Модернизация деятельности органов государственного управления в условиях развития Китайской Народной Республики

Аннотация

Мазкур мақолада Хитой халқ воситалари “йўқотилган ўн йиллик” деб таъриф республикасининг ривожланишида давлат бошқаруви берадилар.[1] соҳасидаги ислоҳотлари ҳамда уларнинг иқтисодий 1970 йилларнинг ўрталарида Хитой аҳолисининг 90 ривожланишга кўрсатган таъсири таҳлил қилинган. фоизи қишлоқ ҳўжалигида банд бўлиб аҳоли жон Мақолада ислоҳотларнинг асосий йўналишлари бошига даромади 92-270 АҚШ долларини ташкил миллий ва регионал миқёсда кўрсатиб берилган. этган. Шунингдек, мақолада ислоҳотларнинг мафкуравий Мао Цзэдуннинг вафоти “Маданий инқилоб”ни жиҳатдан таъминланиши таҳлил қилинган. тугашига сабаб бўлди ва бу даврда Дэн Сяопиннинг Калит сўзлар: давлат бошқарув, ислоҳотлар, ҳокимият тепасига келиши, давлатни ривожлантириш мафкура, маҳаллий бошқарув, қонунлар. борасида янги ғоя ва қарашларнинг кириб келишига катта туртки бўлди. У томонидан илгари сурилган Аннотация: В данной статье проводится анализ “модернизациялашнинг тўртта йўналиши” яъни, реформы государственного управления Китайской қишлоқ хўжалиги, саноат, армия, фан ва Народной Республики и ее влияния экономическому технологиялари соҳасини изчил ривожлантириш ғояси, развитию страны. Статья раскрывает основные Хитойни ривожланишидаги асосий қадам бўлди. направления реформ в масштабе страны и на регио- Шунингдек, Дэн Сяопин Хитойни ривожланиш нальном уровне. Также, в статье анализируется идео- моделини бирор бир давлатдан нусха кўчириш эмас, логическая обеспеченность проводимых реформ. балки социализм ривожланишининг ўзига хос “Хитой Ключевые слова: государственное управление, модели”ни яратиш ғоясини илгари суради. Бунга реформы, идеология, законодательство. асосан “очиқлик” ислоҳоти амалга оширила бошланади. Ушбу ислоҳот доирасида, мамлакатда Annotation: This article analyses the administrative ишлаб чиқариш муносабатлари тубдан ўзгартирилиб, reforms of People Republic of China and its influence to уни иқтисодий глобаллашув жараёнларига the economic development. Moreover, article highlights интеграциялаш, хорижий капитални, ривожланган the main directions of the reforms in republic and in local давлатларда эришилган илм ва фан ютуқларини level. Thus, in article examines the ideological support of ҳамда бошқарув тажрибаларини жалб этишга conducted administrative reforms in China. қаратилди. Шу билан бирга, Дэн Сяопин иқтисодий Key words: public management, reforms, ideology, ислоҳотларни амалга ошириш учун авваламбор law. сиёсий тизимни ислоҳ қилиш лозимлигини алоҳида эътироф этган. Ҳар қандай мамлакатнинг ривожланиши ва жаҳон 1978 йилга келиб Хитойнинг давлат бошқарув ҳамжамиятида муносиб ўрин эгаллаши авваламбор тизимида бир қанча муаммолар мавжуд бўлиб булар, тўғри ва самарали сиёсий ва иқтисодий йўлни давлат бошқарув органларида аниқ функцияларнинг танлашидир. Хитой Халқ Республикаси 1978 йилдан то йўқлиги, хокимият органлари ўртасида вазифаларни бугунги кунгача узлуксиз равишда юқори қўрсаткичлар такрорланиши, марказий ва маҳаллий бошқарув билан ривожланиши айнан бу даврда ички ва ташқи органлари ўртасида ваколатларнинг аниқ сиёсатини тубдан ислоҳ қилиб, янги давр талаблари тақсимланмаганлиги ҳамда давлат аппаратида асосида модернизация этиб борди ва бормоқда. бюрократиянинг авж олганлиги. Натижада, давлатнинг Бугунги кунда Хитой Халқ Республикаси жаҳоннинг иқтисодий салоҳиятини айниқса саноатни иккинчи иқтисоди (АҚШдан кейин) ҳисобланиб, 2016 ривожлантириш, юқори малакали кадрлар йил ҳолатига кўра ЯММси 11.2 триллион АКШ тайёрлашнинг самарали тизимини шакллантириш, долларни ташкил этади. Хитой дунё мамлакатлари ишлаб чиқаришни ташкил этиш ҳамда уни орасида экспорт бўйича тўққизинчи ва импорт бўйича самарадорлигини оширишда давлат бошқарувининг 11 ўринда. Дунё бўйича тўғридан-тўғри самарасиз тизими катта тўсиқ бўлган. инвестицияларининг 10 фоизини Хитой Халқ Давлат бошқаруви сохасидаги ислоҳотлар 1978 Республикасига киритилган инвестицияларга тўғри йилдан бошланади ва шу йили, давлат бошқарув келса, хорижий мамлакатларга чиқарилган ислоҳотларининг асосий тамоиллари ишлаб чиқилади. инвестицияларнинг 40 фоизи Хитой Халқ Бу тамоиллар қуйидагилардан иборат: барча Республикаси ҳиссасига тўғри келади. Дунё ислоҳотлар Хитой коммунистик партиясининг аҳолисининг 21 фоизини Хитой Халқ Республикаси етакчилигида амалга оширилиши, турли қатлам фуқаролари ташкил этади. Бу эса Хитойни жаҳоннинг аҳолининг ҳуқуқ ва манфаатлари оқилона тартибга иқтисодий ва сиёсий аренасида ўрни тобора ошиб солиниши, жамиятни хаддан зиёд психологик юк боришига имкон яратади. юкланишга йўл қўймаслик, ижтимоий қарама- Хитой Халқ Республикаси 1949 йилда ташкил қаршиликларни вақтида олдини олиш. этилгач, Мао Цзэдун Хитойни ривожлантиришнинг 1978 -1982 йиллар оралиғи жамиятнинг коммунистик мафкураси асосида қуриш ғоясини илгари янгиланиши йўлида муҳим давр бўлиб, биринчи уч суради ва тез суръатларда ривожланишга қаратилган йилни “қайта қуриш йили” деб эълон қилинди ва бунда дастурлар қабул қилинади. “Маданий инқилоб” гоя ва саркитларидан воз кечиш, 34 2017 №4 ♦ ЎЗБЕКИСТОН ҚОНУНЧИЛИГИ ТАҲ