Право пользования природой

Аннотация

мазкур илмий мақола доирасида Европа Иттифоқи давлатларидаги хуфиёна Табиий ресурслар мамлакатимизда иқтисодиётнинг иқтисодиётга қарши курашишга қаратилган, амалий самарали амал қилишига ва халқ фаровонлигининг чора-тадбирлар, қабул қилинган сиёсий ва меъёрий- ўсишига имконият яратувчи асосий манбалардан ҳуқуқий база тизимли таҳлил асосида илмий ўрганиб биридир. Инсон, унинг турмуш тарзи ҳар томонлама чиқилган. уйғун камол топиши ва фаровонлиги кўп жиҳатдан Шунингдек, жаҳоннинг етакчи олимларининг унинг табиатга нисбатан муносабатида кўриш мумкин. Европа Иттифоқига аъзо давлатлардаги хуфиёна Чунки минг йиллар давомида инсоният табиат иқтисодиёт, унинг таркибий тузилиши, хуфиёна қонуниятлари асосида яшаб, унга мослашиб, унинг иқтисодиётнинг алоҳида давлатлар ЯИМга нисбатан неъматларидан баҳраманд бўлиб келган. тутган ўрни, ҳажми ва кўлами кўринишида берган Табиатдан фойдаланиш жамиятнинг иқтисодий ва маълумотларини таққослаб таҳлил амалга оширилган. ижтимоий тараққий этишининг муҳим шартидир, Калит сўз: хуфиёна иқтисодиёт, иқтисодий таъбир жоиз бўлса, давлат иқтисодий қудрати ва жиноятчилик, қалбаки пул ясаш, бозор иқтисодиёти, салоҳиятининг моддий асосидир. Кишилик жамияти Европа Иттифоқи, ялпи ички махсулот. табиий ресурслардан фойдаланмаган ҳолда мавжуд бўла олмайди ва бундай шароитда барқарор Аннотация: статья посвящена опыту Евросоюза по ривожланиш тўғрисида сўз ҳам бўлиши мумкин эмас. обеспечению экономической безопасности против те- Шундай экан, табиатдан фойдаланиш бу муқаррар невой экономики и взаимное сотрудничество стран воқеликдир. Ўз навбатида инсон ва табиат ўртасидаги Евросоюза; проанализированы базы нормативно- муносабатлар уйғун мувозанатда ривожланиши лозим правовых актов, стратегии а также институты, осу- бўлади. ществляющие борьбу против теневой экономики в ре- Шу муносабат билан Ўзбекистон Респуликаси гионе. Президенти Ислом Каримов таъкидлаганидек, собиқ Ключевые слова: теневая экономика, экономиче- Иттифоқ даврида “Табиий ва минерал хом-ашё ская преступления, фальшивомонетничество, рыноч- захираларидан ваҳшийларча, экстенсив усулда, жуда ная экономика, Европейский Союз, валовый внутрен- катта харажатлар ва исрофгарчиликлар билан ний продукт. фойдаланишга асосланган социалистик хўжалик юритиш тизимининг бутун моҳиятига мамлакат Annotation: Article focuses on the experiences of the ихтиёридаги беқиёс бойликларга авайлаб муносабатда European Union to ensure economic security against the бўлиш ғояси бутунлай ёт эди”1. shadow economy and mutual cooperation of the EU coun- Эътиборли томони ҳам шундаки, мустақилликнинг tries. During the scientific study of the candidate with the дастлабки йиллариданоқ мамлакатимизда атроф system analysis Analyze database of legal acts, policies табиий муҳитни муҳофаза қилиш, табиий and institutions engaged in the fight against the shadow ресурслардан оқилона фойдаланиш ва экологик economy in the region. хавфсизликни таъминлашда экологик омилларнинг Key words: shadow economy, economical crimes, устуворлиги ва бозор иқтисодиётининг тамойиллари, counterfeiting of coins, market economy, European Union, маъмурий ва иқтисодий-ҳуқуқий механизмларнинг gross domestic product. ўзаро боғлиқлиги асосида босқичма-босқич экологик сиёсат олиб борилмоқда. Адабиётлар рўйхати: Табиатдан фойдаланиш тушунчасига 1. www.theguardian.com/ адабиётларда турлича қарашлар, фикрлар 2. www.theguardian.com/ ифодаланган бўлиб, табиатдан фойдаланиш луғат- 3. www.zerohedge.com/ маълумотномада қуйидагича таъриф берилган: 4. http://expert.ru/ Табиатдан фойдаланиш – 1) табиий ресурслар 5. ec.europa.eu/ захирасидан фойдаланишнинг барча шакллари ва уни 6. www.lsm.lv/ сақлаб қолиш бўйича чора-тадбирлар мажмуи. 7. eulaw.edu.ru/ Табиатдан фойдаланиш ўз ичига: а) табиий ресурсларни қазиб олиш ва қайта ишлаш, уларни қайта тиклаш ёки такрор ишлаб чиқариш; б) ҳаёт муҳитида табиий шароитларни муҳофаза қилиш ва фойдаланиш ва в) табиий тизимлар экологик баланси (квазистационар ҳолат мувозанати)ни сақлаш (асраш), тиклаш (қайта тиклаш) ва оқилона ўзгартириш бўлиб, бу жамият тараққиётининг табиий ресурс имкониятларини сақлаб қолиш асоси сифатида хизмат қилади; 2) ишлаб чиқарувчи кучлар, ишлаб чиқариш муносабатлари ва инсон эҳтиёжларини қондириш мақсадида атроф табиий муҳит объектларини дастлабки ўзлаштириш, фойдаланиш ва қайта ишлаш 1 Каримов И.А. Хавфсизлик ва барқарор тараққиёт йўлида: Т. 6. – Т.: Ўзбекистон, 1998. – Б. 106. 92 2015 №1 ♦ ЎЗБЕКИСТОН ҚОНУНЧИЛИГИ ТАҲЛИЛИ ♦ UZBEK LAW REVIEW ♦ ОБЗОР ЗАКОНОДАТЕЛЬСТВА УЗБЕКИСТАНА ЎЗБЕКИСТОН ҚОНУНЧИЛИГИ ТАҲЛИЛИ ♦ UZBEK LAW REVIEW ♦ ОБЗОР ЗАКОНОДАТЕЛЬСТВА УЗБЕКИСТАНА билан боғлиқ муассасалар ҳамда тегишли ташкилий- Айрим юридик адабиётларда2 табиатдан иқтисодий шакллар йиғиндиси; 3) табиий фойдаланиш тушунчасидан ташқари экологик ресурслардан ижтимоий ишлаб чиқариш жараёнида фойдаланиш тушунчаси ҳам қўлланилиб келинмоқда жамиятнинг моддий ва маданий эҳтиёжларини ва у инсоният пайдо бўлган даврдан бошлаб қондириш мақсадида фойдаланиш; 4) Ернинг мавжудлигини ва табиатд