AKSIOLOGIK YONDASHUV ASOSIDA KREATIVLIKNI RIVOJLANTIRISHNING NAZARIY-METODOLIGIK ASOSLARI

Аннотация

This thesis reflects the personal and professional aspects of creative activity, reveals the mechanisms of its development in modern pedagogy based on the values (axiological) approach. The theoretical and methodological foundations that serve to form pedagogical creativity in future primary school teachers are analyzed.Bugungi kunda o‘qituvchidan faqat bilim beruvchi emas, balki ijodiy fikrlovchi, qadriyatga yo‘naltirilgan, o‘z shaxsiyatini rivojlantirishga intiluvchi kasb egasi bo‘lish talab etilmoqda. Ayniqsa, boshlang‘ich sinf o‘qituvchilarida bu sifatlar dolzarbroqdir, chunki ular bolaning shaxsiy va ijodiy rivojlanishiga asos bo‘luvchi dastlabki pedagogik muhitni yaratadilar. Keywords: axiological approach, creativity, pedagogical creativity, primary school, methodological foundations. Aksiologik yondashuv — bu shaxsning qadriyatlari, motivatsiyasi va ichki “Men” konsepsiyasiga asoslangan pedagogik tamoyildir. Bunday yondashuv o‘qituvchining kreativ faoliyatini nafaqat tashqi, balki ichki ongli jarayon sifatida shakllantiradi. Bu yerda kreativlik — bu innovatsion fikrlash, o‘z-o‘zini anglash, qadriyatlarga tayangan holda pedagogik yechimlar topish qobiliyati sifatida talqin qilinadi. Kreativlikni aksiologik nuqtai nazardan rivojlantirish quyidagi nazariy-metodologik asoslarga tayanadi: • Shaxsga yo‘naltirilgan yondashuv: har bir bo‘lajak o‘qituvchining individual qadriyatlarini aniqlash va u orqali ta’lim jarayonini moslashtirish; • Reflektiv tahlil: shaxsiy tajriba asosida o‘z kasbiy faoliyatini tahlil qilish, o‘zgarishga ochiqlik; • Didaktik transformatsiya: dars jarayonida an’anaviy metodlardan chiqib, interaktiv, kreativ mashg‘ulotlar tashkil etish; • Kreativ kompetensiyalarni shakllantirish: yangilik yaratish, noan’anaviy fikrlash, tashabbuskorlik, muammoli vaziyatlarga kreativ yondashish. Aksiologik yondashuv bo‘lajak boshlang‘ich sinf o‘qituvchisining kreativ faoliyatini shakllantirishda quyidagi bosqichlarni o‘z ichiga oladi: 1. Qadriyatlarni aniqlash: kasbiy qadriyatlar, shaxsiy motivlar; 2. Kreativ refleksiya: ijodiy fikr yuritish asosida o‘z faoliyatini anglash; 3. Amaliy uyg‘unlik: kasbiy vazifalar orqali qadriyatga asoslangan kreativlikni rivojlantirish; 4. Mustahkamlash: turli vaziyatlarda kreativ yondashuvni qo‘llay olish. 161 YOSH OLIMLAR ILMIY-AMALIY KONFERENSIYASI in-academy.uz/index.php/yo Xulosa: Kreativ faoliyatning aksiologik asosda shakllanishi, boshlang‘ich sinf o‘qituvchisining kasbiy e’tiqodi, pedagogik saviyasi va o‘zini anglash darajasiga bevosita ta’sir ko‘rsatadi. Bu esa shaxsiy va kasbiy o‘sishning muhim kafolati bo‘lib xizmat qiladi.