К содержанию
РецензированоUZ2025

BOSHLANG‘ICH SINF O‘QUVCHILARINI MANTIQIY MASALALAR ORQALI KELAJAK KASBLARIGA TAYYORLASH

Umarova ZulfizarOtabek qizi · BOSHLANG‘ICH SINFO‘QUVCHILARINI MANTIQIYMASALALAR ORQALI · KELAJAK KASBLARIGATAYYORLASH

ИКРО журнал · 16 · 2025

Аннотация

This article discusses the pedagogical and methodological foundations of developing the thinking of primary school students through logical problems and guiding them towards future professions. The study analyzes the role of logical problems in the formation of professional skills and develops methods for increasing students' interest in various fields through an integrated approach. The methods proposed in the article are tested in practical experience and conclusions are drawn based ontheirpositiveresults. Keywords: primary education, logical problem, vocational guidance, future professions, integrated approach. Аннотация: В статье рассматриваются педагогические и методические основы развития мышления учащихся начальной школы посредством логических задач и ориентации их на будущие профессии. В исследовании анализируется роль логических задач в формировании профессиональных навыков и разрабатываются методы повышения интереса учащихся к различным сферам деятельности посредством комплексного подхода. Предложенные в статье методы апробированы на практике, и на основе их положительныхрезультатов сделаны выводы. Ключевые слова: начальное образование, логическая задача, профессиональная ориентация,будущие профессии,комплексныйподход. Kirish. Bugungi globallashuv davrida raqobatbardosh kadrlarni tayyorlash ta`lim tizimining asosiy maqsadiga aylangan. Prezidantimiz Sh.M.Mirziyoyev ta`kidlaganidek: Yoshlarimizni yangi dunyoqarashga ega, innovatsion fikrlaydigan, kasb egallashga qodir insonlar etib tarbiyalash davlat siyosatining ustuvor yo‘nalishidir”. Shubhasiz, boshlang‘ich ta`lim bu yo‘nalishda poydevor bo‘lib xizmat qiladi. Ayniqsa mantiqiy fikrlashni shakllantirish orqali o‘quvchilarning kelajakdagi kasb tanloviga yo‘naltirish muhim ahamiyat kasb etadi. Mantiqiy masalalar esa nafaqat matematik tafakkurni, balki muammoni tahlil qilish, sabab-oqibatni tushunish, yechim topish kabi ko‘nikmalarni rivojlantiradi. Bu ko‘nikmalar esa muhandislik, dasturlash, moliya, dizayn kabi zamonaviy kasblarning asosi hisoblanadi. www.wordlyknowledge.uz ILMIYMETODIK JURNAL JOURNAL OFIQRO –ЖУРНАЛ ИҚРО –IQRO JURNALI –volume 16,issue02,2025 ISSN:2181-4341, IMPACT FACTOR( RESEARCH BIB )–7,245,SJIF–5,431 Asosiy qism. Boshlang‘ich ta’limda o‘quvchilarning mantiqiy fikrlashini rivojlantirishda mantiqiy masalalar muhim o‘rin tutadi. Mantiqiy masalalar o‘quvchilarning kuzatuvchanligini oshiradi, tahlil qilish, taqqoslash, umumlashtirish, xulosa chiqarish kabi fikrlash operatsiyalarini shakllantiradi. Ayniqsa, bu masalalar orqali o‘quvchilarning real hayotdagi holatlarni tushunish va ularga mos yechim topishga o‘rganishi kasbiy qiziqishlarini erta shakllantirishga xizmatqiladi. Masalan, oddiy tenglamali matnlimasalalarni kasbbilan bog‘lab ifodalash mumkin: Misol:”Bir arxitektorbinoning harbir qavati uchun 24dona g‘ishtchizmasi chizdi. U 5 qavatli bino loyihasini chizdi.Jami nechta chizma chizgan?” Bu kabi masalalar nafaqar hisoblash ko‘nikmasini,balki muhandisliksohasiga qiziqishniham uyg‘otadi. Mantiqiy masalalar va kasbiy ko‘nikmalar integratsiyasi. Boshlang‘ich sinfda matematika fani orqali informatika, texnologiya, mehnat ta`limi, tabiiy fanlar bilan integratsion yondashuv asosida darslar tashkil etilishi o‘quvchilarda kasblar haqidagi tasavvurlarni shakllantirishga xizmat qiladi. Quyida mantiqiy masalalar orqali qanday kasbiy ko‘nikmalarni rivojlantirish mumkinligini keltiramiz: 1. Tizimli, hisob-kitobli masalalar – muhandis, iqtisodchi, dasturchilik ko‘nikmalarini rivojlantiradi. 2. Topqirlik talab qiluvchi masalala – dizayner, arxitektor, psixolog singari kasblarga qiziqishni oshiradi. 3.Grafik vajadvallar asosidagi masalalar –statistik, analitik marketing mutaxasisi 4.Harakatga oid masalalar –transport logistikasi, aviatsiya kabi sohalarga yo’naltiradi. Boshlang‘ich sinf o‘quvchilarini mantiqiy masalalar orqali kasbga yo‘naltiruvchi metodik yondashuvlar: 1. Rol o‘ynash elementlari:”Men kimman” o‘yini orqali o‘quvchinturli kasblarni sinab ko‘radi.(Berilgan masalaga mosshifokor, quruvchi, o‘qituvchi, dasturchi vaboshqalar). 2. Masalaga asoslangan o‘qitish(Problem – based learning: real kasbiy vaziyatlarga moslashtirilgan masalalarni yechish. 3. Fanlararo loyiha ishlari: Matematika+texnologiya+tabiiy fan darslarini uyg‘unlashtiribkichik loyiha ishlari tayyorlash. 4. Kasb egalarini sinfga taklif etish:ularning faoliyati haqida so‘zlab berish va shular asosida masalalar tuzish. Xulosa. Boshlang‘ich sinfda beriladigan ta`lim nafaqat bilim asosini, balki kelajak kasb egalarini tayyorlash jarayoni hamdir. Mantiqiy masalalar bu borada ko‘prik vazifasini bajaradi. Kasbiy yo‘naltirishga xizmat qiladigan masalalar o‘quvchining mustaqilfikrlashini, tanqidiy qarashini va hayotiy masalalarni hal qilish qobiliyatini rivojlantiradi. Bu esa ularni zamonaviy jamiyat talablariga javob bera oladigan shaxssifatidashakllantirishdamuhim omildir. Foydalanilgan adabiyotlar: www.wordlyknowledge.uz ILMIYMETODIK JURNAL JOURNAL OFIQRO –ЖУРНАЛ ИҚРО –IQRO JURNALI

Доказательный фрагмент

«This article discusses the pedagogical and methodological foundations of developing the thinking of primary school students through logical problems and guiding them towards future professions.»

Образец извлечения

Демо-превью

This article discusses the pedagogical and methodological foundations of developing the thinking of primary school students through logical problems and guiding them towards future professions. Полный текст публикации CiteX не хранит — доступ к первоисточнику открывается по DOI согласно лицензии издателя и выбранному плану.

DOI не указан
Цитирований
0
Просмотров
0
Тип
Журнал
Страна
Узбекистан
Ключевые слова
primary education, logical problem, vocational guidance, future professions, kelajak kasblari, kasbiy yo‘naltirish, boshlang‘ich ta’lim, integratsion yondashuv., mantiqiy masala
Спросить CiteX об этой работе

Смежные источники