Медицина и инновацииМ Сабиров, О Скосырева +12021
Гемореологические нарушения на ранних стадиях гипертензии в жарком климате
Умида Рахматуллоевна Нарзулаева · Гулноза Уткуровна Самиева · Шахло Шавкатовна Насирова · БОСҚИЧЛАРИДА ГЕМОРЕОЛОГИК БУЗИЛИШЛАР (Самарқанд Давлат Тиббиёт институти, Ўзбекистон.)
Журнал биомедицины и практики · 6 · 221-225 · 2021
Аннотация
Иссиқ иқлим шароитида гипертония касаллигининг бошланғич босқичларида гемореологик бузилишларни эрта ташхислаш. Қуруқ ва иссиқ иқлим шароити табиий равишда қон реологияси ёмонлашуви, қон ёпишқоқлик даражасининг ошиши ва шаклли элементлар агрегацияси кучайишига олиб келади. Бу эса микро ва макрореологик бузилишлар ва агрегатлар ҳосил бўлиши ва тромбоэмболия хавфини оширади. Калит сўзлар: Хавф омиллари, гипертония, гемореологик бузилишлар, иссиқ иқлим шароитида касаллик. Umida Rakhmatulloevna Narzulaeva Gulnoza Utkurovna Samieva SHaklo SHavkatovna Nasirova Samarkand State Medical Institutе HEMOREOLOGICAL DISORDERS IN THE EARLY STAGES OF HYPERTENSION IN HOT CLIMATES ANNOTATION Early diagnosis of hemoreological disorders in the initial stages of hypertension in hot climates. Dry and hot climatic conditions naturally lead to deterioration of blood rheology, an increase in the level of blood viscosity and aggregation of shaped elements. This increases the risk of micro and macroreological disorders and aggregates formation and thromboembolism. Keywords: risk factors, hypertension, hemoreological disorders, disease in hot climates. Умида Рахматуллоевна Нарзулаева Гулноза Уткуровна Самиева Шахло Шавкатовна Насирова Самаркандский государственный медицинский институт 221 БИОМЕДИЦИНА ВА АМАЛИЁТ ЖУРНАЛИ | ЖУРНАЛ БИОМЕДИЦИНЫ И ПРАКТИКИ | JOURNAL OF BIOMEDICINE AND PRACTICE №1 | 2021 ГЕМОРЕОЛОГИЧЕСКИЕ НАРУШЕНИЯ НА РАННИХ СТАДИЯХ ГИПЕРТЕНЗИИ В ЖАРКОМ КЛИМАТЕ АННОТАЦИЯ Ранняя диагностика гемореологических нарушений на начальных стадиях гипертонической болезни в условиях жаркого климата. Сухие и жаркие климатические условия естественным образом приводят к ухудшению реологии крови, повышению уровня вязкости крови и агрегации форменных элементов. Это повышает риск микро - и макрореологических нарушений, образования агрегатов и тромбоэмболии. Ключевые слова: факторы риска, артериальная гипертензия, гемореологические нарушения, заболевания в условиях жаркого климата. Тадкикотнинг долзарблиги. Гипертония касаллиги юрак қон томир тизими касалликлари ичида ногиронлик даражаси ва ўлим кўрсаткичи, миокард инфаркти ва инсульт каби хафли асоратлар учраш даражасининг юқорилиги шу билан бирга сурункали юрак етишмовчилигига олиб келувчи сабаб бўйича етакчи ўринда қолиб келмоқда. Жаҳон соғлиқни сақлаш ташкилоти (ЖССТ) маълумотларига кўра ер юзида 1 млрд. дан ошиқ аҳоли гипертония касаллигидан азият чекмоқда. Касаллик асоратларидан эса йилига 7,5 млн ўлим ҳолати қайд қилинади. Бу эса барча ўлим ҳолатлариининг 12,8% ини ташкил қилади. Бугунги кунга келиб метеорологик омилларнинг юрак қон томир тизими касалликларидан азият чекувчи беморларга хусусан гипертония касаллигида артериал гипертензия даражасига бўлган таъсири оммавий тан олинган ва бир қатор текширув ва тадқиқотларда ўз тасдиғини топган. Гипертония касаллигида беморларда жумладан эрта босқичларда ҳам симпато-адренал система фаоллиги ошиб, 30— 40% беморларда қонда норадреналин ва адреналин миқдорининг ошиши кўринишида номоён бўлади. Гипертония касаллигига кўплаб илмий тадқиқотлар бағишланган бўлиб, жумладан гипертония касаллигида гемореологик ўзгаришлар ва липид спектридаги бузилишлар ўрганилган бўлсада, аммо кўплаб тадқиқотларда атеросклероз ва нишон аъзолардаги қайтмас ўзгаришлар ривожланган ГК да ўрганилган. Бундан ташқари кўп ҳолларда гипертония касаллиги бошланғич босқичларида ҳеч қандай клиник симптомлар номоён бўлмаган ҳолда кечади. Гипертония касаллигини ташхислаш ва даволашнинг Европа тавсияномасида биринчи марта АҚБ нинг мавсумий ўзгаришлари муҳим аҳамиятга эга эканлиги айтиб ўтилиб, бу ҳолат кўп ҳолларда иқлим ўзгариши билан боғлиқлиги қайд қилинган. Бу эса Ўзбекистон иқлими қуруқ ва иссиқ об-ҳаво шароитида кўплаб юрак қон томир тизими касалликлари жумладан гипертония касаллигининг кечиши ва патогенетик механизмлариниг чуқурлашувига олиб келади. Қуруқ ва иссиқ иқлим шароити табиий равишда қон реологияси ёмонлашуви, қон ёпишқоқлик даражасининг ошиши ва шаклли элементлар агрегацияси кучайишига олиб келади. Бу эса микро ва макрореологик бузилишлар ва агрегатлар ҳосил бўлиши ва тромбоэмболия хавфини оширади. Тадқиқотнинг мақсади. Иссиқ иқлимда кечувчи гипертония касаллигининг бошланғич босқичларида гемореологик ва дислипидемик бузилишлар эрта диагностикаси ва уларни коррекциялашда аҳоли ўртасида соғлом турмуш тарзини тадбиқ этиш ва номедикаментоз усуллардан кенг фойдаланиш. Материалы и методы исследования.Тадқиқотнинг объекти сифатида гипертония касаллиги нишон аъзоларда шикастланиш аниқланмаган эрта босқичларидаги 35 ёшдан 55 ёшгача бўлган жами 102 та бемор текширилди. Шундан 70 нафари асосий гуруҳдаги беморлар ва 32 таси назорат гуруҳдаги беморлар. Барча беморларда комплекс клиник текширувлар ва гемореологик параметрларни текшириш ўтказилди. Тадқиқот натижалари. Ўзбекистон ҳудудининг юмшоқ арид зонасига кирувчи Қизилқум чўл ҳудудида жойлашган Бухоро вилояти Ромитан тумани ҳудудига кирувчи Газли шаҳар касалхонасига қарашли поликлиника ҳудудида яшовчи аҳоли орасидан гипертония
Доказательный фрагмент
«Иссиқ иқлим шароитида гипертония касаллигининг бошланғич босқичларида гемореологик бузилишларни эрта ташхислаш.»
Образец извлечения
Демо-превьюИссиқ иқлим шароитида гипертония касаллигининг бошланғич босқичларида гемореологик бузилишларни эрта ташхислаш. Полный текст публикации CiteX не хранит — доступ к первоисточнику открывается по DOI согласно лицензии издателя и выбранному плану.
- Цитирований
- 0
- Тип
- Журнал
- Страна
- Узбекистан
- Ключевые слова
- risk factors, hypertension, hemoreological disorders, disease in hot climates, иссиқ иқлим шароитида касаллик, гемореологик бузилишлар, гемореологические нарушения, Хавф омиллари, факторы риска, артериальная гипертензия, заболевания в условиях жаркого климата, гипертония
Смежные источники
Журнал универсальных научных исследованийЭ.Я Эрметов, Д.Э Яхшибоева2024
Лучшие интеллектуальные исследованияIkramov Kamronbek Dilshodbek о‘g‘li2025
СтатьиМИРЗАКАРИМОВ Бахромжон Халимжонович, МЕЛИБАЕВ Фарход Абдупаттохович2022