К содержанию
РецензированоRU2026

БОЛАЛАРДА БРОНХИАЛ АСТМА ВА АТОПИК ДЕРМАТИТНИНГ КОМОРБИД КЕЧИШИДА ИЧАК МИКРОБИОТАСИ ВА ИММУН ТИЗИМИ

ВА ИММУН ТИЗИМИ · Миррахимова Мактуба Хабибуллаевна · Ташматова Гулноза Аълоевна · Жуманазарова Гули Улуғбек қизи

Журнал инноваций нового века · 2026

Аннотация

This article discusses the current pathogenetic aspects of the interaction between the intestinal microbiota and the immune system in the comorbid course of bronchial asthma and atopic dermatitis in children. The article analyzes scientific data on the impact of the structural and functional imbalance of the intestinal microbiota on the Th2-dominant direction of the immune response, the expression of inflammatory mediators, and the activity of regulatory T cells. Also, based on the results of modern clinical and experimental studies, the role of the microbiota-immune system interaction in the pathogenesis of allergic diseases, its significance in shaping the frequency of https://scientific-jl.com/new 11 88 11 Volume–82_Issue-1_August-2025 JOURNAL OF NEW CENTURY INNOVATIONS relapses and the severity of the disease are discussed. The authors emphasize that deepening knowledge in this area will be an important scientific and practical basis for effectively controlling the co-occurrence of allergic pathologies, developing individualized treatment and prevention strategies. Key words: bronchial asthma, atopic dermatitis, comorbid course, intestinal microbiota, immune system, dysbiosis, Th2-immune response, allergic inflammation, pathogenesis, children. Аннотация. В статье рассматриваются современные патогенетические аспекты взаимодействия кишечной микробиоты и иммунной системы при коморбидном течении бронхиальной астмы и атопического дерматита у детей. Проанализированы научные данные о влиянии структурно-функционального дисбаланса кишечной микробиоты на Th2-доминантную направленность иммунного ответа, экспрессию медиаторов воспаления и активность регуляторных Т-клеток. Также, на основании результатов современных клинических и экспериментальных исследований, обсуждается роль взаимодействия микробиоты и иммунной системы в патогенезе аллергических заболеваний, его значение в формировании частоты рецидивов и тяжести течения заболевания. Авторы подчеркивают, что углубление знаний в этой области станет важной научной и практической основой для эффективного контроля сочетанной аллергической патологии, разработки индивидуализированных лечебно-профилактических стратегий. Ключевые слова: бронхиальная астма, атопический дерматит, коморбидное течение, кишечная микробиота, иммунная система, дисбиоз, Th2- иммунный ответ, аллергическое воспаление, патогенез, дети. Долзарблиги Болаларда бронхиал астма (БА) ва атопик дерматит (АД) педиатрия ва аллергология амалиётида энг кенг тарқалган ва ўзаро чамбарчас боғлиқ бўлган аллергик касалликлардан ҳисобланади. Улар кўпинча бир беморда бир вақтнинг ўзида ёки изчил равишда намоён бўлади, бу эса коморбид кечиш деб аталади. БА ва АД умумий патогенетик механизмларга эга бўлиб, иммун тизимнинг Th2 йўналишли яллиғланиш жавоби, эпителиал тўсиқнинг бузилиши ва генетик омиллар билан изоҳланади [1–3]. Сўнгги йилларда ичак микробиотасининг мазкур касалликлар ривожланишидаги роли алоҳида қизиқиш уйғотмоқда. Ичакдаги микробиота таркиби иммун тизимнинг мўътадил фаолияти, яллиғланиш жараёнларининг чекланиши ва аллергик реакцияларга қарши ҳимояда муҳим аҳамиятга эга [4,5]. Микробиота таркибидаги дисбиоз — айниқса ҳаётнинг дастлабки йилларида — иммун толерантликнинг бузилиши ва аллергик касалликлар ривожланиши билан https://scientific-jl.com/new 11 88 22 Volume–82_Issue-1_August-2025 JOURNAL OF NEW CENTURY INNOVATIONS боғлиқлиги илмий жиҳатдан исботланган [6–8]. БА ва АД билан оғриган болаларда кўпинча ичак микробиотаси таркибида Faecalibacterium prausnitzii, Bifidobacterium ва Lactobacillus турларининг камайиши, шунингдек шартли патоген штаммларнинг кўпайиши кузатилади. Бу ҳолат қисқа занжирли ёғ кислоталарининг (SCFA), айниқса бутирaтнинг камайишига, эпителиал тўсиқ функциясининг сусайишига ва яллиғланиш медиаторлари секрециясининг ортишига олиб келади [9–11]. Ичак–ўпка–тери ўқи (gut–lung–skin axis) концепциясига кўра, ичакдаги микробиологик мувозанат нафақат овқат ҳазм қилиш тизими, балки нафас ва тери орқали ҳам иммун жавобни шакллантиради [12,13]. Шу боис ичак микробиотасига таъсир қилувчи омиллар — антибиотиклар, парҳез, перинатал ҳолатлар, вирусли инфекциялар — нафақат АД, балки БА клиник кечишига ҳам таъсир кўрсатиши мумкин [14–16]. COVID-19 пандемияси даврида ўтказилган тадқиқотлар вирусли инфекциялар ва микробиота таркиби ўртасидаги боғлиқликка қўшимча далиллар келтирди. SARS-CoV-2 инфекциясидан кейин баъзи болаларда ичак микробиотасининг узоқ давом этувчи дисбиози ва иммун дисрегуляция белгилари аниқланган, бу эса аллергик касалликлар ривожланиши ёки оғирлашуви хавфини ошириши мумкин [17, 18]. Шу муносабат билан, БА ва АДнинг коморбид кечишида ичак микробиотаси ва иммун тизими ўртасидаги ўзаро боғлиқликни ўрганиш нафақат патогенезни чуқурроқ англаш, балки янги диагностика ва даволаш усулларини ишлаб чиқишда ҳам муҳим қадам ҳисобланади. Мазкур йўналишдаги изланишлар пробиотик ва пребиотик терапия, нутритив коррекция ҳамда микробиота модуляциясига қаратилган индивидуаллаштирилган ёндашувларни

Доказательный фрагмент

«This article discusses the current pathogenetic aspects of the interaction between the intestinal microbiota and the immune system in the comorbid course of bronchial asthma and atopic dermatitis in children.»

Образец извлечения

Демо-превью

This article discusses the current pathogenetic aspects of the interaction between the intestinal microbiota and the immune system in the comorbid course of bronchial asthma and atopic dermatitis in children. Полный текст публикации CiteX не хранит — доступ к первоисточнику открывается по DOI согласно лицензии издателя и выбранному плану.

DOI не указан
Цитирований
0
Тип
Журнал
Страна
Узбекистан
Ключевые слова
bronchial asthma, atopic dermatitis, comorbid course, intestinal, болалар., иммун тизими, коморбид кечиш, дисбиоз, патогенез, ичак микробиотаси, Th2-иммун жавоб, аллергик яллиғланиш, атопик дерматит, Калит сўзлар: бронхиал астма
Спросить CiteX об этой работе

Смежные источники