ПРИОРИТЕТЫ ГОСУДАРСТВЕННОЙ ПОЛИТИКИ В ОТНОШЕНИИ МОЛОДЕЖИ В ГОДЫ НЕЗАВИСИМОСТИ

Аннотация

The protection of the legal interests of young people, the legal basis of providing them whith quality education, wich is considered one of the priorities of the state policy regarding youth in Uzbekistan, is the summary of the article. Key words: policy, youth policy, law on education, national training program, concept, civil society, a democratic state. Oʻzbekistonda istiqlol taraqqiyotning ilk kunlaridanoq qonun ustuvor boʻlgan demokratik davlat va rivojlangan fuqarolik jamiyat qurish yoʻlida odimlab borayotgan davrda, hayotning barcha sohalari qatori, yoshlarga oid davlat siyosatiga doir bir qator ishlar amalga oshirilildi. “O‘zbekiston Respublikasining davlat mustaqilligi to‘g‘risida”gi Qonungа asoslanib, Respublika yoshlarining ijtimoiy hamda ma’naviy kamol topishi uchun shart-sharoitlar yaratib berishga qaratilgan yoshlarga oid siyosatini ishlab chiqdi. O‘zbekiston Respublikasining 1991 yil 20 noyabrdagi O‘RQ-429-XII-sonli “Yoshlarga oid davlat siyosatining asoslari to’g’risida”gi Qonuni qabul qilindi. Yoshlarga oid siyosat O‘zbekiston Respublikasi davlat faoliyatining ustuvor yo‘nalishi bo‘lib, yoshlarning ijtimoiy shakllanishi va kamol topishi, ijodiy iqtidori jamiyat manfaatlari yo‘lida imkoni boricha to‘la-to‘kis ro‘yobga chiqishi uchun ijtimoiy-iqtisodiy, huquqiy, tashkiliy jihatdan shart-sharoit yaratish hamda ularni kafolatlashni o’z oldiga maqsad qilib qo’ygan. Shu maqsadni amalga oshirishda bir qancha moddalarda mustahkamlab qo’yilgan. Chunonchi, yoshlarni ijtimoiy jihatdan himoya qilish, iste’dodli yoshlarni qo‘llab-quvvatlashi, yoshlarning 1 37 International scientific journal ISSN: 2181-3906 «MODERN SCIENCE АND RESEARCH» 2023 VOLUME 2 / ISSUE 4 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ ta’lim sohasidagi huquqlari, yoshlarga oid siyosatni ro‘yobga chiqarishning davlat dasturi, yoshlar jamg‘armalarini tashkil etish va hakazo. Har bir davrda yoshlar muommolarini yechimiga qaratilgan sa’yi harakatlari jamiyat hayotining turli murakkab jarayonlari bilan bog’liq holda yuzaga keladi. Mamlakatning yangi qonunchiligidagi yoshlarni jamiyat taraqqiyotining asosi sifatida e’tirof etdi. Yoshlarning munosib hayot kechirishi, ta’lim olishi, sport bilan shug’ullanishi, hamda ijodiy faoliyat bilan shug’ullanishlari uchun shart-sharoit yaratib berish maqsadida keyingi yillarda O’zbekistonda “Yoshlarga oid davlat siyosati” to’grisidagi qonuni negizida yoshlar manfaatini ko’zlavchi bir qancha qonun va qonun osti hijjatlari ishlab chiqildi. “Bola huquqlarining kafolatlari to’g’risida”, “Voyaga yetmaganlarning nazoratsizligi va huquqbuzarliklarining prafilaktikasi to’grisida”, “Ta’lim to’g’risida”, “Iste’dod” Respublika jamg’armasini tashkil etish to’g’risida, “O‘zbekistonning o‘quvchi yoshlarini rag’batlantirsh chora-tadbirlari” to‘g‘risida va shu kabi qunun va qarorlar orqali mustahkamlandi. Mustaqilligimizni yanada mustahkamlash mamlakatimizda yoshlar siyosatini zamon talablari darajasiga ko‘tarish, kun sayin rivojlanib hamda globallashib borayotgan dunyo yoshlari bilan tengma-teng fikrlaydigan hamda ilmiy, ijodiy, tafakkur jihatdan raqobatlasha oladigan yurtimizning ertangi egalarini qo‘llab-quvatlashga qaratilgan qonun yaratish maqsadida O‘zbekiston Respublikasining 2016 yil 14 sentyabrda O‘RQ-406-sonli “Yoshlarga oid davlat to‘g‘risida”gi Qonuni qabul qilindi Yangi tahrirdagi ushbu qonunning tobora taraqqiyilashib borayotgan dunyo hamjamiyatida mamlakatimiz yoshlarini ham o’z o’rnini egallashidagi o’rni beqiyos. Qonun 4 bob 34 maddadan iborat bo’lib, yoshlarni ijtimoiy jihatdan shakllantirish va ularning intellektual, ijodiy va boshqa yo‘nalishdagi salohiyatini kamol toptirish uchun shart- sharoitlar yaratilish ularning qonuniy va huquqiy manfaatlarini himoya qilishni nazarda tutadi Xususan, yoshlarning orzu-intilishlarini ro‘yobga chiqarish, ularning huquq va manfaatlarini ta’minlash har bir davlatning oldida turgan eng dolzarb va kechiktirib bo‘lmaydigan ustuvor vazifalardan biri hisoblanadi. Yoshlarning haq-huquqlari va qonuniy manfaatlarini ta’minlashda har bir davlat o‘z yurisdiksiyasi doirasida tegishli normalarni qabul qilishi hamda ularning samarali ijro mehanizmini yo‘lga qo‘yishi zarur. Shu o‘rinda aytish joizki, bugungacha mamlakatimizda yoshlarga oid 40 dan ziyod qonun hujjatlari qabul qilingan bo‘lib, 30 dan ortiq xalqaro huquqiy hujjatlar ratifikatsiya qilingan. Mamlaktimizda bollar huquqlarni himoya qilish, erkinlilari va qonuniy manfaatlarini ta’minlash, ularning hayoti va sog‘ligini muhofaza qilish, kamsitilishi yo‘l qo‘ymaslik, shuningdek, bola huquqlari, erkinlilari va qonuniy manfaatlarni ta’minlash hamda himoya qilish bo’yicha davlat organlarining ochiqligi va oshkoraligini ta’minlash borasidagi sohalarni yanada takomillashtish. O‘sib kelayotgan yosh avladni jismoniy, intelektual, ma’naviy va ahloqiy kamol topishiga ko‘maklashish madsadida O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2019-yil 22- apreldagi “Bola huquqlari kafolatlarini yanada kuchaytirishga oid qo‘shimcha chora-tadbirlar to‘g‘risida”