К содержанию
РецензированоRU2026

HS-CRP - МАРКЕР ДЛЯ ОЦЕНКИ ВОСПАЛИТЕЛЬНОГО СЕРДЕЧНО-СОСУДИСТОГО РИСКА ПРИ МЕТАБОЛИЧЕСКОМ СИНДРОМЕ

Атауллаева Маржонабону Санжар кизи

Современная наука и исследования · 2 · 2026

Аннотация

This study is aimed at assessing the diagnostic significance of highly sensitive C-reactive protein (hs-CRP) in identifying early cardiovascular complications in patients with metabolic syndrome (MS). 120 patients were examined, divided into three clinical groups: MS without cardiovascular complications, MS with subclinical atherosclerosis, and MS with manifest complications (stenosis, arrhythmia, cardiomyopathy). Laboratory evaluation included the determination of hs-CRP, lipid spectrum, visceral obesity index, and carotid artery dopplerography. It was established that an increase in hs-CRP ≥ 3 mg/l is associated with a 3.2 times increase in the risk of cardiovascular complications. ROC analysis showed high diagnostic accuracy of hs-CRP (AUC=0.84; sensitivity - 81%; specificity - 78%). hs-CRP should be considered as an accessible early marker of inflammation and a prognostic indicator in high- risk patients. Keywords: metabolic syndrome, hs-CRP, inflammation, subclinical atherosclerosis, cardiovascular risk. HS-CRP - МАРКЕР ДЛЯ ОЦЕНКИ ВОСПАЛИТЕЛЬНОГО СЕРДЕЧНО- СОСУДИСТОГО РИСКА ПРИ МЕТАБОЛИЧЕСКОМ СИНДРОМЕ Аннотация. Данное исследование направлено на оценку диагностической значимости высокочувствительного С-реактивного белка (hs-CRP) в выявлении ранних сердечно-сосудистых осложнений у пациентов с метаболическим синдромом (МС). Обследовано 120 пациентов, распределённых на три клинические группы: МС без сердечно-сосудистых осложнений, МС с субклиническим атеросклерозом и МС с манифестными осложнениями (стенокардия, нарушение ритма, кардиомиопатия). 663 ResearchBib IF - 11.01, ISSN: 3030-3753, Volume 2 Issue 12 Лабораторная оценка включала определение hs-CRP, липидного спектра, индекса висцерального ожирения и допплерографию сонных артерий. Установлено, что повышение hs-CRP ≥ 3 мг/л ассоциировано с увеличением риска сердечно-сосудистых осложнений в 3,2 раза. ROC-анализ показал высокую диагностическую точность hs-CRP (AUC=0,84; чувствительность — 81%; специфичность — 78%). hs-CRP следует рассматривать как доступный ранний маркер воспаления и прогностический показатель у пациентов высокого риска. Ключевые слова: метаболический синдром, hs-CRP, воспаление, субклинический атеросклероз, сердечно-сосудистый риск. Муаммонинг долзарблиги. Юрак-томир касалликлари (ЮТК) дунё миқёсида ўлим сабаблари орасида етакчи ўринни эгаллаб келмоқда. Жаҳон соғлиқни сақлаш ташкилоти (ЖССТ) маълумотларига кўра, улар ҳар йили 17,9 миллиондан ортиқ инсон ҳаётини олиб кетмоқда бўлиб, бу барча ўлим ҳолатларининг тахминан 31 %ини ташкил этади. Юрак-томир ўлими тузилмасида энг катта улушни юрак ишемик касаллиги (ЮИК) ва унинг асоратлари — ўткир коронар синдром, тўсатдан юрак ўлими, юрак етишмовчилиги ҳамда ритм бузилишлари ташкил қилади. Диагностика ва даволашнинг юқори технологик усуллари ривожланишига қарамай, ЮТК юки барқарор равишда юқори бўлиб қолмоқда, айниқса метаболик бузилишлар яққол намоён бўлган популяцияларда (4, 7). Метаболик синдром (МС) — абдоминал семизлик, инсулинрезистентлик, артериал гипертензия ва атероген дислипидемиянинг бирикмаси бўлиб, ЮИК ривожланишининг энг муҳим хавф омилларидан бири сифатида қаралади. МС мавжудлиги юрак-томир катастрофалари ривожланиш эҳтимолини 2–5 мартага оширади, шу билан бирга ҳатто ўртача даражада ифодаланган метаболик бузилишлар шароитида ҳам атеросклерознинг прогрессияси ва беқарор атероматоз бляшкалар шаклланиш хавфи сезиларли даражада ортиб боради (1, 5). Сўнгги йилларда метаболик синдром ва атерогенезнинг асосий патофизиологик бўғини сифатида сурункали паст интенсив яллиғланишнинг ролига катта эътибор қаратилмоқда. Аниқланишича, яллиғланиш медиаторлари — интерлейкин-6, ўсма некрози омили α, моноцитар хемоаттрактантлар — эндотелиал дисфункция каскадини бошлаб беради, қон томир реактивлигини бузади ва атеросклеротик шикастланишнинг прогрессиясига кўмаклашади. Яллиғланишнинг энг сезгир индикаторларидан бири сифатида юқори сезувчан усулда аниқланадиган С-реактив оқсил (hs-CRP) тан олинган бўлиб, у қон томир девори даражасида яллиғланиш фаоллигининг ҳатто минимал ошишини ҳам аниқлаш имконини беради (2, 3, 6). Шу тариқа, тадқиқотнинг долзарблиги метаболик синдромли беморларда hs- CRPнинг прогностик ва диагностик ролини аниқлаш, унинг оптимал порог қийматларини белгилаш ҳамда юрак-томир тизимининг эрта структур-функционал ўзгаришлари билан ўзаро боғлиқлигини баҳолаш зарурати билан изоҳланади. hs-CRPнинг ахборотлилигини аниқлаш хавфни стратификация қилишни оптималлаштиришга ва ушбу беморлар гуруҳида профилактик ҳамда даволаш чора-тадбирларининг самарадорлигини оширишга имкон беради. Тадқиқот мақсади. Метаболик синдромли беморларда юрак-томир асоратларининг эрта маркери сифатида hs-CRPнинг диагностик қийматини баҳолаш. 664 ResearchBib IF - 11.01, ISSN: 3030-3753, Volume 2 Issue 12 Тадқиқот материаллари ва усуллари. Клиник тадқиқот Бухоро вилояти кўп тармоқли шифохонаси базасида ўтказилди. Тадқиқотга метаболик синдром (МС) ташхиси қўйилган 120 нафар бемор киритилди. Гуруҳлар бўйича тақсимланиши:

Доказательный фрагмент

«This study is aimed at assessing the diagnostic significance of highly sensitive C-reactive protein (hs-CRP) in identifying early cardiovascular complications in patients with metabolic syndrome (MS).»

Образец извлечения

Демо-превью

This study is aimed at assessing the diagnostic significance of highly sensitive C-reactive protein (hs-CRP) in identifying early cardiovascular complications in patients with metabolic syndrome (MS). Полный текст публикации CiteX не хранит — доступ к первоисточнику открывается по DOI согласно лицензии издателя и выбранному плану.

Цитирований
0
Тип
Журнал
Страна
Узбекистан
Ключевые слова
metabolic syndrome, hs-CRP, inflammation, subclinical atherosclerosis, юрак-қон томир хавфи., метаболик синдром, субклиник атеросклероз, воспаление, сердечно-сосудистый риск., яллиғланиш, ҳс-CРП, метаболический синдром, субклинический атеросклероз, cardiovascular risk.
Открыть DOI
Спросить CiteX об этой работе

Смежные источники