ЗНАЧЕНИЕ СРЕДСТВ, РАЗВИВАЮЩИХ ОБЩУЮ ФИЗИЧЕСКУЮ ПОДГОТОВЛЕННОСТЬ ЮНЫХ КАРАТИСТОВ

Аннотация

This work focused on the tools that enhance the overall physical fitness of young Karate Girls and the effectiveness of their application. Key words: general physical training tool, technical training, volume and intensity of loading, Sports result. ЗНАЧЕНИЕ СРЕДСТВ, РАЗВИВАЮЩИХ ОБЩУЮ ФИЗИЧЕСКУЮ ПОДГОТОВЛЕННОСТЬ ЮНЫХ КАРАТИСТОВ Аннотация. В данной работе рассматриваются средства, повышающие общую физическую форму юных девушек-каратисток, и эффективность их применения. Ключевые слова: средство общей физической подготовки, техническая подготовка, объем и интенсивность нагрузки, спортивный результат. Yosh sportchilar tayyorgarlik tizimining dastlabki holatlaridan biri – yuqori natijalarga erishishning optimal yoshga ko‘rsatmasi, yosh sportchilarni beqaror tezkor muvoffaqiyatli natijalarini emas, balki hatto optimal yosh davrigacha ularning sport takomillashuvini bir tekis rivojlanishini ta’minlovchi tayyorgarlik shakllari, vositalari va uslublarini izlab topishni talab qiladi.Sport natijalarining o‘sishi ko‘p jihatdan mashg’ulot vosita va yuklamalarining qanchalik to’g’ri tanlanganligiga va rivojlantirilganligiga bog’liq bo’ladi. F.A.Kerimovning fikricha zamonaviy sport mashg‘ulotlariga ko‘p yillik jarayon sifatida qaraladi. Amalda esa u shunday bo’lishi kerakki, qachonki uning boshlang‘ich bosqichida maksimal darajada mumkin qadar funksional, harakat, tehnik imkoniyatlarni yaratishga, 1 06 International scientific journal ISSN: 2181-3906 «MODERN SCIENCE АND RESEARCH» 2023 VOLUME 2 / ISSUE 10 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ qolganlarini esa ularni yuqori sport natijasi ko‘rinishida amalga oshirishga bag‘ishlansa, tabiiyki o‘sha holda tayyorgarlikni jadallashtirish istiqboli uchun ishlashga, ya’ni sport mashg’ulotining ikkinchi bosqichiga o‘rin bo‘shatadi. Ma’lumki, mashg‘ulot jarayonidagi asosiy vositalar umum qabul qilingan toifalanishga muvofiq umumiy jismoniy va maxsus tayyorgarlik vositalarga bo‘linadigan jismoniy mashqlar hisoblanadi va ko‘p yillik tayyorgarlikning dastlabki bosqichida qo‘llaniladigan umumiy jismoniy tayyorgarlik vosita va usullari salmog‘i yuqori hisoblanadi. Umumiy jismoniy tayyorgarlikni rivojlantirish uchun yengil atletikaning turgan joydan uzunlikka sakrash - mashg‘ulot jarayonida sakrash ishlarini bajarishda yuklamaning katta qismi oyoq mushaklariga tushadi, shuning uchun umumiy jismoniy tayyorgarlik vositalaridan biri hisoblangan bu mashqni bajarilishi “sakrash” tavsifidagi, ya’ni bajarilish tartibidan kelib chiqib, yoki kuch, yoki tezkor chidamkorlikka urg‘u berish bilan umumiy tezkor-kuch chidamkorligini yaxshilashga yordam beradi, yugurib kelib balandlikdan hatlab o‘tish ,1kg og’irlikdagi to‘ldirma to‘pni bosh ortida uloqtirish mashqlari shug‘ullanuvchi qizlarni kuch sifatlarini rivojlantiradi. U.V.Verxoshanskiyning ta’kidlashicha mashg‘ulotning boshlang‘ich bosqichlarida qo‘llaniladigan yuklamalar katta va kichik bo‘lishidan qat’iy nazar kuch sifati nisbati bir xil o‘sadi. Maksimumdan 20, 40, 60, 80% ga tengg og’irliklar bilan ishlaganda, kuchning taxminan bir xil o‘sganligi aniqlangan. Shug‘illanuvchi qanchalik kam tayyorgarlik ko’rsa ham kuchning shuncha shiddatli o‘sishi isbotlangan. Lekin mahorat oshgan sari kuchning o‘sish surati kamayadi va tegishli maxsus vositalar yordamida ta’minlanishi mumkin. 30 metrga tezlik bilan yugurish, 1000 metrga yugurish mashqlari tezkorlik va chidamlilik sifatlarini rivojlantiradi. Sport o‘yinlar -Sport turlarida, shuningdik karate bilan shug‘illanuvchi qizlarning mashg‘ulotlarida ularning harakat faoliyati va maqsadiga qaratilgan tehnik-taktik tayyorgarlik ko‘rsatkichlarni karate elementlaridan iborat harakatli o‘yinlar orqali shakllantirilgan mashg’ulot jarayonida shug‘illanuvchi qizlarda ruhiy-ma’naviy va amaliy faoliyatlarni qiziqib, puxta va aniq bajarishga yetaklaydi. Aniqlanganki yosh karatechi qizlarning o‘quv- mashg‘ulotlarida karatega xos pedagogik prinsipni qo‘llash, karate elementlaridan iborat turdosh yoki unga moslashtirilgan, musoboqa tarzida o‘tkaziladigan harakatli o‘yinlardan muntazam foydalanish motivatsiyani kuchaytirishi, toliqish alomatlarini vujudga kelishiga to‘sqinlik qilishi va maqsadli natijlalarni yuzaga keltirishi ko‘plab isbotlangan. Tabiiyki, mashg‘ulotlarda harakatli o‘yinlardan foydalanish o‘z samarasini berishi aniq. 1 07 International scientific journal ISSN: 2181-3906 «MODERN SCIENCE АND RESEARCH» 2023 VOLUME 2 / ISSUE 10 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ Ayniqsa, mashg‘ulotlarni musoboqa shaklida o‘tkazish karate mashqlari jumladan harakat ko‘nikmalari va jismoniy sifatlarni samarali shakllanishiga imkon yaratadi. Yosh karatechi qizlarning mashg‘ulot jarayonida harakatli o‘yinlar tanlash yo‘nalishiga ko‘ra jismoniy sifatlarni tarbiyalash va karatega xos bo‘lgan tehnikani shakllantirish xususiyatlarini hisobga olgan holda amalga oshirilsa erishilgan natijalar samarali bo‘ladi.