nalish energiya manbalariga bo‘lgan ehtiyojni 25-30% ga kamaytiradi. Uy-joy kommunal xizmatlari uchun energiyani tejashning yuqoridagi yunalishlaridan quyidagilarga e’tibor qaratish lozim: 1) resurslarni tejash va issiqlik yo‘qotilishini kamaytirish: * issiqlik izolyatsiyasi, binolarni o‘rab turgan inshootlarning issiqlik qarshiligini oshirish; 326 * issiqlik ta’minoti va suv ta’minoti tizimlarini mo