Роль правосознания в обеспечении принятия справедливых судебных актов

Аннотация

мақолада муаллиф Ўзбекистон бу ислоҳий ўзгаришлар жамиятимизни ҳуқуқий давлат Республикасида изчиллик билан амалга оширилаётган сари тобора яқинлаштирмоқда. иқтисодий ислоҳотлар ҳамда уларнинг ҳуқуқий Ўзбекистон Республикaси Президенти Ислом асосларини таҳлил қилган. Шунингдек, муаллиф Кaримовнинг Ўзбекистон Республикaси Олий Мaжлиси мазкур иқтисодий ўсишлар жараёнида прокуратура Қонунчилик пaлaтaси вa Сенaтининг 2010 йил 12 органлари вазифалари ва амалга ошираётган ноябрдаги қўшмa мaжлисидaги мaърузaсида баён фаолиятини кўрсатиб ўтган. Хулосада муаллиф этилган “Мамлакатимизда демократик ислоҳотларни иқтисодий ислоҳотлар яна давом этиши, бунда ҳуқуқ янада чуқурлаштириш ва фуқаролик жамиятини ва манфаатларнинг таъминланиши муҳим эканлигини ривожлантириш концепцияси”да мaмлaкaтимизни баён қилган. демокрaтик янгилaшнинг бугунги босқичдaги энг муҳим Калит сўзлар: иқтисодиёт, тадбиркорлик, ҳуқуқ ва йўнaлишлaридaн бири бу – қонун устуворлиги вa манфаатлар. қонунийликни мустaҳкaмлaш, шaхс ҳуқуқи вa мaнфaaтлaрини ишончли ҳимоя қилишгa қaрaтилгaн Аннотация: в статье автор анализирует проводи- суд-ҳуқуқ тизимини изчил демокрaтлaштириш вa мые в Республике Узбекистан экономические рефор- либерaллaштиришдaн иборaтдир. Бир сўз билaн мы и их правовую основу, а также, показал роль и дея- aйтгaндa, юртимиздa ҳуқуқий дaвлaт aсослaрини тельность прокуратуры в обеспечении законности в янaдa тaкомиллaштириш вa aҳолининг ҳуқуқий онги проводимых экономических реформах. В заключении вa мaдaниятини юксaлтириш биз учун ҳaл қилувчи автор указывал на актуальность дальнейшего разви- вaзифa бўлиб қолмоқдa1 деб таъкидланган. Халқаро тия экономики и системы защиты прав и интересов банкнинг маълумотларига кўра Ўзбекистонда субъектов данной сферы. аҳолининг саводхонлик даражаси бўйича 99,7% 2 Ключевые слова: экономика, предприниматель- дунёда энг юқори кўрсаткичлардан бирини кўрсатди. ство, право и интересы. Аҳолининг ҳуқуқий саводхонлик кўрсаткичини ҳам шу даражага кўтариш мақсадида Республикамизда Annotation: In the article the author analyzes eco- босқичма-босқич ҳуқуқий ислоҳотлар ўтказилмоқда. nomic reforms which are carried out in the Republic of Суд қарорлари аҳолининг ҳуқуқий онги ва ҳуқуқий Uzbekistan and their legal basis. Also, the author showed маданиятини юксалтиришда муҳим роль ўйнайди. Ҳар a role and activity of prosecutor's office in law enforcement бир фуқаронинг ҳуқуқий маданияти нафақат in the carried-out economic reforms. In the conclusion the қонунларга қатъий риоя этиши, балки судлар author pointed to relevance of further development of томонидан шу қонунни амалиётга татбиқ этиб, economy and system of protection of the rights and inter- чиқариладиган қарорларга нисбатан бўладиган ests of subjects of this sphere. муносабатда ҳам намоён бўлади. Key words: economy, business, right and interests. Ҳуқуқий онгнинг таркибий қисми бўлган ҳуқуқий руҳият бу инсонларнинг амалдаги қонунлар, ҳуқуқий нормалар, давлат - ҳуқуқий институтлар фаолияти ҳақидаги ва уларнинг аслида қандай бўлиши кераклигига оид ҳис - туйғулари, ички руҳий кечинмалари мажмуидир. Шу боис, ҳуқуқий онг ва ҳуқуқий маданиятнинг шаклланишига турли хил омиллар таъсир этади, унинг шаклланиш йўналишини белгилаб беради. Ҳуқуқий онгга таъсир этувчи омиллар ичида ҳуқуқни муҳофаза қилувчи органлар, судларнинг фаолиятида инсон ҳуқуқларига ҳамда қонунийликка риоя этилиши, инсонпарварлик даражаси каби кўрсаткичлар ҳал қилувчи роль ўйнайди. Масалан, бирон - бир янги 1 Каримов И.А. Демократик ислоҳотларни янада чуқурлаштириш ва фуқаролик жамиятини шакллантириш – мамлакатимиз тараққиётининг асосий мезонидир. –Т. 19. –Т.: O`zbekiston, 2011. – Б.53 2 О проводимых в Узбекистане мерах в области развития народного образования//http//jahonbews.uz 7 2014 №3-4 ♦ ЎЗБЕКИСТОН ҚОНУНЧИЛИГИ ТАҲЛИЛИ ♦ UZBEK LAW REVIEW ♦ ОБЗОР ЗАКОНОДАТЕЛЬСТВА УЗБЕКИСТАНА ЎЗБЕКИСТОН ҚОНУНЧИЛИГИ ТАҲЛИЛИ ♦ UZBEK LAW REVIEW ♦ ОБЗОР ЗАКОНОДАТЕЛЬСТВА УЗБЕКИСТАНА қонун, фармон ва қарор қабул қилинганда шахсда Бу вазифалар биз барпо этаётган ҳуқуқий давлатни унинг мазмунига ва кейинги амалиётига нисбатан шакллантиришда нақадар муҳим аҳамиятга эга экани маълум бир ҳис - туйғулар пайдо бўлади, инсон ҳақида, ўйлайманки, ортиқча гапириб ўтиришнинг кўнглида баъзи кечинмалар содир бўлади. Масалан, ҳожати йўқ”2. Ўзбекистон Республикаси Президентининг “Ўзбекистон Ўзбекистон Республикаси Президенти И.А.Каримов Республикасида ўлим жазосини бекор қилиш таъкидлаб ўтганидек, “Жaмиятнинг демокрaтия тўғрисидаги” Фармонининг амалга ошиши натижасида йўлидaн жaдaл ривожлaниши вa бу борaдa aмaлгa бугунги кунда жиноий жазолар тизимида ўлим жазоси оширилaётгaн ислоҳотлaрнинг мувaффaқияти кўп йўқ. Айни пайтда бу ҳолат ўлим жазосига маҳкум жиҳaтдaн одaмлaрнинг ҳуқуқий онги вa ҳуқуқий этилганларнинг яқинлари ва қариндош - уруғлари бу мaдaният дaрaжaсигa боғлиқдир. Юксaк ҳуқуқий янгиликни катта қониқиш билан кутиб олишлари, мaдaният – демокрaтик жaмият пойдевори вa ҳуқуқий уларда давлатнинг ҳуқуқий сиёсатидан мамнунлик тизимнинг етуклик кў