К содержанию
РецензированоRU2025

Институт «информирования о судебном процессе через средства массовой информации» в административном судопроизводстве

Makhmud ESHIMBETOV (The institution of "public notification of court proceedings)

Общество и инновации · 6 · 51-57 · 2025

Аннотация

Ключевые слова: В данной статье проанализирована необходимость процесс судебного института «информирования о судебном процессе через разбирательства, средства массовой информации» – нового, современного третье лицо, механизма уведомления, применяемого при рассмотрении заинтересованное лицо, спор, административных дел, возбужденных в порядке административно- коллективного иска. Рассмотрены вопросы надлежащего правовой спор, уведомления лиц, участвующих в деле, о времени и месте ответчик, судебного заседания, а также привлечения других решение, заинтересованных лиц в случаях, когда рассмотрение дела суд первой инстанции, суд апелляционной в суде затрагивает интересы неопределенного круга лиц. (кассационной) инстанции, проверка, материальное право, процессуальное право, подготовка к судебному заседанию, объективная причина, субъективная причина, недостоверность, информирование о судебном процессе через средства массовой информации. 52 Жамият ва инновациялар – Общество и инновации – Society and innovations Issue – 6 № 4 (2025) / ISSN 2181-1415 Ma’lumki, uzoq yillardan buyon sud ishi yurituvi jarayonida ishga uchinchi shaxslarni jalb etish, uning zarurat va ushbu hodisaning huquqiy mohiyati yuzasidan olimlarimiz o‘z ilmiy qarashlarini bildirib kelgan. Jumladan, D.S. Fleskor ushbu hodisaning huquqiy mohiyatini o‘rganib, ish ishtirok etishga jalb etilmagan shaxslarning huquqlarini himoya qilish instituti “Sud qarorining qonuniy kuchi chegaralari doktrinasi bilan solishtirganda boshqa narsa emas”[1]ligini ta’kidlagan. “Shuni tan olish kerakki, boshqa shaxsning ishi bo‘yicha qabul qilingan sud qarori faqat o‘zining qonuniy kuchiga ko‘ra uchinchi shaxslarning huquqlarini buzmasligi, lekin, shubhasiz, sud qarorlarini ijro etishning haqiqiy oqibatlari uchinchi shaxslarga zarar yetkazishi mumkin” [2]. Ushbu shaxslarning yagona manfaati sud qarori ijrosini to‘xtatishdan iborat” [3]. Ammo, ishda ishtirok etuvchi shaxslarning manfaatlari aynan buzilgan huquqni himoya qilishdan iborat. Haqiqatdan ham, nizoli vaziyatda arizachi biror-bir ma’muriy akt o‘z huquqlarini buzganligidan kelib chiqib, uning harakatlari huquqlarini tiklashga qaratilgan bo‘ladi. Biroq, hal qiluv qarori ijro etilishi jarayonida esa ushbu qarorning ijrosi uchinchi shaxslarga zarar yetkazishi mumkin. Shu sababli ham, sudya ishni ko‘rish jarayonida manfaatdor shaxslarni ham ishga jalb etgan holda ularning vajlarini eshitishi, taqdim etilgan dalillarini tekshirishi muhimdir. Buning uchun esa ular ishga jalb etilgan bo‘lishi kerak. Uchinchi shaxslarni sud protsessida ishtirok etish uchun jalb qilish turli maqsadlarni ko‘zlashi mumkin. “Ular, sud hujjatining qabul qilinishi bilan bog‘liq bo‘lgan uchinchi shaxslarning qonuniy manfaatlarini himoya qilishga xizmat qiladi. Bu shaxslar jarayonda o‘z manfaatlarini mustaqil himoya qilish imkoniga ega bo‘lishi kerak. Shu ma’noda uchinchi shaxslarni ishda ishtirok etishga jalb etish instituti tinglanish prinsipini hurmat qilishning ifodasidir” [4]. Albatta, har bir shaxs o‘zlariga daxl qiluvchi qaror qabul qilinishi ehtimoli mavjud bo‘lgan sud ishida qatnashishi, ishning haqiqiy holati bo‘yicha o‘z pozitsiyalarini bayon etib, nizoning haqiqiy holatini ifoda etishga imkon beradigan zarur dalillarni taqdim etish huquqiga ega. Bu esa ushbu shaxslarni sudya tomonidan ishga arizachi yoki javobgar tarafdan qatnashuvchi uchinchi shaxs sifatida jalb etishni taqozo etadi. Ishda uchinchi shaxslarning ishtirok etishi sud jarayoni muddatining asossiz cho‘zilib ketishining oldini oladi. Shu ma’noda u, birinchi navbatda, sud manfaatlariga xizmat qiladi. Uchinchi shaxslarning ishga jalb etilishi nizoli huquqiy munosabatlarni bir protsess doirasida hal qilish imkonini beradi va shu bilan ziddiyatli sud hujjatlari qabul qilinishining oldini oladi[5]. Albatta, manfaatdor shaxslarni ishga jalb etish, birinchi galda ishning ko‘ruvchi sudyaning manfaatlariga xizmat qiladi. Chunki, sudya uchun eng muhim masala nizoli vaziyatning qonuniy yechimini topishdir. Shu maqsadda, “sudya ishni sud muhokamasiga tayyorlash chog‘ida ishda ishtirok etish uchun boshqa javobgarni yoki uchinchi shaxsni jalb etish, manfaatdor shaxslarni ishni yuritish to‘g‘risida xabardor qilish choralarini ko‘radi” [6]. Kodeksdagi ushbu qoida sudyaning huquqi emas, balki majburiyati hisoblanadi. Sudya ishni sud muhokamasiga tayyorlash jarayonida yoki to hal qiluv qarori qabul qilgunga qadar nizo predmetiga aloqador bo‘lgan, manfaatdor shaxslarni ishga jalb etish choralarini ko‘rishi lozim. Xo‘sh, sudya protsessual qonunda belgilangan ushbu majburiyatni bajarmadi va natijada ishda ishtirok etishga jalb qilinmagan shaxslarning manfaatlariga daxl qiluvchi 53 Жамият ва инновациялар – Общество и инновации – Society and innovations Issue – 6 № 4 (2025) / ISSN 2181-1415 qaror qabul qildi. Mazkur holatda ushbu shaxslar qanday protsessual huquqlarga ega bo‘ladi? Mazkur savolga javob oddiy. Ushbu shaxslar sud qarorlari ustidan (hal qiluv qarori, qaror) apellyatsiya (kassatsiya) yok

Доказательный фрагмент

«Ключевые слова: В данной статье проанализирована необходимость процесс судебного института «информирования о судебном процессе через разбирательства, средства массовой информации» – нового, современного третье лицо, м…»

Образец извлечения

Демо-превью

Ключевые слова: В данной статье проанализирована необходимость процесс судебного института «информирования о судебном процессе через разбирательства, средства массовой информации» – нового, современного третье лицо, м… Полный текст публикации CiteX не хранит — доступ к первоисточнику открывается по DOI согласно лицензии издателя и выбранному плану.

Цитирований
0
Тип
Журнал
Страна
Узбекистан
Ключевые слова
court proceedings, subyektiv sabab, apellyatsiya (kassatsiya)instansiyasi sudi, defendant, birinchi instansiya sudi, sud ishi yurituvi jarayoni, interested person, third party, court of first instance, nizo, protsessual huquq, административно-правовой спор, inaccuracy, uchinchi shaxs, объективная причина, procedural law, проверка, haqiqiy emas, третье лицо, informing about the court process through mass media, ma’muriy-huquqiy nizo, процессуальное право, ответчик, процесс судебного разбирательства, preparation for the court hearing, manfaatdor shaxs, administrative-legal dispute, суд апелляционной (кассационной) инстанции, substantive law, objective reason, review, субъективная причина, sud majlisiga tayyorlash, decision, недостоверность, subjective reason, sud jarayoni haqida ommaviy axborot vositalari orqali xabardor qilish, материальное право, подготовка к судебному заседанию, qaror, спор, решение, суд первой инстанции, moddiy huquq, javobgar, заинтересованное лицо, dispute, информирование о судебном процессе через средства массовой информации, obyektiv sabab, taftish, appellate (cassation) court
Открыть DOI
Спросить CiteX об этой работе

Смежные источники