СОВЕРШЕНСТВОВАНИЕ МЕХАНИЗМА РЕАЛИЗАЦИИ СНИЖЕНИЯ ИЗДЕРЖЕК ПРОИЗВОДСТВА НА ПРОМЫШЛЕННЫХ ПРЕДПРИЯТИЯХ

Аннотация

This thesis analyzes the improvement of the implementation mechanism of reducing production costs in industrial enterprises, the economic importance of reducing production costs and its management methods, this problem is one of the most discussed topics by scientists of modern financial analysis, which in turn allows the economic development of the enterprise. Key words: cost management, cost reduction, cost reduction methods, cost analysis, cost control processes. СОВЕРШЕНСТВОВАНИЕ МЕХАНИЗМА РЕАЛИЗАЦИИ СНИЖЕНИЯ ИЗДЕРЖЕК ПРОИЗВОДСТВА НА ПРОМЫШЛЕННЫХ ПРЕДПРИЯТИЯХ Аннотация. В данной диссертации анализируется совершенствование механизма реализации снижения издержек производства на промышленных предприятиях, экономическое значение снижения издержек производства и методов его управления, данная проблема является одной из наиболее обсуждаемых тем учеными современного финансового анализа, что, в свою очередь, позволяет экономическое развитие предприятия. Ключевые слова: управление затратами, снижение затрат, методы снижения затрат, анализ затрат, процессы управления затратами. O'zbekiston iqtisodiyotining hozirgi holati sanoat sektorida boshqaruv samaradorligini oshirishni, biznes amaliyotida sanoat biznesining sifat jihatidan o'sishini va uning ichki va tashqi bozorda raqobatbardoshligini ta'minlaydigan yangi boshqaruv vositalarini qo'llashni talab qiladi. Mikro darajadagi sanoat iqtisodiy tizimlarini rivojlantirishning strategik manfaatlari biznesni kapitallashtirishning o'sishiga, uning rivojlanishining barqarorligiga va dinamik o'zgaruvchan muhitda uzoq muddatli raqobatbardoshlikka va sanoat bozorlarining imkoniyatlariga erishishga qaratilgan. Boshqa tomondan, an'anaviy ravishda sanoat biznesini rivojlantirishni tezkor boshqarishning maqsadi joriy foyda va iqtisodiy samaradorlikni maksimal darajaga ko'tarish hisoblanadi. Ko'rinib turibdiki, bozor, sanoat biznesi va sanoat bozorlarining institutsional o'zgarishi sharoitida iqtisodiy samaradorlik sanoat korxonalarini 1 83 International scientific journal ISSN: 2181-3906 «MODERN SCIENCE АND RESEARCH» 2023 VOLUME 2 / ISSUE 12 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ barqarorrivojlantirishning ustuvor yo'nalishlari bilan mutanosib ravishda tezkor boshqarish funksiyasi sifatida ko'rib chiqish zarurati yanada dolzarb bo'lib qolmoqda. Bozor iqtisodiyoti sharoitida har bir tadbirkor yoki korxona yuqori foyda olish va uni koʻpaytirishni maqsad qiladi. Uning oladigan foyda miqdori esa ishlab chiqargan mahsuloti yoki koʻrsatayotgan xizmatining hajmiga, sifatiga, tannarxiga va baholar darajasiga bogʻliq boʻladi. Korxonalarning bozorga mahsulot etkazib berib, foyda olishga boʻlgan layoqatini aniqlab beruvchi muhim omil sarf-harajatlar darajasi hisoblanadi. Har qanday tovarni ishlab chiqarish iqtisodiy resurs sarflarini taqozo qilib, ular ham ma’lum narxga ega boʻladi. Korxona oladigan foydaning miqdori bir tomondan bozorga taklif qiladigan tovar miqdoriga bogʻliq boʻlsa, ikkinchi tomondan unga qilinadigan iqtisodiy xarajatlar darajasiga, resurslardan foydalanish samaradorligi va tovarlar bozorida sotiladigan narxlarga bogʻliq. Shuning uchun ham ishlab chiqarish xarajatlari iqtisodiyotning muhim kategoriyalaridan biri boʻlib, uni oʻrganish muhim ahamiyatga egadir. Chunki uni oʻrganish asosida har bir xarajatning ulushini baxolash va kamaytirish imkoniyatlari aniqlanadi. Ishlab chiqarish jarayonida xarajatlarni shakllantirish jarayoniga ta’sir qilishning eng samarali usullaridan yana biri moliyaviy javobgarlik markazlarini tashkil etish asosida korxonaning xarajatlari va daromadlarini boshqarishdir. Xarajatlarni boshqarish tizimining asosiy funktsiyalari prognozlash va rejalashtirish, buxgalteriya, nazorat qilish (monitoring), muvofiqlashtirish va tartibga solish, shuningdek, xarajatlarni tahlil qilish hisoblanadi. Sanoat korxonalarida ishlab chiqarish xarajatlarini kamaytirishning amal qilish mexanizmini takomillashtirishni bir nechta yo'llar bilan amalga oshirilishi mumkin: Protses optimizatsiyasi: Korxonalarda ish jarayonlarini tahlil qilib, uning barcha bosqichlarida xarajatlarni kamaytirish uchun samarador o'zgarishlarni kiritish zarur. Misol uchun, tezroq va yengil ishlab chiqarish metodlarini qo'llash, ishchi tiplarini tartibga solish, avtomatlashtirish va robototexnika qo'llash, xarajatlarni kamaytirish uchun qo'shimcha qobiliyatlar qo'shish kabi. Xarajatlarni kamaytirishni tez-tez takrorlash: Sanoat korxonalarida jarayonlarni takrorlash, ish o'zaro bog'liqlikni kuchaytiradi va xatolar mikdorini pasaytiradi. Masalan, amalga oshirish bosqichlarini, tez orada mavjud loyihalarni ko'rib chiqishni, ko'paytirishni va konsolidatsiyalanishni va shunga o'xshash operativ tadbirlarni o'zlashtirishning samarador usullaridan foydalanish lozim. Materiallar va resurslarning samarali ishlatilishi: qayta ishlash, qayta tiklash, qayta ishlab chiqarish, qayta ishlash va boshqa samarali materiallarni ishlatish, asboblar va vositalarni muhokama qilib, xamda sifatni takomillashtirish uchun samarali