ODAM ORGANIZMINING QO’L SKELET SUYAKLARINING TUZILISHI VA BIRIKISHI

Аннотация

This article focuses on the study of the structure of the scapula, the free bones of the arm, and the structure of the clavicle. The sharp edge of the scapula rises towards the lateral angle and widens to form the acromion, and the lateral angle of the scapula thickens to form a joint cavity that merges with the head of the shoulder bone. The free bones of the arm include the shoulder bone and the forearm bone. The shoulder blade is part of the long tubular bones. It is analyzed that there is a spherical head of the shoulder blade at its upper end, which faces inward and slightly backward, and that the forearm bone consists of two long tubular bones. Keywords: collarbone, scapula, shoulder blade, wrist, elbow bone. СТРОЕНИЕ И СОЕДИНЕНИЕ КОСТЕЙ СКЕЛЕТА РУКИ ЧЕЛОВЕКА Аннотация: Эта статья посвящена изучению структуры лопатки, свободных костей руки и структуры ключицы. Острый край лопатки поднимается к латеральному углу и расширяется, формируя акромион; латеральный угол лопатки утолщается, образуя суставную ямку, которая соединяется с головкой плечевой кости, и исследуются свободные кости руки: плечо и запястье. Плечевая кость входит в состав длинных трубчатых костей. https://scientific-jl.com/ped 3 3 Volume-86, Issue-1, July -2025 “PEDAGOGS” international research journal ISSN: 2181-3027_SJIF: 5.449 Также анализируется то, что на верхнем конце есть головка округлой формы, смотрящая внутрь и немного назад, а также что лучевая кость состоит из двух длинных трубчатых костей. Ключевые слова: плечо, лопатка, ключица, запястье, локтевая кость Qo’l va oyoq suyaklari organizmda muhim vazifani bajaradi. Ular tufayli odam harakatlanadi va mehnat qiladi.Qo’l va oyoq suyaklari hayvonot olamining rivojlanishi natijasida bir necha ming yillar davomida paydo bo’lgan. Ular tuzilishi jihatidan bir- biriga o’xshaydi.Lekin odam gavdasining tik turishi, mehnat faoliyati jarayonida tuzilishi,shakli,kattaligi o’zgarib ketgan bo’lib, bir-biridan farq qiladi. Qo’l ko’krak qafasi suyaklariga bo’g’im va muskullar yordamida birikib, qo’lni gavda bilan tutashtiradi. Qo’lda yelka kamari va erkin qismlar tafovut qilinadi.Yelka kamari o’mrov va kurak suyaklaridan iborat. Qo’lning erkin qismi yelka, bilak va tirsak hamda qo’l panjasi suyaklaridan tashkil topgan. Qo’l panjasi esa kaft usti suyaklari, kaft suyagi va barmoq suyaklariga bo’linadi. Yelka kamari sohasida 2ta:o’mrov va kurak suyagi bo’lib ulardan o’mrov suyagi qo’lni tana bilan bog’lab turadigan yagona suyak. O’mrov suyagi S shaklida bukilgan uzun naysimon suyak bo’lib, bir uchi yumaloq, ikkinchi uchi yassi. Yassi uchi bilan kurak suyagining acromial, ya’ni tojsimon o’simtaga birikadi va u acromial uchi deyiladi. Yumaloq uchi bilan to’sh suyagining dastasiga tutashadi.O’mrov suyagi tanasida muskullar birikishi uchun g’adir- budirliklar bo’ladi.Kurak suyagi yassi uchburchak shaklda. U ko’krak qafasining orqa laterial tomonida II-VII qovurg’a sohasida joylashgan. Uning 3: yuqori burchak, laterial burchak va pastki burchagi hamda shunga mos ravishda 3ta qirrasi, laterial qirra, medial qirra va ustki qirrasi tafovut qiladi. Kurakning orqa yuzasi qavariq bo’lib, uni orqaga qarab chiqqan kurakning o’tkir qirrasi 2ga: Kurakning o’tkir qirrasi ustidagi chuqurcha va kurakning o’tkir qirrasi osti chuqurchasiga ajratiladi. Ularda shu nomdagi mushaklar yotadi. Kurakning o’tkir qirrasi laterial burchak tomonga ko’tarilib borib kengayadi va akromionni hosil qiladi. Uning uchida o’mrov suyagi bilan birikadigan o’mrov bo;g;im yuzasi bor.Kurakning oldingi qovurg’a tomondagi yuzasi biroz bukilgan kurak osti chuqurchasini hosil qiladi. Unda shu nomdagi mushak yotadi. Kurakning laterial burchagi yo’g’onlashib, yelka suyagi boshchasi bilan birlashadigan bo’g’im chuqurchasini hosil qiladi. Uning yuqorisida bo’g’im chuqurchasi ustidagi do’mboqcha bo’lib, undan yelka ikki boshli mushagining uzun payi boshlanadi. Bo’g’im chuqurchasi tagidagi do’mboqchadan yelkaning uch boshli mushagining uzun boshi boshlanadi. Bo’g’im chuqurchasidan keyin toraygan kurak suyagi bo’yni bor. Kurakning yuqori qirrasida kurak kemtigi bo’lib, u bilan bo’yni o’rtasidan tumshuqsimon o’simta ko’tarilib turadi. Kurakning oldingi qovurg’a tomondagi yuzasi biroz bukilgan kurak osti chuqurchasini hosil qiladi. Unda shu nomdagi mushak yotadi. https://scientific-jl.com/ped 3 4 Volume-86, Issue-1, July -2025 “PEDAGOGS” international research journal ISSN: 2181-3027_SJIF: 5.449 Kurakning laterial burchagi yo’g’onlashib, yelka suyagi boshchasi bilan birlashadigan bo’g’im chuqurchasini hosil qilai. Uning yuqorisida bo’g’im chuqurchasi ustidagi do’mboqcha bo’lib, undan yelka ikki boshli mushagining uzun payi boshlanadi. Bo’g’im chuqurchasi tagidagi do’mboqchadan yelkaning uch boshli mushagining uzun boshi boshlanadi. Bo’g’im chuqurchasidan keyin toraygan kurak suyagi bo’yni bor. Kurakning yuqori qirrasida kurak kemtigi bo’lib, u bilan bo’yni o’rtasidan tumshuqsimon o’simta ko’tarilib turadi. Qo’lning erkin suyaklari Yelka suyagi uzun naysimo