РАЗВИТИЕ ЛОГИЧЕСКОГО МЫШЛЕНИЯ У ДЕТЕЙ В СТРАНАХ КИТАЯ

Аннотация

This article highlights the issues of developing logical thinking in children in China. Key words: development of students' logical thinking, China, educational institutions. РАЗВИТИЕ ЛОГИЧЕСКОГО МЫШЛЕНИЯ У ДЕТЕЙ В СТРАНАХ КИТАЯ Аннотация. В данной статье освещаются вопросы развития логического мышления у детей в Китае. Ключевые слова: развитие логического мышления учащихся, Китай, образовательные учреждения. Хитойда ўқувчиларнинг мантиқий тафаккурини ривожлантириш қоидага мувофиқ таълимнинг кейинги босқичларини давом эттиришда турли имтиёзлар – давлат стипендиялари, ишлаб чиқариш корхоналари ва ташкилотлари томонидан тақдим этиладиган ёрдам пулларидан фойдаланиш имкониятига эга бўлишади. Хитойда мантиқий тафаккури ривожланган ўқувчилар учун махсус мактаблар мавжуд эмас, бироқ университет марказлари яқинида очиладиган ўрта мактабларнинг имкониятларидан самарали фойдаланилади. Ҳар бир университет қошида кадрлар ва юқори даражада таълим беришни таъминлайдиган мактаблар мавжуд. Бундан ташқари, Хитойда мактабларнинг иерархик тизими яратилган: барча провинция ва шаҳарларда бир қанча яхши таълим берадиган мактаблар, улар орасидан энг яхшиси – “супер мактаб” белгилаб олинади. Мазкур таълим муассасалари кўпроқ давлатнинг қўллаб-қувватлашидан баҳраманд бўлиш ва асосийси танлов асосида ўқувчиларни қабул қилиш ҳуқуқиини қўлга киритишади. Ушбу мактаблар турли давлатлардан энг яхши ўқитувчиларни ишга жалб этишади. Ана шундай мактабларидан бири Шанхай олий мактаби (Shanghai High school)дир. Шанхай мактабига 1865 йилда асос солинган. 1993 цилда ушбу мактабда халқаро бўлим ташкил этилган, 1995 йилда мактаб базасида бакалавриат йўналиши очилган. Ўқувчиларнинг мантиқий тафаккурини ривожлантириш кейинги фаолиятининг муваффақияти ягона давлат имтихони натижаларига бевосита боғлиқ. Имтихон натижаларига кўра, синфлар ичида “элита” ва “нисбатант суст” гуруҳлар, юқори синфларда эса фаолиятнинг малум бир соҳаси учун ихтисослашган гуруҳлар ташкил этилади. Бу 8 75 International scientific journal ISSN: 2181-3906 «MODERN SCIENCE АND RESEARCH» 2023 VOLUME 2 / ISSUE 5 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ тарзда гуруҳларга бўлиниш “супер мактаблар”да ўқишни давом эттирадиган ўқувчиларни танлашга ёрдам беради. Мантиқий тафаккури ривожланган ўқувчилар билан ишлашда асосий ролни қўшимча таълим ўйнайди. Корея республикасида ўқувчиларнинг мантиқий тафаккурини ривожлантиришга катта эътибор қаратилади. ўқувчиларнинг мантиқий тафаккурини ривожлантиришнинг асосий йўналиши сифатида махсус мактабларни яратиш ва қўшимча таълимни ривожлантириш муҳим аҳамият касб этади. Мантиқий тафаккури ривожланган болалар учун Бусан шаҳрида “супер мактаб” ташкил этилган. Мактаб “Бусан Фан академияси” (“Bussan Science Academy”), 2006 йилдан “Корея Фан Академияси” (“Korean Science Academy”) номини олган. Мазкур мактаб Хитойдаги “супер мактаблар”дан тубдан фарқ қилади. Энг аввало, у университетдаги қатъий тартиб-қоидаларни ўзида акс эттирмайди, бироқ ўз-ўзидан “болалар университети” функциясини бажаради. Мактабда мантиқий тафаккури ривожланган ўқувчиларни тарбиялаш ва ривожлантиришга доир методлар ишлаб чиқилади. Мактаб билан алоқадорликда бутун жаҳонда мантиқий тафаккури ривожланган ўқувчилар билан амалга оширилаётган ишларни таҳлил этиш билан шуғулланадиган “Иқтидор таълими ва тараққиёт” (Institute For Gifted Education &Promotion) институти фаолият юритади. Институт Бусан шаҳри ўқитувчиларни тайёрлашга доир АҚШ, Исроил, Россия ва Сингапурда халқаро дастурларни амалга оширади. Институт мантиқий тафаккури ривожланган ўқувчилар билан ишлайдиган Бусан шаҳридаги барча ўқитувчиларнинг малакасини ошириш билан шуғулланади. Барча курсларнинг натижалари мунтазам таҳлил этиб борилади ва қўлланма сифатида нашр эттирилади. Барча ўқитувчилар рефлексив танловда иштирок этишади. Курсларнинг самарадорлиги ўқитувчиларнинг рефлексив натижалари асосида баҳоланади. Ўқувчиларнинг мантиқий тафаккурини ривожлантиришга доир илғор хорижий тажрибалар асосида республикамизда ҳам мустақиллик йилларида қатор ишлар амалга оширилди: биринчидан, ўқувчиларнинг мантиқий тафаккурини ривожлантиришни қўллаб- қувватлаш мақсадида 1993 йилдан бошлаб Республика фан олимпиадаси ўтказиб келинмоқда ва ғолиб ўқувчилар олий таълим муассасаларига имтиёзли қабул қилиниши қонунчилик асосида белгилаб қўйилган; иккинчидан, республикамизда ихтисослаштирилган Давлат таълим муассасалари ташкил этилган бўлиб, ўқувчилар ўзларининг имконияти ва қизиқишларидан келиб чиққан ҳолда, фан йўналиши бўйича чуқурлаштирилган ва ихтисослаштирилган таълим олиш имкониятига эгадирлар; учинчидан, республикамизда “Баркамол авлод” болалар марказлари фаолияти йўлга қўйилган бўлиб, маданий-эстетик (тасвирий санъат – халқ амалий санъати – дизайн – мусиқа таълими – театр санъати – пазандачилик ва қандолатчилик); техник ижодиёт (бошланғич техник моделлаштириш ва конструкциялаш – автоматика ва электроника – техник воситалар ва компьютер технологиялари); ўлкашунослик ва экология (экология ва саломатлик – ўсимликшунослик (флора) – ҳайвонотшунослик (фауна)