К содержанию
РецензированоRU2023

ОСНОВНЫЕ ФИЗИЧЕСКИЕ КАЧЕСТВА ЛЕГКОАТЛЕТОВ.

Казоқов Р.Т. · Ўқитувчи. ЎзДЖТСУ. · Расулов А.Ғ. · Ўқитувчи. ЎзДЖТСУ.

Современная наука и исследования · 2 · 2023

Аннотация

The article discusses the activities and structure of day training in the sport of athletics, the issues of planning pre-competition training such as,improving their physical qualities. Keywords: selection, orientation, physical fitness, physical culture and sports in the system of training athletes, means of moral education, harmonic development. ОСНОВНЫЕ ФИЗИЧЕСКИЕ КАЧЕСТВА ЛЕГКОАТЛЕТОВ. Аннотация. В статье рассматриваются вопросы ежедневной тренировочной деятельности и структуры занятий легкой атлетикой, а также вопросы планирования предсоревновательной подготовки,повышения физических качеств. Ключевые слова: отбор, ориентация, физическая подготовка, физическая культура и спорт в системе подготовки спортсменов, средство нравственного воспитания, гармоничного развития. Ҳар томонлама жисмоний ривожланиш, соғлиқни мустаҳкамлаш ва спортда муваффақият қозонмоқ учун, жисмоний ва маънавий-иродавий фазилатларнинг асосийларини ривожлантириш ва тарбиялаш зарур. Ана шу жисмоний ва маънавий- иродавий фазилатларнинг асосийларини ривожлантириш ва тарбиялаш енгил атлетикачилар тайёргарлигининг муҳим қисмидир. Енгил атлетикачиларнинг асосий жисмоний сифатларини ривожлантириш (жисмоний тайёргарлик) – энг аввало спортчининг ҳар томонлама ва махсус жисмоний ривожланиш процессидир. Шунга биноан жисмоний тайёргарлик умумий жисмоний тайёргарликка ва махсус жисмоний тайёргарликка бўлинади. Умумий жисмоний тайёргарлик деганда енгил атлетикачининг гармоник ривожланиши, яъни ҳаракат мускулатурасини ривожлантириш, организм ва системаларини мустаҳкамлаш, 36 уларнинг функционал имкониятларини орттириш, бошқара олиш қобилиятини яхшилаш, кучни, тезкорликни, чидамлиликни, чаққонликни, эгилувчанликни ошириш, қомат ва тана тузилишидаги камчиликларни тузатиш назарда тутилган. Бунга эришиш учун турли хил ҳаракат фаолиятига қатнашувчи организм органлари ва системалари билан ҳамма тана қисмларига жисмоний машқлар ёрдамида мунтазам таъсир этиб туриш зарур. Бунинг учун эса юқорида зикр этилган уч группадаги 7 19 International scientific journal ISSN: 2181-3906 «MODERN SCIENCE АND RESEARCH» 2023 VOLUME 2 / ISSUE 6 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ машқлардан, айниқса, умумий ривожланишига мўлжалланган машқлардан ҳар хилларини ишлатиш керак. Махсус жисмоний тайёргарлик енгил атлетиканинг мазкур турини бажариш учун нима талаб этилишига қараб, спортчи организмининг ҳамма функционал имкониятларини, ҳамма органлар ва системаларини юқори даражада ривожлантиришга қаратилган. Бунинг учун, табиийки, танлаб олинган енгил атлетика турининг машқлари ва махсус машқлардан фойдаланилади. Умумий жисмоний тайёргарлик учун кўпгина умумий таъсир кўрсатадиган машқлардан, махсус тайёргарлик учун эса, аниқ мақсадга йўналтирилган машқлардан фойдаланилади. Лекин умумий жисмоний тайёргарликда ҳам жисмоний ривожланиш, тана тузилиши, қомат расолик ва шунга ўхшашларидаги айрим камчиликларни йўқотиш учун аниқ йўналтирилган машқлар қўлланади. Умумий ва махсус жисмоний тайёргарликда кучни, тезкорлик, чидамлиликни, чаққонликни, эгилувчанликни ривожлантирувчи машқлар асосий роль ўйнайди. Худди шу жисмоний фазилатларда енгил атлетикачининг бутун организмидаги органлар ва системалар иш қобилиятига асосланиб, унинг ҳаракат қилиш имконияти акс этади. Улоқтириш техникаси негизи Енгил атлетикада улоқтиришларнинг асосий мақсади спорт ускуналарини иложи борича узоқ масофага улоқтиришдир. Улоқтириш тезкор-куч йўналишдаги ациклик машқлардан тузилган. 37 Спорт ускуналарининг узоқ учиши бошланғич тезликка учиш бурчагига, ҳаво қаршилигига, ерни тортиш кучига (тезланиш, оғирлик кучи) боғлиқ бўлади (5 -расм). Спорт ускуналарини улоқтириш енгил атлетикада ҳар хил усуллар билан бажарилади: бошни орқасидан (тўп, граната, найза), айланиш билан (диск, босқон, ядро) итариш (ядро). Улоқтиришнинг асосий вазифаси бошланғич тезлик кучланишини кўпайтириш ҳисобига унинг тезлик олишига ёрдамлашишдир. Енгил атлетикадаги улоқтиришда снарядни тезлик олишини учта кетма-кет босқич мавжуд (6-расм). 1. «Улоқтирувчи - снаряд» тизимининг тезлик олиши (А - Д). 2. Гавданинг тезлик олиши (Е - Ж). 3. Снарядга бевосита таъсир кўрсатувчи гавда қисмларининг тезлик олиши (З - К). Улоқтиришларда кетма-кет бешта қисм ажратилади - снарядни ушлаш, тезланиш олиш учун югуришда тайёрланиш ва югуриш, финал кучланишига тайёрланиш (снарядни қувиб ўтиш), финал кучланиши, қўлдан снарядни чиқариш ва унинг учиши. Снарядни ушлаш, спортчини унга кучланиш беришини таъминлаши зарур. Тезланиш олишнинг асосий вазифаси снаряд ҳаракати учун бошланғич тезлик бериш бўлиб, югуриш, айланиш ёки сакрашлар орқали амалга оширилади. Финал кучланишига тайёргарлик кўриш, снарядни қувиб ўтиш (тос ва оёқлар гавдани юқориги қисмини ҳамда қўл ва снарядни қувиб ўтади) орқали бажарилади. Финал кучланиши чап оёқни тупроққа қўйиш билан бошланиб, бунда гавданинг ҳар хил қисмларини кетма-кет тезланиш олиши муҳим рол ўйнайди. Олдин оёқ катта тос, елка мушаклари қисқаради. Кейин, қўлнинг кам куч мушаклари ҳаракатга тушади. Финал кучланишини фарқланадиган хусусияти (снар

Доказательный фрагмент

«The article discusses the activities and structure of day training in the sport of athletics, the issues of planning pre-competition training such as,improving their physical qualities.»

Образец извлечения

Демо-превью

The article discusses the activities and structure of day training in the sport of athletics, the issues of planning pre-competition training such as,improving their physical qualities. Полный текст публикации CiteX не хранит — доступ к первоисточнику открывается по DOI согласно лицензии издателя и выбранному плану.

Цитирований
0
Тип
Журнал
Страна
Узбекистан
Ключевые слова
selection, orientation, physical fitness, physical culture and sports in the system, Спортчиларни тайёрлаш тизимида танлаб олиш, selection,, отбор
Открыть DOI
Спросить CiteX об этой работе

Смежные источники