К содержанию
РецензированоRU2026

МОДЕЛЬ СИСТЕМЫ РАЗВИТИЯ ИНТЕЛЛЕКТУАЛЬНЫХ СПОСОБНОСТЕЙ БУДУЩИХ УЧИТЕЛЕЙ НАЧАЛЬНЫХ КЛАССОВ

Abduraxmonova Noila Nasim qizi

Современная наука и исследования · 2 · 2026

Аннотация

В статье раскрывается содержание модели системы развития интеллектуальных способностей будущих учителей начальной школы, подробно освещаются структура, критерии и содержание блоков модели. Приводятся примеры эффективных методик и технологий, используемых в процессе развития интеллектуальных способностей будущих учителей начальной школы. В заключении и рекомендациях даны необходимые рекомендации. Ключевые слова: учитель, критерий, интеллект, способности, программа, модель, зарубежный опыт, образовательная эффективность, ученик, процесс урока, репродуктивный, алгоритмический. MODEL OF A SYSTEM FOR DEVELOPING INTELLECTUAL SKILLS OF FUTURE PRIMARY TEACHERS Annotation. This article covers the content of the model of the system for developing intellectual skills of future primary school teachers, and the structure, criteria, and content of the blocks of the model are widely covered. Also, examples of effective methodologies and technologies used in the process of developing intellectual skills of future primary school teachers are presented. The conclusion and recommendations provide the necessary recommendations. Keywords: teacher, criterion, intellect, skills, program, model, foreign experience, educational effectiveness, student, lesson process, reproductive, algorithmic. Kirish. Jahon ta’lim va ilmiy tadqiqot muassasalarida bo‘lajak boshlang‘ich sinfo‘qituvchilarining intellektual ko‘nikmalarini rivojlantirish metodikasini takomillashtirish, ta’lim jarayonini modellashtirish, loyihalashtirishga tayyorgarlikni takomillashtirish, kasbiy sifatlar va kompetensiyalarni faoliyatli yondashuvlar asosida rivojlantirish bo‘yicha ilmiy- tadqiqotlar olib borilmoqda. Bo‘lajak boshlang‘ich sinf o‘qituvchilarining metodik tayyorgarligini xalqaro malaka talablari asosida rivojlantirib boorish, ta’lim sifatini ko‘tarish, amaliy ko‘nikmalarini takomillashtirish darajasi diagnostikasini olib boorish, modulli ta’limni yo‘lga qo‘yish, intellektual kommunikativlikni faollashtirish metodikasini takomillashtirish, 592 ResearchBib IF - 11.01, ISSN: 3030-3753, Volume 2 Issue 10 bo‘lajak boshlang‘ich sinf o‘qituvchisining verbal ko‘nikmalari bo‘yicha ilmiy-tadqiqotlarga alohida e’tibor berilmoqda. Respublikamizda so‘nggi yillarda bo‘lajak boshlang‘ich sinf o‘qituvchilarini intellektual ko‘nikmalarini rivojlantirish metodikasini takomillashtirish, boshlang‘ich sinflarda ta’lim jarayonini axborot texnologiyalari vositalaridan foydalangan holda tashkil etish, kompetent mutaxassis va kasbiy kompetensiyasini rivojlantirib, raqobatbardosh kadrlarni tayyorlashning huquqiy-me’yoriy asoslari yaratilmoqda. Bugungi kunda respublikamizda “Oliy ta’lim bilan qamrov darajasini 50 foizga yetkazish va ta’lim sifatini oshirish”[1] ustuvor vazifa sifatida belgilangan. Natijada, barcha sohalar uchun zaruur yetakchi kadrlar tayyorlash, xususan, bo‘lajak boshlang‘ich sinf o‘qituvchilarining intellektual ko‘nikmalarini rivojlantirish metodikasini tashomillashtirishning pedagogik imkoniyatlari kengaydi. Mavzuga oid adabiyotlar tahlili. Yu.S.Manuylov fikricha tarbiyaviy-ta’limiy muhitni “tashkil etish jarayoni, barcha ishtirokchilarning o‘zaro aloqalari orqali, ta’lim oluvchining hayot tarzi modeli bilan bog‘liq bo‘lgan, muayyan pedagogik jihatdan shakllantirilgan hayot tarzi ustuvor bo‘lgan muhitning bir qismi”[3] sifatida qaragan. Modellashtirish jarayoni tadqiqotda “belgilangan maqsadlar va kelajakdagi boshlang‘ich sinf o‘qituvchilarining intellektual rivojlantirishga bo‘lgan metodik tayyorgarligini yaxshilash zarurati bilan bog‘liqdir. Bu jarayon, o‘qituvchilarning pedagogik faoliyatini samarali tashkil etish va o‘quvchilarning intellektual qobiliyatlarini rivojlantirishga qaratilgan strategiyalarni ishlab chiqishni taqozo etadi. Bizning tadqiqot ishimizning maqsadiga ko‘ra ushbu model tadqiqot ob’ektining haqiqiy va prognozlashtiriladigan holati to‘g‘risidagi tasavvurlar majmuini”[6] tavsiflaydigan fikriy jadval-mazmunli model hisoblanadi. Tadqiqot maqsadiga erishish uchun modelni pedagogik loyihalashda biz N.V.Kuzmina, V.P.Simonov va boshqa pedagogik olimlarning ilmiy ishlarida ifodalangan pedagogik tizimlarning nazariy asoslariga tayandik. Bo‘lajak o‘qituvchilarning metodik tayyorgarligini takomillashtirish masalalari B.S.Abdullayeva, A.AAbduqodirov, R.G.Isyanov, N.Sh.Ruziqulova. A.A.Urazimbetova, B.L.Axmedova, R.A.Mavlonova, A.Xoliqovlar bo‘lajak o‘qituvchilarning intellektual ko‘nikmalarini rivojlanishi bo‘yicha B.Begalov, U.X.To‘raqulovlar, Sh. Abdurahmonova tomonidan tadqiqotlar olib borilgan. Mustaqil davlar hamdo‘stligi malakatlarida bo‘lajak o‘qituvchilarning intellektual ko‘nikmalarini rivojlantirish metodikasini takomillashtirish bo‘yicha G.T.Abdullina, O.V.Baxtina, N.N.Golovina, N.P.Goncharuk, S.A.Lapteva, R.S.Nemov, J.Piaje, S.L.Rubenshteyn, Z.V.Sizensova, M.A.Xolodnaya, V.D.Shadrikov, G.I.Shornikovalar tomoonidan tadqiqoqtlar olib borilgan. Xorijlik olimlar R.K.Blank, Marshal Kavendish, H.B.Goznalez, J.J.Kuenzi, Wardat Yousef, Belbase Shashi

Доказательный фрагмент

«В статье раскрывается содержание модели системы развития интеллектуальных способностей будущих учителей начальной школы, подробно освещаются структура, критерии и содержание блоков модели.»

Образец извлечения

Демо-превью

В статье раскрывается содержание модели системы развития интеллектуальных способностей будущих учителей начальной школы, подробно освещаются структура, критерии и содержание блоков модели. Полный текст публикации CiteX не хранит — доступ к первоисточнику открывается по DOI согласно лицензии издателя и выбранному плану.

Цитирований
0
Тип
Журнал
Страна
Узбекистан
Ключевые слова
teacher, criterion, intellect, skills, program, model, foreign experience, o‘qituvchi, образовательная эффективность, talaba, критерий, интеллект, lesson process, intellekt, ta’lim samaradorligi, зарубежный опыт, dars jarayoni, алгоритмический., xorijiy tajriba, репродуктивный, algoritmik., mezon, процесс урока, educational effectiveness, ученик, reproduktiv, модель, способности, dastur, программа, student, учитель, ko‘nikma, algorithmic., reproductive
Открыть DOI
Спросить CiteX об этой работе

Смежные источники