УНИКАЛЬНОЕ ЗНАЧЕНИЕ ОСВОЕНИЯ ОБЩЕСТВЕННЫХ НАУК В УСЛОВИЯХ РАЗВИТИЯ НОВОГО УЗБЕКИСТАНА

Аннотация

This article talks about the special importance of mastering social sciences for students of higher education during the development of the new Uzbekistan. Key words: New Uzbekistan, social, political science, pedagogy, cultural studies, geography, anthropology, integration. УНИКАЛЬНОЕ ЗНАЧЕНИЕ ОСВОЕНИЯ ОБЩЕСТВЕННЫХ НАУК В УСЛОВИЯХ РАЗВИТИЯ НОВОГО УЗБЕКИСТАНА Аннотация. В данной статье говорится об особой важности освоения обществоведческих наук студентами высших учебных заведений в период развития нового Узбекистана. Ключевые слова: Новый Узбекистан, обществознание, политология, педагогика, культурология, география, антропология, интеграция. Ijtimoiy fanlar, yuqorida sanab o'tilgan gumanitar fanlardan tashqari, o'z ichiga oladi,ijtimoiy tadqiqotlar to'garagi–bu tarix, huquqshunoslik, tilshunoslik, ritorika, siyosatshunoslik, pedagogika, madaniyatshunoslik, geografiya, antropologiya. Ilmlarning bunday keng doirasi o'tmishning tarixiy bosqichlarini, shuningdek kelajak tarixida nima bo'lishi mumkinligini o'rganadi. Ijtimoiy jamiyatning asosiy teoremalarini yechadi. Ushbu fan odamlarning munosabatlari va munosabatlarini o'rganadi. Yaqin o'tmishda ham ijtimoiy fanlar asosga ega emas edi va faqat ma'lum bir sohada zarurat nuqtai nazaridan ko'rib chiqilgan. Bugungi kunda ular jamiyatning barcha sohalari uchun dolzarbdir. Odamlar o'zlarini ijtimoiy statistika va tadqiqotlar orqali boshqarishlari mumkinligi haqidagi nazariya ommalashmoqda va ko'rib chiqilmoqda. Tarix, siyosatshunoslik va sotsiologiya kabi ba'zi fanlar ma'lum darajada kelajakka ishonuvchilar, ya‘ni tarixiy o'tmish ko'nikmalari va jamiyatning ijtimoiy siyosiy kayfiyatini tahlil qilish asosida siyosatshunoslar va sotsiologlar kelajakda nima bo'lishi mumkinligini taxmin qilishlari mumkin. Shunday qilib, sotsiologiya, tarix va siyosatshunoslik bir-biri bilan chambarchas bog'liqdir. Xarakterli farq shundaki, siyosatshunoslik nazariyalarni, sotsiologiya esa butun ijtimoiy korporatsiyalarni o'rganadi. Falsafa, siyosatshunoslik va psixologiya umumiy xususiyatlarga ega. Bu barcha fanlar asosan ijtimoiy munosabatlarni va insonning muayyan vaziyatda harakat qilish usullarini 4 59 International scientific journal ISSN: 2181-3906 «MODERN SCIENCE АND RESEARCH» 2023 VOLUME 2 / ISSUE 11 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ o'rganadi. Falsafa tajribasi siyosatshunoslarga xalqlar o'rtasidagi munosabatlar va ijtimoiy farovonlikni ta'minlashda davlatning roli bilan bog'liq ba'zi masalalarda maslahat beradi. Psixologiya ham gumanitar, ham ijtimoiyfan bo'lishi mumkin. Inson nima uchun shunday yo'l tutishi va u nimani boshqarganligi haqidagi fikr juda o'rinli va ma'lum darajada to'g'ri istiqbolli cho'qqilarni ishlab chiqish uchun zarurdir. Ijtimoiy-gumanitar fanlarga ehtiyojning ortishini Prezidentimiz Shavkat Mirziyoyevning quyidagi fikridan yaqqol anglashimiz mumkin: ―Bizda uzoq yillar davomida ijtimoiy fanlarga nisbatan birtomonlama texnokratik yondoshuv, bu boradagi masalalarga ajabtovur bir ―o'gay‖ qarash shakllanib qolgan.Ayni paytda, afsus bilan qayd etish mumkinki, haligacha uzluksiz ta'lim bosqichlarida, ayniqsa oliy ta'limda ijtimoiy fanlarni qancha hajmda va qanday yo'nalishlarda, qay bir shaklda va qanday mazmunda o'qitish va o'rgatish bo'yicha yaxlit kontseptsiya yo'q" O'zbekiston Prezidenti Shavkat Mirziyoyev tomonidan 2022 yilning “Inson qadrini ulug'lash va faol mahalla yili”, deb nomlanishi ham bejiz emas, albatta.Aslida ham inson bu yorug' olamning eng oliy mavjudoti, eng oliy qadriyat ekanligi barcha dindarda ham, fanlarda ham bot-bot takrorlanib keladi. Biroq unga amal qilish masalasida bugun olimlar ham, odamlar ham ojizdek.Inson qadri nimada namoyon bo'ladi?, Inson qachon qadrli mavjudot sifatida e'tirof etiladi? Inson qadri avvalo uning ongli mavjudot ekanligi, ilm-tafakkuri, imon-e'tiqodi, go'allikni yarata olishi, ezgulik urug'ini sochishi, mehr-oqibatni namoyon eta olishi, qalblarni ka'ba deb bilishi kabilar bilan qadrlidir. Agar masalaga yanada jiddiyroq yondoshadigan bo'lsak, insonni qadrlaydigan sifat va fazilatlar qanday shakllantiriladi, ularni kim va qachon, qanday usullarda o'rgatadi? Bularning javobini biz bevosita ilm-fan,ta'lim tarbiyadan topamiz. Aynan insnnning ma'naviy kamolini, insoniy qadr-qimmatini shakllantiradigan fanlar bu - ijtimoiy-gumanitar fanlardir. Ijtimoiy-gumanitar fanlarni o'qitishda yuzaga kelayotgan muammolar inson qadrini yo'qolishiga, jamiyatdagi beqarorliklarni yuzaga kelishiga, insonlardagi loqaydlik, sovuqqonlik, mas‗uliyatsizlik kayfiyatini yuzaga kelishiga sabab bo'lmoqda. Ma’lumki, O’zbekiston - ulkan tabiiy zahiralar, iqtisodiy va insoniy salohiyatga boy mamlakat. Ammo yaratganni o‗zi ato etgan yana bir beboho boyligimiz borki, u ham bo’lsa, xalqimizning beqiyos intellektual va ma‗naviy salohiyotidir. Ilm-fan namoyondalarining, ta‗bir joiz bo‗lsa, igna bilan quduq qaziydigan zahmatkash olimlarimizning mashaqqatli ilmiy izlanishlari mamlakatimiz uning bugungi va kelgusi ravnaqi uchun juda katta ahamiyatga ega. Bu fid