ИЗДАТЕЛЬСТВО И ИЗДАТЕЛЬСКАЯ РАБОТА

Аннотация

This article is about publishers and their types. This article provides detailed information about the types of publishers such as press, electronic publishers, radio and TV channels. The tasks of publishers, the advantages they bring to society and the important points affecting their development are highlighted. Keywords: publishing, book, radio, TV channels, journalism, newspapers, magazines, websites. ИЗДАТЕЛЬСТВО И ИЗДАТЕЛЬСКАЯ РАБОТА Аннотация. Данная статья посвящена издателям и их типам. В этой статье представлена подробная информация о типах издателей, таких как пресса, электронные издательства, радио и телеканалы. Выделены задачи издательств, преимущества, которые они приносят обществу и важные моменты, влияющие на их развитие. Ключевые слова: издательское дело, книга, радио, телеканалы, журналистика, газеты, журналы, сайты. Nashriyotlar, ma'lumotlarni ommaga yetkazib turuvchi vosita sifatida qo'llaniladi. Bu maqolalar, kitoblar, gazetalar, jurnallar, veb-saytlar va boshqa ko'plab shakllarda bo'lishi mumkin. Nashriyot, ma'lumotlarni tarqatuvchi vosita sifatida xizmat qiladi va jamiyatga yangiliklar, tafsilotlar, fikrlar, va boshqa ma'lumotlarni yetkazib beradi. Nashriyotlarga gazetalar, jurnallar, elektron nashriyotlar, kitoblar, radio va televiziyon kanallari kiradi. Nashriyotlar, jamiyatda odamlarni o'zaro bog'lab turish, ularning bilim va ma'lumotlarini oshirish, va umumiy o'zaro fikr almashishni ta'minlash maqsadida ishlaydi. Nashriyot Turlari: Matbuot (Print Media): Gazetalar: to'g'ri, aniq va oxirgi yangiliklarni o'z ichiga oladi. Gazetalar, qisqa vaqt davomida ommaga yetkaziladigan yangiliklarni o'z ichiga oladigan matbuot vositasi hisoblanadi. Ularning maqsadi, jamiyatdagi eng so'nggi yangiliklarni taqdim etish, ijtimoiy muddatda muhim muzokaralar bo'yicha maqolalar yaratish va jamiyat a'zolarining fikrlarini bildirishdir. Jurnallar: Maxsus mavzularda tafsilotli ma'lumotlar beradi. Ilmiy, so'zlamali, ilustratsiyalar bilan boyitilgan bo'lishi mumkin. Jurnallar ilmiy, san'atiy, yozuvchi yoki so'zlashma sohasida boshqa sohalar bo'yicha ko'plab maqolalar va tahlillar o'z ichiga olgan periodik 4 54 International scientific journal ISSN: 2181-3906 «MODERN SCIENCE АND RESEARCH» 2023 VOLUME 2 / ISSUE 12 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ nashriyotlardir. Ular o'qilishi uchun a'zolarga sifatli va tafsilotli ma'lumotlar taqdim etishadi. [1.82] Oʻzbekiston mustaqillikka erishganidan soʻng noshirlik ishida keskin oʻzgarish boʻldi. Bu borada Oʻzbekiston Respublikasining „Noshirlik faoliyati toʻgʻrisida“ qonuni (1996-yil 30- avgust) huquqiy asos boʻldi. Mazkur qonun asosida noshirlar oʻz faoliyatlarida, shu jumladan, noshirlik yoʻnalishini, mavzularini, ixtisoslashuvini, chiqariladigan mahsulot nusxasini belgilashda, muallifni tanlashda mustaqil faoliyat yuritadigan boʻldi. Yuridik va jismoniy shaxslar qonun hujjatlarida belgilangan tartibda davlat roʻyxatidan oʻtganidan va litsenziya olganidan keyin Nashriyot faoliyati bilan shugʻullanish huquqiga ega boʻlishdi. Nashrga tayyorlangan qoʻlyozmalar va materiallarni senzuradan oʻtkazish bekor qilindi. Matbaa mahsulotini shartnoma asosida tarqatish joriy etildi. Nashriyotlar bozor iqtisodiyoti talablaridan kelib chiqib, haridorgir kitoblar nashr etishga harakat qila boshladilar. Kitob mahsulotlari mazmun-mundarijasini belgilashda ularga toʻla erkinlik berildi. Oʻzbek tiliga davlat maqomi berilishi munosabati bilan oʻzbek tilidagi kitoblar salmogʻi oshdi. Amir Temur mavzui, buyuk mutafakkirlar, diniy, milliy qadriyatlar bilan bogʻliq oʻnlab kitoblar chiqarildi. Bolalar adabiyoti, ilmiy adabiyotlar nashriga, istiqlol, milliy tafakkur gʻoyalari singdirilgan, sharqona odob-axloq, birodarlik, milliy gʻururni koʻtarishga undaydigan adabi-yotlarga, maktab darsliklari nashriga alohida eʼtibor berildi. Nashriyotlarning vazifalari: Ma'lumot berish: Nashriyotlar, jamiyatga tajribalar, yangiliklar, ilmiy izlanishlar va boshqa ma'lumotlarni yetkazish orqali ma'lum qilish vazifasini o'zlariga olgan. Taqdim etish: Nashriyotlar, yangi yozuvlar, adabiyotlar, ilmiy materiallar va boshqa sahifalar orqali muvofiqlikni tarqatish va taqdim etish vazifasini bajaradi. Inom etish va taqdim etish: Yangi ma'lumotlar, fikrlar va tendentsiyalar haqida odamlarni ogohlantirish, taqdim etish va inom etish vazifasini bajaradi. Jamiyatning ijtimoiy, siyosiy, madaniy va boshqa sohalarida rivojlanishiga ta'sir ko'rsatish: Nashriyotlar, jamiyatdagi har xil sohalar va yo'nalishlar bo'yicha tahlillar va maqolalar orqali o'z ta'sirini namoyish etadi. [2.19] Jurnalistika prinsiplarini amalga oshirish: Nashriyotlar, taqdim etishning uning adolatli va ishonchli bo'lishi uchun jurnalistika prinsiplariga amal qiladi. Noshirlik (nashriyot ishi) – nashriyotlar tashkil etish, kitoblar, gazeta, jurnallar, tasviriy sanʼat asarlari va bosma mahsulotlarini tayyorlash, nashr qilish va uni tarqatishga oid soha. Nashriyotlar chiqaradigan mahsulotining turiga qarab – kitob nashriyoti, kitob-jurnal nashriyoti, gazeta-j