EMOTSIONAL INTELLEKT YOKI EQ NIMA?

Аннотация

Известно, что хотя в науке психология недостаточно научной литературы, посвященной проблеме эмоционального интеллекта и способной подробно описать все ее направления, сегодня есть те, кто может показать необходимость изучения проблемы эмоционального интеллекта в науке психологии. в мире науки и в развитии общества и отдельно можно отметить научные исследования, способные обосновать ее «методологические корни». В данной статье раскрываются особенности эмоционального интеллекта. Mavzuning dolzarbligi. Insoniyat paydo bo‘lganidan e’tiboran farzandlarining barkamol voyaga yetishi jamiyatda muhim muammo sifatida qarab kelingan. Chunki, jamiyat mavjud ekan, insonga xos barcha sifatlar, mafkuraviy qarashlar uning xarakteriga, ongiga, tafakkuriga singdirib boriladi. Tarbiyaning maqsadi, mazmuni va unga qo‘yiladigan talablar jamiyat o‘zgarishi, davr o‘tishi va zamon rivojlanishi bilan ham o‘zgarib boraveradi. Bugungi kunda O‘zbekistonda barqarorlashib borayotgan ijtimoiy-siyosiy vaziyatni idrok qilishning natijasi har bir shaxsda paydo bo‘layotgan emotsional intellekt jarayonlari u yoki bu tarzda shaxsdan kuchli bilim va tajribalarni talab etmoqda. Har qanday xalqning, davlatning, yoki millatning ma’naviy taraqqiyoti darajasi o‘sha davlatda, yurtda mavjud ma’naviy boyliklar ko‘lami butun bir xalq yoki har bir insonning emotsional intellektining barkamolligi bilan o‘lchanadi. Insoniyat tafakkuri necha ming yillik tarixga ega bo‘lsa, uning har bir bosqichida o‘ziga xos bilim va g‘oyalar vujudga kelgan. Bugungi kunda olimlar emotsional intellekt borasidagi fikrlarni qayta-qayta ta’kidlaydilar. Bularning barchasi, o‘smirlar guruhi uchun xarakterli bo‘lgan o‘zini o‘zi psixologik muhofaza qilish hamda yo‘nalganlik darajasi doirasidagi tadqiqotlarga bo‘lgan ehtiyojning tobora ortib borayotganligini ko‘rsatadi. Emotsional intellekt (boshqacha aytganda emotsional koeffitsient yoki EQ deb ataladi) stressni yengillashtirish, samarali muloqot qilish, boshqalar bilan empatiya qilish, qiyinchiliklarni yengish va nizolarni bartaraf etish uchun o'z his-tuyg'ularingizni ijobiy usullarda tushunish, ishlatish va boshqarish qobiliyatidir. Emotsional intellekt kuchliroq munosabatlar o'rnatishga, maktabda va ishda muvaffaqiyatga erishishga, martaba va shaxsiy maqsadlarga erishishga yordam beradi. Shuningdek, u sizning his-tuyg'ularingiz bilan bog'lanishga, niyatni harakatga aylantirishga va siz uchun eng muhim bo'lgan qarorlar qabul qilishga yordam beradi. 129 YOSH OLIMLAR ILMIY-AMALIY KONFERENSIYASI in-academy.uz/index.php/yo Emotsional intellekt odatda to'rtta xususiyat bilan belgilanadi: 1. O'z-o'zini boshqarish - Siz impulsiv his-tuyg'ular va xatti-harakatlarni nazorat qila olasiz, his-tuyg'ularingizni sog'lom yo'llar bilan boshqara olasiz, tashabbus ko'rsatasiz, majburiyatlarni bajarasiz va o'zgaruvchan sharoitlarga moslashasiz. 2. O'z-o'zini anglash - siz o'zingizning his-tuyg'ularingizni va ularning fikrlaringiz va xatti- harakatlaringizga qanday ta'sir qilishini tan olasiz. Siz kuchli va zaif tomonlaringizni bilasiz va o'zingizga ishonchingiz komil. 3. Ijtimoiy xabardorlik - Sizda hamdardlik bor. Siz boshqa odamlarning his-tuyg'ularini, ehtiyojlarini va tashvishlarini tushunishingiz, hissiy signallarni olishingiz, ijtimoiy jihatdan qulay his qilishingiz va guruh yoki tashkilotdagi kuch dinamikasini tan olishingiz mumkin. 4. Aloqalarni boshqarish - Siz qanday qilib yaxshi munosabatlarni rivojlantirish va qo'llab- quvvatlashni, aniq muloqot qilishni, boshqalarni ilhomlantirishni va ta'sir qilishni, jamoada yaxshi ishlashni va nizolarni boshqarishni bilasiz. Nima uchun emotsional intellekt juda muhim? Ma'lumki, hayotda eng muvaffaqiyatli yoki eng ko'p to'yingan odamlar eng aqlli odamlar emas. Ehtimol, siz akademik jihatdan ajoyib, ammo ijtimoiy jihatdan qobiliyatsiz va ishda yoki shaxsiy munosabatlarida muvaffaqiyatsiz bo'lgan odamlarni bilasiz. Hayotda muvaffaqiyatga erishish uchun intellektual qobiliyat yoki intellekt koeffitsienti (IQ) o'z-o'zidan yetarli bo‘lmaydi. Ha, sizning IQingiz o‘qishga kirishingizga yordam berishi mumkin, ammo bu sizning EQingiz yakuniy imtihonlarga duch kelganingizda stress va hissiyotlarni boshqarishga ko‘proq yordam beradi. IQ va EQ tanamizda mavjud va ular bir-birini qurishda eng samarali hisoblanadi. Emotsional intellekt quyidagilarga ta'sir qiladi: Maktabda yoki ishda. Yuqori emotsional intellekt sizga ish joyingizdagi ijtimoiy murakkabliklarni yengib o'tishga yordam beradi, boshqalarni boshqaradi va rag'batlantiradi va karyerangizda ustunlik qiladi. Darhaqiqat, muhim nomzodlarni baholash haqida gap ketganda, ko'plab kompaniyalar endi emotsional intellektni texnik qobiliyat kabi muhim deb baholaydilar va ishga olishdan oldin EQ testidan foydalanadilar. Sizning jismoniy sog'ligingiz. Agar siz his-tuyg'ularingizni boshqara olmasangiz, ehtimol siz ham stressni boshqara olmayotgan bo'lasiz. Bu jiddiy sog'liq muammolariga olib kelishi mumkin. Nazoratsiz stress qon bosimini oshiradi, immunitet tizimini b