ИНТЕГРАТИВНЫЙ ПОДХОД К ОЗНАКОМЛЕНИЮ БУДУЩИХ СПЕЦИАЛИСТОВ С ЗАРУБЕЖНЫМ ОПЫТОМ ОБУЧЕНИЯ

Аннотация

Educational content, form, method and means of improving the scientific and pedagogical foundations of an integrative approach to the higher education system of foreign countries developed in an informed context. Keywords: Observation, Social Survey, comparative analysis, study of student activities, pedagogical forecasting, diagnosis, pedagogical experiment. ИНТЕГРАТИВНЫЙ ПОДХОД К ОЗНАКОМЛЕНИЮ БУДУЩИХ СПЕЦИАЛИСТОВ С ЗАРУБЕЖНЫМ ОПЫТОМ ОБУЧЕНИЯ Аннотация. Содержание, формы, методы и средства обучения по совершенствованию научно-педагогических основ интегративного подхода к системе высшего образования развитых зарубежных стран в условиях информатизации. Ключевые слова: Наблюдение, социальное обследование, сравнительный анализ, исследование деятельности учащихся, педагогическая прогностика, диагностика, педагогический эксперимент. Глобаллашган давр талаблари жамият аъзоларининг моддий ва маънавий эҳтиёжларини муштарак ҳолда қондириш, ижтимоий фаоллигини ошириш, ахлоқий сифатлари ва эстетик дидларини юксалтириш, ўзлигини сақлаб қолиш, касбий тайёргарлигини мунтазам ҳолда такомиллаштириб боришни тақозо этмоқда. Бу жиҳатлар бўлажак мутахасисларда касбига доир маҳорат сирларини пухта эгаллашга доир интегратив ёндашувни қўллаш эҳтиёжини юзага келтирмоқда. Бинобарин, интегратив ёндашув соҳа олимларининг таълим-тарбияга оид хулосаларини янада чуқурлаштирадиган янгича қарашларини асослашга хизмат қилади. Шу жиҳатдан ёндашилганда Ўзбекистон Республикаси Президенти Ш.М.Мирзиёвнинг шиддат билан ўзгараётган дунёда тинчлик- осойишталик ва барқарорликка тўсиқ бўлаётган янгича таҳдидларга қарши курашиш ҳақидаги фикрлари эътиборли бўлиб, замирида ёш авлоднинг маънавий етуклигига фақат маърифат йўли орқали эришиш, уларни эзгуликка ундашда таълим тизими муҳим омиллиги алоҳида таъкидланиши бежиз эмас1. Дарҳақиқат, юқоридаги фикрлар глобаллашув даврида барча соҳаларда халқаро 1 Мирзиёев Ш.М. Миллий тараққиёт йўлимизни қатъият билан давом эттириб, янги босқичга кўтарамиз. – Тошкент: Ўзбекистон, 2017. – 27-28-б. 3 14 International scientific journal ISSN: 2181-3906 «MODERN SCIENCE АND RESEARCH» 2023 VOLUME 2 / ISSUE 6 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ тажрибаларга интеграциялашни тақозо этадики, бу вазифа бевосита узлуксиз таълим- тарбия зиммасига юкланиши исбот талаб қилмайдиган ҳақиқатдир. Сўнгги йилларда хорижий таълим тажрибаларини ижодий ўзлаштириш мамлакатимизда такомиллашган давлат таълим стандартлари, интеграциялашган ўқув дастурлари, дарсликларнинг янги авлодлари яратиш мисолида амалга оширилмоқда. Жумладан, олий таълимнинг давлат таълим стандартида “давлат, жамият ва шахснинг амалдаги ва истиқболдаги эҳтиёжларига, шунингдек, янги талаб қилинаётган йўналишлар, биринчи навбатда, юқори ва инновацион технологиялар соҳаси бўйича меҳнат бозори конъюктураси ҳамда профессионал кадрлар тайёрлашнинг жаҳон тенденцияларига мувофиқ олий таълимнинг Ўзбекистон Республикасида қабул қилинган йўналишлари ва мутахассисликларини тартибга солади. Ўзбекистон Республикасининг иқтисодиёт тармоқларини бошқаришнинг барча босқичларида, шунингдек, мамлакатимизнинг давлат ва нодавлат олий таълим ташкилотларини қамраб олувчи халқаро муносабатлар амалиётида, ахборотларни автоматлаштирилган қайта ишлаш ва айирбошлаш жараёнида: Ўзбекистон Республикаси таълим тизимининг халқаро таълим тузилмасига уйғунлашуви вазифаларини ҳал қилишда фойдаланишга мўлжалланган”2. Албатта, юқорида қайд этилган фикрларга амал қилиниши мамлакатимизнинг жаҳон ҳамжамиятидан муносиб ўрин эгаллашига замин тайёрлашига пойдевор саналади. Глобализация жараёнининг бошланиши сабабларини аниқлаш ҳақидаги фикрларнинг кўплиги унинг моҳияти ҳақидаги қарашларнинг хилма-хиллиги билан алоқадор. Жумладан, глобаллашувни давлат ва ҳудуд ўртасидаги муносабатларнинг пайдо бўлиши билан боғлиқ ҳодиса сифатида талқин этувчи олимлар уни Шарқ ва Ғарб мамлакатлари ўртасидаги муносабатларнинг узлуксизлигини таъминлаган Буюк Ипак йўлининг шаклланиш даври билан боғлайдилар. Глобализация масалаларини ўрганган кўзга кўринган олимлардан бири И.Валлерстайн томонидан глобал иқтисодиёт (“жаҳон капиталистик хўжалиги”)нинг пайдо бўлишини ХVI асрга тақалиши қайд этилса, Р.Робертсон бу жараённинг ХV асрда бошланиб, 1870 йилдан ХХ аср ўрталаригача кенг кўламда ва “совуқ уруш” тугаганидан кейин янги йўналишга эга бўлганлиги таъкидланади3. Бизнингча, глобаллашув янги ҳодиса эмас, деган фикр глобал интеграция жараёни ва ҳодисалари сифатида талқин этилса асосли кўринади. Дарҳақиқат, Ўрта асрлардаги салиб юришлари натижасида Англияда тўқув дастгоҳининг пайдо бўлиши ёки Шарқ ва Ғарб маданиятларининг маълум даражада уйғунлашиши Ҳиндистонда миллионлаб тўқувчиларнинг вайрон бўлишига олиб келди, Франция Республикаси ғояларининг пайдо бўлиши алоҳида ҳукмдорларнинг ҳокимиятини заифлаштирди. Таълимни ривожлантиришнинг муҳим хусусияти унинг глобаллашувидир. Бу хусусият замонавий дунёда интеграция жараёнларининг мавжудлигини, ижтимоий ҳаётнинг турли соҳаларида давлатлар ўртасида жадал ҳамкорликни акс эттиради. Юқори 2 Ўзбекистон Республ