Особенности разрешения юрисдикционных споров во французской и немецкой судебных системах

Аннотация

мазкур мақолада Франция ва ўзаро боғлиқ бўлиб, Германия суд тизимида низоларнинг тааллуқлилиги – баъзилари фуқаролик ишлари бўйича судга, билан боғлиқ зиддиятларни ҳал қилишнинг ўзига хос баъзилари эса иқтисодий судга ёки маъмурий судга жиҳатлари ўрганилган.Шунингдек, фуқаролик, тааллуқли бўлган бир нечта талаб бирлаштирилганда, иқтисодий ва маъмурий судларга тааллуқли ўзаро барча талаблар фуқаролик ишлари бўйича судда боғлиқ бўлган талабларни ҳайъатда кўриб чиқиш кўрилиши(ЎзР ФПКнинг 27-моддаси, ЎзР ИПКнинг амалиётини жорий этиш бўйича таклифлар ишлаб 25-моддаси 5 қисми, ЎзР МСИЮтКнинг 26-моддаси чиқилган. 4- қисми). Калит сўзлар: суд тизими, умумий юрисдикция – баъзилари маъмурий судга, бошқалари эса судлари, ихтисослашган суд, тааллуқлилик, иқтисодий судга тааллуқли бўлган бир нечта талабни тааллуқлиликка оид низолар, ўзаро боғлиқ талаблар, бирлаштиришга йўл қўйилмаслиги мустаҳкамланган Зиддиятлар бўйича трибунал, Умумий сенат. (ЎзР ИПКнинг 25-моддаси 6-қисми, ЎзР МСИЮтКнинг Аннотация: в данной статье рассматриваются 26-моддаси 5- қисми). особенности разрешения конфликтов, связанных с Кўриб турганимиздек, ўзаро боғлиқ подведомственностью споров в судебной системе бирлаштирилган талабларни ҳал этишда устунлик Франции и Германии. В связи с этим разработаны фуқаролик ишлари бўйича судларга берилган. предложения по внедрению практики рассмотрения в Шунингдек, фақатгина иқтисодий ва маъмурий коллегиальном порядке связанных между собой тре- судларга тааллуқли бўлган ўзаро боғлиқ талаблар бир- бований, которые подведомственныгражданским, биридан ажратган ҳолда кўрилиши мустаҳкамланган. экономическим и административнымсудам. Бизнингча, ўзаро боғлиқ бирлаштирилган Ключевые слова: судебная система, суды общей талабларнинг бир вақтнинг ўзида фуқаролик ишлари юрисдикции, специализированный бўйича суд, иқтисодий суд ва маъмурий суд суд,подведомственность, споры о ваколатига тегишли бўлган ҳолатда ушбу талабларни подведомственности, связанные между собой кўрувчи суд аниқлаштирилиши керак. Бир вақтнинг требований, Трибунал по конфликтам, Общий сенат. ўзида учала судга тааллуқли бўлиши мумкин бўлган ўзаро боғлиқ талабларга мисол қилиб, давлат Annotation:this article discusses the features of органини ҳужжатини ҳақиқий эмас деб топиш, resolving conflicts related to the jurisdiction of disputes in мансабдор шахсдан етказилган зарарни ундириш ва the judicial system of France and Germany. In this regard, ҳуқуқий таъсир чорасини қўллаш тўғрисидаги proposals have been developed to implement the practice талабларни келтиришимиз мумкин. Процессуал of collegially reviewing related requirements that are қонунчиликнинг ҳозирги мазмунидан ушбу ҳолатда subordinate to civil, economic and administrative courts. ишлар фуқаролик ишлари бўйича судлар томонидан Keywords:judicial system, courts of general jurisdic- кўрилиши лозимлиги англашилади. Бироқ мазкур tion, specialized court, jurisdiction, jurisdiction disputes, хулоса кодекс нормасига шарҳ ҳисобланиб, унинг related claims, Tribunal of Conflicts, General Senate. турлича талқин этилмаслиги учун ушбу масала кодексда аниқ белгилаб қўйилиши мақсадга мувофиқ. Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2017 Қолаверса, ҳуқуқнинг оммавий ва хусусий ҳуқуққа йил 21 февралдаги “Ўзбекистон Республикаси суд бўлиниш принципини ҳисобга олган ҳолда ушбу тизими тузилмасини тубдан такомиллаштириш ва ҳолатда фуқаролик ишлари бўйича судга устунлик фаолияти самарадорлигини ошириш чора- берилиши нотўғри. тадбирлари тўғрисида”ги ПФ – 4966-сон Фармонига Фикримизча мазкур ҳолат юқоридаги хусусиятларни кўра, 2017 йил 1 июндан Ўзбекистон Республикаси ҳисобга олган ҳолда процессуал қонунчилигимизга бир Олий суди ва Олий хўжалик суди бирлаштирилиб, вақтнинг ўзида фуқаролик ишлари бўйича суд, фуқаролик, жиноий, маъмурий ва иқтисодий суд иш иқтисодий суд ва маъмурий судга тегишли бўлган юритуви соҳасида суд ҳокимиятининг ягона олий ўзаро боғлиқ бўлган бирлаштирилган талабларни органи – Ўзбекистон Республикаси Олий суди кўришнинг ўзига хос моделини ишлаб чиқиш ташкил этилди. Процессуал қонунчиликнинг ҳуқуқий заруратини келтириб чиқаради. асослари такомиллаштирилиб, янги таҳрирда Бу борада Франция, қонунчилиги алоҳида ажралиб Ўзбекистон Республикасининг Фуқаролик процессуал турилиши ва жуда мураккаб суд тизимига эга эканлиги ва Иқтисодий процессуал кодекслари тасдиқланиб, билан эътиборга лойиқ. Чунки, Франция суд тизими Ўзбекистон Республикасининг Маъмурий суд умумий юрисдикция судлари ва маъмурий суд каби ишларини юритиш тўғрисидаги кодекси қабул икки бир-биридан мустақил бўлган суд ҳокимияти қилинди. Ушбу процессуал кодекслар билан органидан иборат. фуқаролик ишлари бўйича суд, иқтисодий ва Францияда умумий юрисдикция судлар (ordinary маъмурий судлар ваколатига тааллуқли бўлган courts; ordre judiciaire) тизими кассация суди, низо(иш)лар доираси аниқ белгилаб берилди.Қайд апелляция суди ва биринчи инстанция бўйича турли этишимиз лозимки, миллий ҳуқуқ тизимимизда тоифадаги ишларни кўрувчи судлардан иборат. муайян вако