Mineralogiya, kristallografiya va kristallkimyo

Аннотация

Kristallografiya, mineralogiya va kristallokimyo fanining paydo bo’lish tarixi va rivojlanishi. Kristallografiya, mineralogiya vakristallokimyo vujudga kelishida va rivojlanishida o’rta asr buyuk olimlari- Abu Rayxon Beruniy va Abu Ali Ibn Sino asarlari katta rol o’ynadi. Abu Rayxon Beruniy (973-1048) o’zining arab tilida yozgan bir qator asarlarida mineral rudalar, geologik jarayonlar to’grisida juda ajoyib fikrlarni aytib o’tadi. U Erning dumaloqligiga ishonish bilan birga, uning kattaligini ham birinchilar qatorida ulchaydi. Beruniy o’zining “Aholi yashaydigan erlar orasidagi masofalarining ohirigi chegarasini aniqlash” nomli asarida tosh va щag’allar hamda mayda zarrachalar turli kuch ta’siri bilan tog’dan ajraladi; keyin ular uzoq vaqt davomida suv va shamol kuchi tufayli qirralari sinib, silliqlashadi hamda yumaloq shaklga kiradi.